III AUZ 120/26Odrzucenie odwołania ZUS przekroczenie terminu 3
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Szczecinie rozpoznał zażalenia płatnika składek oraz organu rentowego na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie, które odrzuciło odwołanie płatnika od decyzji ZUS dotyczącej podstawy wymiaru składek i zasądziło koszty zastępstwa procesowego. Płatnik składek, spółka z o.o., wniósł odwołanie od decyzji ZUS z ponad czteromiesięcznym opóźnieniem. Sąd Okręgowy odrzucił odwołanie, uznając przekroczenie terminu za nadmierne i z przyczyn zależnych od płatnika, a także zasądził koszty zastępstwa procesowego w obniżonej kwocie 360 zł, stosując art. 102 k.p.c. Płatnik składek zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie art. 477^9 § 3 k.p.c. i argumentując, że nie był świadomy terminu do odwołania. Organ rentowy zaskarżył postanowienie w części dotyczącej kosztów, domagając się zasądzenia pełnej kwoty 5.400 zł. Sąd Apelacyjny oddalił oba zażalenia. Uzasadniając oddalenie zażalenia płatnika, sąd odwoławczy podkreślił, że przekroczenie terminu o ponad cztery miesiące jest nadmierne, a argumentacja płatnika o braku świadomości terminu nie zasługuje na uwzględnienie, zwłaszcza że decyzja była prawidłowo zaadresowana i zawierała pouczenie. Ponadto, spółka jako profesjonalny podmiot powinna była prawidłowo ocenić sytuację. Oddalając zażalenie organu rentowego, Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego co do zasadności zastosowania art. 102 k.p.c. przy ustalaniu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd odwoławczy wskazał na analogiczny charakter wielu spraw toczących się przed Sądem Okręgowym, ograniczony nakład pracy pełnomocników i potrzebę stosowania zasady słuszności, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, które dopuszcza obniżenie kosztów w sytuacji, gdy wydanie wielu indywidualnych decyzji nie powinno przekładać się na zwielokrotnienie kosztów pomocy prawnej. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono poprzez ich wzajemne zniesienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 477^9 § 3 k.p.c. w zakresie oceny nadmierności przekroczenia terminu i przyczyn niezależnych od strony, a także stosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach dotyczących wielu analogicznych decyzji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia terminu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz kwestii kosztów w sprawach masowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przekroczenie miesięcznego terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu rentowego, wynoszące ponad cztery miesiące, może być uznane za nadmierne i czy nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przekroczenie terminu o ponad cztery miesiące jest nadmierne, a podnoszone przez płatnika składek okoliczności (brak świadomości terminu z uwagi na sposób adresowania decyzji) nie są uznane za przyczyny niezależne od niego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że przekroczenie terminu o ponad cztery miesiące jest niewątpliwie nadmierne. Argumentacja płatnika o braku świadomości terminu nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja była prawidłowo zaadresowana i zawierała pouczenie, a płatnik jako spółka prawa handlowego powinien był prawidłowo ocenić sytuację. Brak reakcji na doręczone decyzje, w tym dotyczące wielu pracowników, świadczy o winie płatnika w uchybieniu terminu.
Czy w sytuacji, gdy Sąd Okręgowy zastosował art. 102 k.p.c. i obniżył koszty zastępstwa procesowego do 360 zł, pomimo wartości przedmiotu sporu 86.786,38 zł, jego decyzja była prawidłowa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zastosowanie art. 102 k.p.c. i obniżenie kosztów było uzasadnione ze względu na analogiczny charakter wielu spraw, ograniczony nakład pracy pełnomocników oraz potrzebę stosowania zasady słuszności.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że w sytuacji rozpoznawania wielu analogicznych spraw z odwołań płatnika, z tożsamym stanem faktycznym i prawnym, oraz ograniczonym nakładem pracy pełnomocników (po jednym piśmie procesowym), zastosowanie art. 102 k.p.c. jest uzasadnione. Podkreślono, że wydanie wielu indywidualnych decyzji nie powinno przekładać się na zwielokrotnienie kosztów pomocy prawnej, a nakład pracy pełnomocników w kolejnych analogicznych sprawach jest mniejszy.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...)/(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. | spółka | płatnik składek |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. | instytucja | organ rentowy |
| W. A. | osoba_fizyczna | przy udziale |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 477^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Odwołanie od decyzji organów rentowych wnosi się w terminie miesiąca od doręczenia odpisu decyzji.
k.p.c. art. 477^9 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd odrzuci odwołanie wniesione po upływie terminu, chyba że przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążania strony przegrywającej kosztami niezbędnymi do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zasądzenia od strony przegrywającej tylko części kosztów lub nieobciążania jej kosztami w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji/zażalenia.
k.p.c. art. 397 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o apelacji do zażalenia.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Wzajemne zniesienie kosztów procesu.
Dz.U. z 2023 r. poz. 1935, Dz.U z 2024 poz.1860 art. § 2 § pkt 6
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określa stawkę minimalną wynagrodzenia radcy prawnego w zależności od wartości przedmiotu sporu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji ZUS o ponad cztery miesiące jest nadmierne. • Podnoszone przez płatnika składek okoliczności (brak świadomości terminu z uwagi na sposób adresowania decyzji) nie stanowią przyczyn niezależnych od niego. • Zastosowanie art. 102 k.p.c. do obniżenia kosztów zastępstwa procesowego jest uzasadnione ze względu na analogiczny charakter wielu spraw i ograniczony nakład pracy pełnomocników.
Odrzucone argumenty
Przekroczenie terminu do wniesienia odwołania było nieznaczne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od płatnika. • Decyzja ZUS nie była prawidłowo zaadresowana do płatnika, co wprowadziło go w błąd. • Koszty zastępstwa procesowego powinny zostać zasądzone w pełnej wysokości (5.400 zł) zgodnie z wartością przedmiotu sporu, bez stosowania art. 102 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
przekroczenie terminu nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się • regulacja ta oparta jest na zwrotach niedookreślonych, co prowadzi do stwierdzenia, że to sąd decyduje czy przekroczenie terminu jest nadmierne i czy nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się • nakład pracy pełnomocników stron ograniczył się do złożenia przez nich po jednym merytorycznym piśmie procesowym, w zasadzie będącym powieleniem pism składanych we wszystkich identycznych sprawach
Skład orzekający
Urszula Iwanowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 477^9 § 3 k.p.c. w zakresie oceny nadmierności przekroczenia terminu i przyczyn niezależnych od strony, a także stosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach dotyczących wielu analogicznych decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia terminu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz kwestii kosztów w sprawach masowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do terminów w sprawach ZUS i jak ważne jest prawidłowe adresowanie decyzji. Kwestia kosztów zastępstwa procesowego w sprawach masowych jest również istotna dla praktyków.
“Przekroczyłeś termin odwołania od ZUS? Sąd nie będzie miał litości, jeśli nie wykażesz ważnych przyczyn!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.