Orzeczenie · 2026-06-17

II SA/Kr 424/26Uchylenie postanowienia egzekucyjnego WSA krakow

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2026-06-17
NSABudowlanewsa
egzekucja administracyjnarozbiórkaprawo budowlanezarzutywspółwłasnośćpostępowanie egzekucyjnesąd administracyjnyuchylenie postanowienia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę M. F.-W. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie PINB oddalające zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym nakazu rozbiórki. Skarżąca, będąca nowym współwłaścicielem nieruchomości, podniosła m.in. zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku, błędu co do zobowiązanego, braku doręczenia upomnienia oraz braku wymagalności obowiązku. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji. Główną przyczyną uchylenia było uznanie, że organy błędnie zastosowały art. 52 Prawa budowlanego jako podstawę do prowadzenia egzekucji wobec podmiotu, który nie był pierwotnie wskazany jako zobowiązany w decyzji. Sąd podkreślił, że przepis ten dotyczy postępowania administracyjnego w celu wydania decyzji, a nie etapu postępowania egzekucyjnego. Ponadto, sąd uznał za nieprawidłowe stanowisko organu II instancji, że błędne wskazanie podstawy prawnej w upomnieniu skierowanym do skarżącej jest nieistotne, gdyż skarżąca, nie będąc pierwotnie stroną postępowania, opiera swoje zarzuty na informacjach zawartych w upomnieniu. Sąd wskazał, że organy muszą ponownie ocenić zarzuty, uwzględniając, że art. 28a u.p.e.a. jest wyjątkiem od zasady tożsamości zobowiązanego, a zmiana właściciela nieruchomości niekoniecznie powoduje przejście obowiązku rozbiórki na nowego właściciela, jeśli poprzedni właściciel ma możliwość jego wykonania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (3)

Czy art. 52 Prawa budowlanego może stanowić podstawę prawną do prowadzenia egzekucji administracyjnej wobec podmiotu, który nie został wskazany jako zobowiązany w pierwotnej decyzji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 52 Prawa budowlanego znajduje zastosowanie wyłącznie w postępowaniu administracyjnym mającym na celu wydanie decyzji określającej obowiązki, a nie na etapie postępowania egzekucyjnego w celu zmiany lub powiększenia kręgu podmiotów zobowiązanych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 52 Prawa budowlanego określa, na jaki podmiot należy nałożyć obowiązek w decyzji, która będzie wymagała egzekucji, ale nie może stanowić podstawy prawnej do zmieniania lub powiększania kręgu podmiotów zobowiązanych na etapie postępowania egzekucyjnego. Podstawą do prowadzenia egzekucji są przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Czy błędne wskazanie podstawy prawnej w upomnieniu skierowanym do strony, która nie była pierwotnie zobowiązana, ma znaczenie dla oceny wniesionych przez nią zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, błędne wskazanie podstawy prawnej w upomnieniu ma znaczenie, ponieważ strona, która nie brała udziału w postępowaniu zakończonym egzekwowaną decyzją, opiera swoje zarzuty na informacjach zawartych w upomnieniu, a wyjście poza te informacje przez organ uniemożliwia jej obronę praw.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że skarżąca, niebędąca pierwotnie zobowiązaną, uzyskała informacje o przyczynach wszczęcia egzekucji z upomnienia. Błędne wskazanie podstawy prawnej w upomnieniu, a następnie przyjęcie przez organ II instancji odmiennych podstaw prawnych w postanowieniu, pozbawia stronę możliwości obrony jej praw na etapie postępowania administracyjnego, gdyż zakres zarzutów jest sformalizowany.

Czy nabycie przez nowy podmiot udziału w nieruchomości po wydaniu ostatecznej decyzji administracyjnej nakazującej rozbiórkę powoduje przejście obowiązku rozbiórki na nowego współwłaściciela na podstawie art. 28a u.p.e.a. lub innych przepisów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Niekoniecznie. Sąd wskazał, że art. 28a u.p.e.a. jest wyjątkiem od zasady tożsamości zobowiązanego i dotyczy sytuacji przejścia obowiązku na następcę prawnego. Sąd nakazał ponowne rozważenie, czy w zaistniałych okolicznościach faktycznych wszczęcie egzekucji wobec skarżącej jako nowego współwłaściciela jest uzasadnione, zwłaszcza gdy poprzedni właściciel nadal ma możliwość wykonania obowiązku.

Uzasadnienie

Sąd zauważył, że organ II instancji odmiennie niż organ I instancji uznał, że postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej jest nowym postępowaniem, a nie kontynuacją na podstawie art. 28a u.p.e.a. Sąd wskazał na nieadekwatne orzecznictwo przywołane przez organ i nakazał ponowne rozważenie zastosowania art. 28a u.p.e.a. oraz poglądów orzeczniczych dotyczących sytuacji, gdy zmiana właściciela nie powoduje automatycznego przejścia obowiązku na nowego właściciela.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.

Przepisy (25)

Główne

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pb art. 52

Prawo budowlane

Określenie podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązków z prawa budowlanego.

Dz.U. 1966 nr 24 poz 151 art. art22a

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zarzut nieistnienia obowiązku.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zarzut błędu co do zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 6 lit c

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zarzut braku wymagalności obowiązku.

u.p.e.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

W zw. z art. 144 kpa.

u.p.e.a. art. 15 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Doręczenie upomnienia.

u.p.e.a. art. 28a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przejście obowiązku na następcę prawnego.

u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zasada tożsamości zobowiązanego.

Pb art. 51 § 1 pkt 1

Prawo budowlane

Podstawa wydania decyzji nakazującej przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego.

P.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach.

k.c.

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące zarządu rzeczą.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zastosowanie art. 52 Prawa budowlanego jako podstawy prawnej do prowadzenia egzekucji wobec podmiotu niebędącego pierwotnie zobowiązanym. • Znaczenie błędnego wskazania podstawy prawnej w upomnieniu dla możliwości obrony strony. • Niewłaściwa wykładnia przepisów dotyczących przejścia obowiązku egzekucyjnego na następcę prawnego (art. 28a u.p.e.a.).

Odrzucone argumenty

Zarzut nieistnienia obowiązku (oddalony przez organ I instancji). • Zarzut błędu co do zobowiązanego (oddalony przez organ I instancji). • Zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia (częściowo uznany za niezasadny przez organ I instancji, ale sąd wskazał na nieprawidłowości w uzasadnieniu organu II instancji). • Zarzut braku wymagalności obowiązku (oddalony przez organ I instancji).

Godne uwagi sformułowania

Przepis art. 52 prawa budowlanego znajduje bowiem zastosowanie wyłącznie w postępowaniu administracyjnym, którego celem jest wydanie decyzji określającej obowiązki [...] a nie może natomiast stanowić podstawy prawnej do zmieniania, czy powiększania kręgu podmiotów zobowiązanych na etapie postępowania egzekucyjnego. • Błędne wskazanie podstawy prawnej w upomnieniu [...] jest nieistotne, ponieważ wg organu II instancji egzekucję tę uzasadnia inna okoliczność. • Skarżąca zostaje pozbawiona możliwości obrony swoich praw albowiem na etapie postępowania administracyjnego nie ma już możliwości podniesienia zarzutów wobec nowych poglądów organu II instancji...

Skład orzekający

Mirosław Bator

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Bursa

członek

Paweł Darmoń

członek

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w egzekucji administracyjnej, a mianowicie możliwości prowadzenia egzekucji wobec nowych właścicieli nieruchomości i błędów popełnianych przez organy w tym zakresie. Jest to istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.

Nowy właściciel nieruchomości a egzekucja administracyjna: Sąd wyjaśnia błędy organów.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst