Orzeczenie · 2008-08-08

II OZ 789/08Udział w postępowaniu budowlanym interes prawny sąsiedztwo

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2008-08-08
NSABudowlaneWysokansa
prawo budowlaneinteres prawnyuczestnik postępowaniadroga dojazdowanieruchomości sąsiednieobszar oddziaływania obiektupostępowanie administracyjnesądy administracyjne

Sprawa dotyczyła zażalenia U.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło jej dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Postępowanie pierwotnie dotyczyło skargi na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych związanych z budową drogi dojazdowej. Sąd pierwszej instancji uznał, że U.R. posiada jedynie interes faktyczny, a nie prawny, ponieważ jej nieruchomość znajduje się przy drodze publicznej, co samo w sobie wiąże się z uciążliwościami, a podnoszone przez nią argumenty dotyczące przyszłego ruchu pojazdów i konieczności przełożenia gazociągu mają charakter hipotetyczny. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 33 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, aby uzyskać status uczestnika, wystarczy wykazać interes prawny, którego wynik postępowania dotyczy. NSA wskazał, że interes prawny wnioskodawczyni może wynikać z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, który nakazuje uwzględnianie uzasadnionych interesów osób trzecich w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Sąd uznał, że nie można z góry wykluczyć interesu prawnego właściciela nieruchomości sąsiedniej, nawet jeśli znajduje się ona po drugiej stronie drogi publicznej, gdyż budowa drogi dojazdowej może wpływać na sposób korzystania z sąsiednich nieruchomości (art. 140 i 144 KC). Konieczne jest wyjaśnienie, czy położenie nieruchomości, charakter inwestycji i podnoszone przez skarżącą względy uzasadniają ujemny wpływ na jej nieruchomość, co mogłoby świadczyć o istnieniu interesu prawnego. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie interesu prawnego stron w postępowaniach administracyjnych i sądowych dotyczących inwestycji budowlanych, zwłaszcza w kontekście nieruchomości sąsiednich i obszaru oddziaływania obiektu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym, ale ogólne zasady dotyczące interesu prawnego są szeroko stosowalne.

Zagadnienia prawne (2)

Czy osoba niebiorąca udziału w postępowaniu administracyjnym może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wykaże istnienie interesu prawnego.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że skarżąca posiada jedynie interes faktyczny. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że interes prawny może wynikać z przepisów prawa budowlanego (obszar oddziaływania obiektu, uzasadnione interesy osób trzecich) oraz prawa cywilnego (wpływ inwestycji na nieruchomości sąsiednie). Konieczne jest zbadanie, czy inwestycja może negatywnie oddziaływać na nieruchomość skarżącej.

Jakie są kryteria ustalenia interesu prawnego w kontekście przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego w sprawach dotyczących robót budowlanych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Interes prawny może wynikać z przepisów prawa budowlanego (art. 5 ust. 1 pkt 9 Pb) oraz prawa cywilnego (art. 140, 144 KC), uwzględniając obszar oddziaływania obiektu i potencjalny wpływ na nieruchomości sąsiednie, nawet jeśli nie graniczą one bezpośrednio.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że definicja obszaru oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 Pb) oraz przepisy dotyczące immisji (art. 144 KC) mogą uzasadniać interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej, nawet jeśli znajduje się ona po drugiej stronie drogi publicznej. Konieczne jest indywidualne badanie wpływu inwestycji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie WSA odmawiające dopuszczenia U.R. do udziału w postępowaniu.

Przepisy (10)

Główne

P.p.s.a. art. 33 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Osoba niebiorąca udziału w postępowaniu administracyjnym może zgłosić udział w charakterze uczestnika, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego.

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Pb art. 5 § 1

Ustawa Prawo budowlane

Nakaz projektowania i budowania obiektów budowlanych z poszanowaniem uzasadnionych interesów osób trzecich w obszarze oddziaływania obiektu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 33 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanka uzyskania statusu uczestnika postępowania.

Pb art. 3 § 20

Ustawa Prawo budowlane

Definicja obszaru oddziaływania obiektu.

Pb art. 50 § 1

Ustawa Prawo budowlane

Podstawa prawna wstrzymania robót budowlanych.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Zakres prawa własności.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Zakaz immisji.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania i jej interesu prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania budowanej drogi dojazdowej. • Budowa drogi dojazdowej może naruszać interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej. • Przepisy Prawa budowlanego (art. 5 ust. 1 pkt 9 Pb) i Kodeksu cywilnego (art. 144 KC) mogą uzasadniać interes prawny w takich przypadkach.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące przyszłego ruchu pojazdów i konieczności przełożenia gazociągu mają charakter hipotetyczny. • Położenie nieruchomości przy drodze publicznej samo w sobie wiąże się z uciążliwościami i nie przesądza o interesie prawnym.

Godne uwagi sformułowania

przesłanką uzyskania statusu uczestnika postępowania [...] jest występowanie interesu prawnego • Interes prawny musi mieć charakter osobisty, być zindywidualizowany i skonkretyzowany. • Należy go odróżnić od interesu faktycznego • posiadanie interesu prawnego wynika przede wszystkim z praw własności nieruchomości [...] i praw własności nieruchomości sąsiednich • Pojęcie nieruchomości sąsiedniej [...] może obejmować nie tylko nieruchomości graniczące fizycznie • Nawet brak fizycznej styczności działek nie może przesądzać o braku interesu prawnego jeżeli funkcjonalnie działki te mają względem siebie wzajemny wpływ • nie można z góry założyć, że właściciel nieruchomości sąsiedniej [...] nie ma interesu prawnego w sprawie wstrzymania tych robót budowlanych tylko z tego względu, że jego nieruchomość leży po drugiej stronie drogi publicznej.

Skład orzekający

Jacek Chlebny

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie interesu prawnego stron w postępowaniach administracyjnych i sądowych dotyczących inwestycji budowlanych, zwłaszcza w kontekście nieruchomości sąsiednich i obszaru oddziaływania obiektu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym, ale ogólne zasady dotyczące interesu prawnego są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak szeroko można interpretować 'interes prawny' sąsiada w kontekście inwestycji budowlanych, co jest częstym problemem praktycznym.

“Czy jesteś sąsiadem budowy? Masz prawo do obrony swojego interesu prawnego!”

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst