Orzeczenie · 2019-01-30

II PK 348/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2019-01-30
SNPracyochrona stosunku pracyŚrednianajwyższy
ochrona przedemerytalnawypowiedzenie zmieniającewynagrodzenie za czas pozostawania bez pracyskarga kasacyjnaSąd NajwyższyKodeks pracy

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej wniesionej przez powoda K. L. od wyroku Sądu Okręgowego w W., który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w W. w sprawie o przywrócenie do pracy, wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy oraz premie. Powód domagał się przywrócenia do pracy na stanowisku dyrektora finansowego z wynagrodzeniem 9.000 zł brutto oraz zasądzenia wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, przywracając powoda do pracy i zasądzając część wynagrodzenia, ale oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Powód zaskarżył ten wyrok skargą kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienia prawne dotyczące ochrony pracownika w okresie przedemerytalnym (art. 39 Kp), możliwości wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy (art. 42 Kp) w taki sposób, aby pozbawić pracownika dodatku funkcyjnego i premii, a także kwestii nadużycia prawa przez pracownika i pracodawcę (art. 8 Kp). Skarżący argumentował, że wyrok Sądu Okręgowego zapadł z rażącym naruszeniem przepisów, m.in. art. 45 § 1 Kp w zw. z art. 39 Kp i art. 42 § 1 Kp, poprzez przyjęcie, że pracownikowi szczególnie chronionemu nie przysługuje pełne wynagrodzenie, a jedynie pensja podstawowa. Podnosił również naruszenie art. 47 Kp w zw. z art. 39 Kp oraz art. 8 Kp. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. Podkreślono, że twierdzenia o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, wiązane z naruszeniem przepisów prawa, których wykładnia budzi wątpliwości, wykluczają się wzajemnie. Sąd Najwyższy podzielił stanowisko judykatury, że przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. wzajemnie się krzyżują i wykluczają. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążać powoda kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności zasady dotyczące wzajemnego wykluczania się przesłanek z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie kwestii proceduralnych związanych z przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Zagadnienia prawne (4)

Czy pracownikowi w okresie ochrony przedemerytalnej (art. 39 Kp), zatrudnionemu na stanowisku członka zarządu osoby prawnej i odwołanemu z tego zarządu, można w drodze wypowiedzenia zmieniającego (art. 42 Kp) ukształtować warunki wynagrodzenia w taki sposób, aby pozbawić go dodatku funkcyjnego i prawa do premii? Czy zasada ochrony trwałości stosunku pracy pozwala poprzez wypowiedzenie zmieniające modyfikować stosunek pracy i pozbawiać składników wynagrodzenia? Czy w przypadku rozwiązania umowy o pracę na skutek wypowiedzenia zmieniającego, przywrócony do pracy pracownik powraca na warunki płacy sprzed odwołania, czy na warunki zmodyfikowane wypowiedzeniem zmieniającym?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy nie rozpoznał merytorycznie skargi kasacyjnej, ale z uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi wynika, że skarżący uważał, iż pracownikowi w okresie ochrony przedemerytalnej po przywróceniu do pracy przysługuje pełne wynagrodzenie, a nie tylko pensja podstawowa.

Uzasadnienie

Skarżący argumentował, że wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy pracownikowi chronionemu przedemerytalnie, które pozbawia go dodatku funkcyjnego i premii, narusza zasadę ochrony trwałości stosunku pracy. Podkreślono, że premia i dodatek funkcyjny były stałymi składnikami wynagrodzenia. Utrata pełnego wynagrodzenia czyniłaby ochronę przedemerytalną iluzoryczną.

Czy nadużyciem prawa przez pracownika jest oczekiwanie na zakończenie postępowania sądowego w sprawie przywrócenia do pracy i zasądzenia wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, w sytuacji nieprzyjęcia propozycji pracodawcy zatrudnienia z wynagrodzeniem znacznie niższym? Czy takie zachowanie pracownika może być uznane za naruszenie zasad współżycia społecznego?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy nie rozpoznał merytorycznie skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Skarżący podnosił, że Sąd Okręgowy rażąco naruszył art. 8 Kp, przyjmując, że nadużyciem prawa przez powoda było wyczekiwanie na zakończenie postępowania sądowego i nieprzyjęcie oferty niższych zarobków, mimo utraty zaufania do pracodawcy i braku zakresu czynności na oferowanym stanowisku.

Czy w świetle możliwości skorzystania przez pracodawcę z zarzutu nadużycia prawa (art. 8 Kp), zachowanie pracodawcy polegające na wypowiedzeniu pracownikowi umowy o pracę z przyczyn niezawinionych przez pracownika, ze świadomością pozostawania przez pracownika w okresie szczególnej ochrony, jest naganne? Czy takie zachowanie pracodawcy stanowi naruszenie zasady „czystych rąk” i powoduje, że pracodawca nie może skorzystać z ochrony przewidzianej w art. 8 Kp?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy nie rozpoznał merytorycznie skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Skarżący argumentował, że pracodawca, wypowiadając umowę pracownikowi chronionemu przedemerytalnie z przyczyn niezawinionych przez pracownika, działa nagannie i nie może powoływać się na zasadę czystych rąk.

Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. w sytuacji, gdy skarżący jednocześnie powołuje się na istnienie istotnego zagadnienia prawnego (art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przesłanki te wzajemnie się wykluczają.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podzielił utrwalone stanowisko judykatury, zgodnie z którym skarga kasacyjna nie może być jednocześnie uznana za oczywiście uzasadnioną i oparta na istotnym zagadnieniu prawnym wymagającym wykładni przez Sąd Najwyższy. Trudno sobie wyobrazić sytuację, w której wyrok jest oczywiście wadliwy, a jednocześnie w sprawie występuje tak poważna wątpliwość prawna, że wymaga interwencji Sądu Najwyższego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
K. L.osoba_fizycznapowód
Fundacjainstytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Kp art. 39

Kodeks pracy

Przepis dotyczący ochrony pracownika w okresie przedemerytalnym.

Kp art. 42 § par. 1

Kodeks pracy

Przepis dotyczący wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy.

Kp art. 45 § par. 1

Kodeks pracy

Przepis dotyczący skutków prawnych wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę.

Kp art. 47

Kodeks pracy

Przepis dotyczący wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy.

Kp art. 8

Kodeks pracy

Przepis dotyczący zasad współżycia społecznego i nadużycia prawa.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku braku przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy postanawia o odmowie jej przyjęcia.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zasad słuszności w zakresie kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przesłanki z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. wzajemnie się wykluczają, co uniemożliwia przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący jednocześnie powołuje się na istotne zagadnienie prawne i oczywistą zasadność skargi.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (ochrona przedemerytalna, wypowiedzenie zmieniające, wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, nadużycie prawa) nie zostały merytorycznie rozpoznane z powodu odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

przesłanki określone w art. 398^9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. wykluczają się • trudno sobie bowiem wyobrazić sytuację, w której wyrok jest oczywiście wadliwy, a jednocześnie w sprawie występuje tak poważna wątpliwość prawna, że wymaga interwencji i rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności zasady dotyczące wzajemnego wykluczania się przesłanek z art. 398^9 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii proceduralnych związanych z przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii z zakresu prawa pracy, jednak jej rozstrzygnięcie skupia się na formalnych przesłankach przyjęcia skargi kasacyjnej, a nie na meritum sporu, co ogranicza jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Kiedy skarga kasacyjna jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe błędy we wniosku.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst