Orzeczenie · 2021-09-01

II OSK 77/21Oddalenie skargi kasacyjnej cudzoziemca powrot

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2021-09-01
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemcyochrona międzynarodowadecyzja o powrociezgoda na pobytprawa człowiekaprawo rodzinneprawa dzieckaskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o zobowiązaniu do powrotu. A. S., obywatelka [...], przyjechała do Polski z rodziną i złożyła wniosek o ochronę międzynarodową, który został odrzucony, a decyzja utrzymana w mocy przez Radę do Spraw Uchodźców. Po kolejnych wnioskach i postępowaniach, w tym wszczęciu postępowania o zobowiązanie do powrotu, organy administracji wydały decyzję o zobowiązaniu do powrotu, uznając brak przesłanek z art. 303 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, w szczególności brak podstaw do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub tolerowanych. WSA w Warszawie pierwotnie uchylił decyzję, ale po kolejnym rozpoznaniu oddalił skargę. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących biegu terminu dobrowolnego powrotu. Ostatecznie WSA w Warszawie wyrokiem z 9 września 2020 r. oddalił skargę. A. S. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez wydanie decyzji o zobowiązaniu do powrotu, mimo istnienia przesłanek do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub tolerowanych. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zakwestionowały ustaleń stanu faktycznego, a podnoszone przez męża skarżącej okoliczności dotyczące prześladowań w kraju pochodzenia były już przedmiotem postępowania o ochronę międzynarodową i nie mogły być ponownie oceniane w postępowaniu o zobowiązanie do powrotu. NSA stwierdził, że nie wystąpiły przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady orzekania o zobowiązaniu do powrotu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie granic postępowania w przedmiocie zobowiązania do powrotu i jego relacji do postępowania o ochronę międzynarodową, a także zasady skuteczności zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia prawa materialnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji cudzoziemca i jego rodziny, z uwzględnieniem wcześniejszych postępowań administracyjnych i sądowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w sytuacji, gdy cudzoziemiec nie wykazał bezpośredniego zagrożenia dla swojego życia, wolności lub bezpieczeństwa osobistego w kraju pochodzenia, ale jego małżonek wskazywał na takie zagrożenia dotyczące całej rodziny, można odmówić wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu i udzielić zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub tolerowanych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli podnoszone przez małżonka zagrożenia były już przedmiotem postępowania o ochronę międzynarodową i zostały ocenione negatywnie, a w postępowaniu o zobowiązanie do powrotu nie wykazano bezpośrednich przesłanek z art. 348 i 351 ustawy o cudzoziemcach.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego nie mogły być skuteczne, ponieważ nie zakwestionowano ustaleń stanu faktycznego. Podkreślono, że okoliczności wskazujące na prześladowania w kraju pochodzenia, podnoszone przez męża skarżącej, były już przedmiotem postępowania o ochronę międzynarodową i nie mogły być ponownie oceniane w postępowaniu o zobowiązanie do powrotu. Sąd stwierdził, że nie wykazano przesłanek z art. 348 i 351 ustawy o cudzoziemcach, które uzasadniałyby udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub tolerowanych.

Czy w postępowaniu w przedmiocie zobowiązania do powrotu można oceniać okoliczności, które mogą stanowić przedmiot innego postępowania administracyjnego, np. w przedmiocie udzielenia ochrony międzynarodowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji w postępowaniu o zobowiązanie do powrotu nie mogą oceniać okoliczności, które należą do kompetencji postępowania w przedmiocie udzielenia ochrony międzynarodowej.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że w postępowaniu o zobowiązanie do powrotu organy nie mogą oceniać okoliczności, które mogą stanowić przedmiot innego postępowania administracyjnego, np. w przedmiocie udzielenia ochrony międzynarodowej, nawet jeśli cudzoziemiec uważa, że uzasadniają one udzielenie mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych.

Czy zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędne zastosowanie lub wykładnię może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej bez jednoczesnego zakwestionowania ustaleń stanu faktycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skuteczne powołanie się na zarzut niewłaściwego zastosowania bądź wykładni prawa materialnego wymaga równoczesnego zakwestionowania ustaleń stanu faktycznego, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że wykazywanie naruszenia prawa materialnego nie polega na kwestionowaniu przez stronę ustaleń w zakresie okoliczności sprawy. Dopiero prawidłowe ustalenie stanu faktycznego pozwala na ocenę, czy organ administracji oraz Sąd pierwszej instancji trafnie zastosowały przepisy prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. S. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o zobowiązaniu do powrotu.

Przepisy (14)

Główne

u.c. art. 302 § ust. 1 pkt 16 lit. a

Ustawa o cudzoziemcach

u.c. art. 303 § ust. 1

Ustawa o cudzoziemcach

u.c. art. 348

Ustawa o cudzoziemcach

u.c. art. 351

Ustawa o cudzoziemcach

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.c. art. 349

Ustawa o cudzoziemcach

u.c. art. 299 § ust. 6 pkt 2

Ustawa o cudzoziemcach

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 303 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 348 i art. 351 ustawy o cudzoziemcach poprzez wydanie decyzji zobowiązującej do powrotu, mimo istnienia przesłanek do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub tolerowanych. • Podnoszone przez męża skarżącej zagrożenia prześladowaniem w kraju pochodzenia, które miały dotyczyć całej rodziny.

Godne uwagi sformułowania

nie jest zadaniem organów administracji ustalenie sytuacji aplikującego w ogólności, a jedynie w zakresie zakreślonym przepisami prawa materialnego mającymi zastosowanie w tej sprawie. • nie mogą oceniać okoliczności, które mogą stanowić przedmiot innego postępowania administracyjnego, tj. w przedmiocie udzielenia ochrony międzynarodowej • Decyzja Rady z [...] kwietnia 2017 r. jest ostateczna, toteż ponowna ocena tych samych okoliczności w toku postępowania w przedmiocie zobowiązania do powrotu jest niedopuszczalna.

Skład orzekający

Małgorzata Miron

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Wawrzyniak

sędzia

Mirosław Gdesz

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie granic postępowania w przedmiocie zobowiązania do powrotu i jego relacji do postępowania o ochronę międzynarodową, a także zasady skuteczności zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia prawa materialnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cudzoziemca i jego rodziny, z uwzględnieniem wcześniejszych postępowań administracyjnych i sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawami cudzoziemców, ochroną międzynarodową i procedurami administracyjnymi, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze.

“Czy obawy rodziny o bezpieczeństwo w kraju pochodzenia wystarczą, by uniknąć deportacji? NSA wyjaśnia granice prawa.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst