Orzeczenie · 2026-07-02

II SAB/Wr 1487/25Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2026-07-02
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcypobyt czasowybezczynność organuprawo administracyjnepostępowanie administracyjneustawa o pomocy obywatelom UkrainyNSAKonstytucja RPprawo do sądu

Skarżący złożył skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Wojewoda w odpowiedzi na skargę powołał się na przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które zawieszały bieg terminów w sprawach dotyczących zezwoleń na pobyt do 4 marca 2027 r. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę, odwołał się do najnowszego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, które kwestionuje konstytucyjność przedłużania tych zawieszeń terminów po 30 czerwca 2024 r. NSA uznał, że takie przedłużenia naruszają art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (prawo do sądu) i odmówił zastosowania przepisów przedłużających zawieszenie. Sąd pierwszej instancji podzielił to stanowisko, uznając, że mimo przepisów szczególnych, organ administracji ma obowiązek działać bez zbędnej zwłoki. Weryfikacja wniosku powinna nastąpić niezwłocznie. Ponieważ Wojewoda nie podjął czynności procesowych zmierzających do zakończenia postępowania od daty wpływu wniosku (9 grudnia 2024 r.) do dnia złożenia skargi (30 października 2025 r.), sąd stwierdził bezczynność organu. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Na mocy art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd zobowiązał Wojewodę do wydania aktu w terminie 60 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ważność konstytucyjnego prawa do sądu i ograniczenia w stosowaniu przepisów zawieszających terminy w postępowaniach administracyjnych, nawet w sytuacjach nadzwyczajnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale stanowi ważny głos w dyskusji o konstytucyjności przepisów ograniczających dostęp do wymiaru sprawiedliwości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy zawieszające bieg terminów w sprawach zezwoleń na pobyt cudzoziemców, wprowadzane w związku z konfliktem na Ukrainie, mogą stanowić podstawę do nieograniczonej bezczynności organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, najnowsze orzecznictwo NSA kwestionuje konstytucyjność przedłużania tych zawieszeń terminów po 30 czerwca 2024 r., uznając je za naruszające prawo do sądu.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko NSA, że nadzwyczajne okoliczności nie uzasadniają kolejnego przedłużania przepisów zawieszających bieg terminów, co narusza konstytucyjną zasadę prawa do sądu.

Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy, mimo przepisów zawieszających bieg terminów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda dopuścił się bezczynności, ponieważ nie podjął czynności procesowych w rozsądnym terminie od złożenia wniosku, a przepisy zawieszające terminy nie mogą usprawiedliwiać nieograniczonej zwłoki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nawet przy przepisach szczególnych, organ administracji ma obowiązek działać bez zbędnej zwłoki, a weryfikacja wniosku powinna nastąpić niezwłocznie.

Czy bezczynność organu w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy miała charakter rażącego naruszenia prawa?

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistości i dyskwalifikacji, a w tej sprawie należało wziąć pod uwagę kontekst zmian orzecznictwa NSA dotyczących przepisów zawieszających terminy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Inne
I. Stwierdzono, że Wojewoda Dolnośląski dopuścił się bezczynności. II. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. III. Zobowiązano Wojewodę Dolnośląskiego do wydania aktu w terminie 60 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi.

Przepisy (29)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 37 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 112a § 1

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 112a § 2

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Pomocnicze

ustawa pomocowa art. 100c

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa pomocowa art. 100d

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

k.p.a. art. 12

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 100c § 1-4

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Ustawa z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw art. 100d

Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 17 pkt 50

ustawa zmieniająca art. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw

ustawa pomocowa art. 100d § 1-4

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

k.p.a. art. 35 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 106 § 2 pkt 2

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 106 § 2a

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy art. 110

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy zawieszające terminy w sprawach pobytowych nie mogą usprawiedliwiać nieograniczonej bezczynności organu po 30 czerwca 2024 r. ze względu na naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu. • Organ administracji ma obowiązek działać bez zbędnej zwłoki, a weryfikacja wniosku powinna nastąpić niezwłocznie.

Odrzucone argumenty

Argument Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na mocy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który miał usprawiedliwiać brak działania.

Godne uwagi sformułowania

nadzwyczajne okoliczności, uzasadniające obowiązywanie przepisów zawieszających bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców w RP, nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu – przedłużenia obowiązywania art. 100d ustawy pomocowej po dniu 30 czerwca 2024 r. • w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności ustaw należało odmówić zastosowania art. 1 pkt 3 ustawy zmieniającej w zakresie w jakim przedłużono do 30 września 2025 r. obowiązywanie zawieszenia terminu do załatwienia spraw wymienionych w art. 100d ustawy pomocowej, jako niezgodnego z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji. • Rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 ustawy pomocowej w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości bezczynności bądź przewlekłego działania organu, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • nie kwestionując orzecznictwa, na które powołał się Wojewoda w odpowiedzi na skargę, należy podkreślić, że w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały przedstawione inne, zmodyfikowane poglądy dotyczące stosowania przepisów art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy – po dniu 30 czerwca 2024 r.

Skład orzekający

Adam Habuda

sprawozdawca

Halina Filipowicz-Kremis

członek

Władysław Kulon

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ważność konstytucyjnego prawa do sądu i ograniczenia w stosowaniu przepisów zawieszających terminy w postępowaniach administracyjnych, nawet w sytuacjach nadzwyczajnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale stanowi ważny głos w dyskusji o konstytucyjności przepisów ograniczających dostęp do wymiaru sprawiedliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy konfliktu między przepisami szczególnymi (zawieszenie terminów w sprawach cudzoziemców) a fundamentalnym prawem konstytucyjnym do sądu, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.

“Prawo do sądu kontra zawieszone terminy: WSA we Wrocławiu staje po stronie obywatela w sporze z Wojewodą.”

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst