Orzeczenie · 2022-12-16

II SAB/Bk 109/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2022-12-16
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejbezczynność organuwniosek o udostępnienie informacjiprawo administracyjnesądownictwo administracyjnefundacjasamorząd terytorialnypandemiapomoc przedsiębiorcom

Fundacja [...] z siedzibą w K. złożyła skargę na bezczynność Burmistrza C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, dotyczącej pomocy oferowanej przedsiębiorcom w związku z pandemią Covid-19. Wniosek, złożony drogą elektroniczną, zawierał pytania o formy pomocy, liczbę wniosków w latach 2020-2021 oraz budżet na 2022 rok. Organ nie udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie 14 dni ani nie poinformował o opóźnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność organu. Sąd podkreślił, że wniosek złożony drogą elektroniczną na oficjalny adres organu jest traktowany jako wniosek pisemny i że ryzyko nieodebrania wiadomości obciąża organ. Ponieważ Burmistrz udzielił odpowiedzi po wniesieniu skargi, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania do załatwienia wniosku, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie, na mocy art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się bezczynności. Sąd nie uznał jednak tej bezczynności za rażące naruszenie prawa, wskazując, że organ podjął działania po wniesieniu skargi i brak jest przesłanek do uznania celowego działania złą wolą. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz skarżącej Fundacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących składania wniosków o informację publiczną drogą elektroniczną, odpowiedzialności organów za odbiór korespondencji elektronicznej oraz zasad stwierdzania bezczynności organu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań w zakresie dostępu do informacji publicznej i nie może być bezpośrednio stosowane do innych postępowań administracyjnych, gdzie mogą obowiązywać inne zasady (np. dotyczące ponagleń).

Zagadnienia prawne (6)

Czy wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożony drogą elektroniczną na oficjalny adres e-mail organu, bez użycia podpisu elektronicznego, jest traktowany jako wniosek pisemny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne uznaje za wniosek pisemny również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną, nawet bez podpisu elektronicznego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ugruntowane orzecznictwo NSA, wskazując, że traktowanie wniosków e-mailowych jako pisemnych jest konieczne dla skuteczności prawa do informacji publicznej.

Kto ponosi ryzyko nieodebrania lub nieodczytania przez organ wniosku o informację publiczną przesłanego drogą elektroniczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ryzyko nieodebrania lub nieodczytania wniosku obciąża organ, a nie skarżącego, pod warunkiem prawidłowego nadania wiadomości na oficjalny adres organu.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że jeśli wiadomość została prawidłowo nadana na oficjalny adres e-mail organu, oznacza to, że dotarła do adresata. Odmienne zapatrywanie czyniłoby prawo do informacji publicznej iluzorycznym.

Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do zapewnienia prawidłowego odbioru wiadomości elektronicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ jest zobowiązany do takiej konfiguracji poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesłanych podań.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, które nakłada na organy obowiązek zapewnienia sprawnego funkcjonowania poczty elektronicznej.

Czy bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, która została udzielona po wniesieniu skargi, skutkuje umorzeniem postępowania sądowego w zakresie zobowiązania do załatwienia wniosku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie przez organ informacji po wniesieniu skargi na bezczynność wyłącza możliwość zobowiązania organu do załatwienia sprawy, co skutkuje umorzeniem postępowania w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 149 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że wydanie aktu po wniesieniu skargi wyłącza możliwość zobowiązania organu do załatwienia sprawy, a podstawę umorzenia stanowi art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Czy sąd administracyjny, umarzając postępowanie w sprawie bezczynności organu, nadal jest zobowiązany do stwierdzenia, czy organ dopuścił się bezczynności i czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd jest zobowiązany do stwierdzenia, czy organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) oraz czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Uzasadnienie

Sąd podkreślił obowiązek wynikający z przepisów p.p.s.a. dotyczących skargi na bezczynność, nawet jeśli postępowanie zostało umorzone z powodu późniejszego działania organu.

Czy instytucja ponaglenia, znana z Kodeksu postępowania administracyjnego, ma zastosowanie w sprawach o udostępnienie informacji publicznej w przypadku bezczynności organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy K.p.a. dotyczące ponaglenia nie mają zastosowania w sprawach o udostępnienie informacji publicznych, ponieważ K.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie lub umorzeniu postępowania w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 16 u.d.i.p., K.p.a. ma ograniczony zakres zastosowania w sprawach o dostęp do informacji publicznej, a skarga na bezczynność nie wymaga poprzedzenia jej ponagleniem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Umorzono postępowanie
Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza C. do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzono bezczynność organu, ale nie z rażącym naruszeniem prawa.

Przepisy (12)

Główne

u.d.i.p. art. 13 § 1 i 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni. W przypadku opóźnienia, organ musi powiadomić o powodach i nowym terminie (nie dłuższym niż 2 miesiące).

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje również bezczynność organów.

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność, stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza postępowanie, jeżeli organ po wniesieniu skargi załatwił sprawę.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 3 § 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 art. 14 § 1 pkt 1 lit. c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie

Konstytucja RP art. 61 § 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek złożony drogą elektroniczną na oficjalny adres organu jest ważnym wnioskiem pisemnym. • Ryzyko nieodebrania wniosku elektronicznego obciąża organ. • Organ dopuścił się bezczynności, nie udzielając odpowiedzi w ustawowym terminie. • Skarga na bezczynność w sprawie informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia ponagleniem.

Odrzucone argumenty

Organ argumentował, że odpowiedź została udzielona niezwłocznie po wpłynięciu skargi i że informacje są dostępne na BIP. • Organ podniósł, że wnioskodawca nie wniósł ponaglenia.

Godne uwagi sformułowania

ryzyko nieodebrania czy też nieodczytania przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej wniosku, obciąża ten organ, a nie skarżącego • prawo do wnioskowania o informację publiczną za pomocą poczty elektronicznej byłoby iluzoryczne • do obowiązków organu administracji publicznej należy taka konfiguracja poczty elektronicznej, w tym filtrów antyspamowych, oraz takie zorganizowanie obsługi technicznej poczty elektronicznej organu, aby zapewnić bezproblemowy i niezwłoczny odbiór przesłanych na ten adres podań • dla stwierdzenia bezczynności wystarczające jest stwierdzenie obiektywnego stanu rzeczy w postaci braku reakcji na określone wymagane prawem sytuacje • przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące instytucji ponaglenia w przypadku bezczynności organów nie mają zastosowania w sprawach o udostępnienie informacji publicznych

Skład orzekający

Małgorzata Anna Dziemianowicz

przewodniczący

Marcin Kojło

sprawozdawca

Paweł Janusz Lewkowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składania wniosków o informację publiczną drogą elektroniczną, odpowiedzialności organów za odbiór korespondencji elektronicznej oraz zasad stwierdzania bezczynności organu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań w zakresie dostępu do informacji publicznej i nie może być bezpośrednio stosowane do innych postępowań administracyjnych, gdzie mogą obowiązywać inne zasady (np. dotyczące ponagleń).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu dostępu do informacji publicznej i sposobu komunikacji z urzędami za pomocą e-maila, co jest istotne dla wielu obywateli i przedsiębiorców.

Czy Twój e-mail do urzędu zaginął? Sąd wyjaśnia, kto ponosi winę za brak odpowiedzi!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst