II OSK 6/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody od wyroku WSA w Gliwicach, który stwierdził bezczynność i przewlekłość Wojewody w postępowaniu o zezwolenie na pobyt czasowy dla cudzoziemca I. T. WSA zobowiązał organ do wydania decyzji w terminie 30 dni, przyznał 1000 zł zadośćuczynienia i zasądził koszty. Wojewoda zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych, twierdząc, że opóźnienia wynikały z epidemii, braków kadrowych i skomplikowanego charakteru sprawy, a także kwestionował datę wszczęcia postępowania i zasadność przyznania sumy pieniężnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że przepisy k.p.a. nakładają obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, a trudności organizacyjne i pandemia nie usprawiedliwiają kilkumiesięcznego braku działania organu. Sąd wskazał, że wszczęcie postępowania następuje z dniem doręczenia wniosku, a nie po usunięciu braków formalnych. NSA potwierdził, że bezczynność i przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a przyznana suma pieniężna była adekwatna. Ostatecznie, Wojewoda odmówił zezwolenia, ale decyzja ta została uchylona przez Szefa UDS i I. T. otrzymała zezwolenie na pobyt czasowy i pracę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie i interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście obciążeń organów i sytuacji nadzwyczajnych (pandemia). Potwierdzenie znaczenia zasady szybkości postępowania i prawa do dobrej administracji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z postępowaniem o zezwolenie na pobyt czasowy, ale jego ogólne zasady dotyczące bezczynności i przewlekłości mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy opóźnienie w wydaniu zezwolenia na pobyt czasowy przez organ administracji, spowodowane trudnościami organizacyjnymi lub epidemią, może być usprawiedliwione i nie stanowić bezczynności lub przewlekłości postępowania z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, trudności organizacyjne i pandemia nie usprawiedliwiają bezczynności i przewlekłości postępowania, jeśli organ nie podejmuje działań bez zbędnej zwłoki, a przepisy k.p.a. nakładają obowiązek terminowego załatwiania spraw.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przepisy k.p.a. nakładają obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, a trudności organizacyjne czy stan epidemii nie zwalniają organu z tego obowiązku, zwłaszcza gdy opóźnienie jest znaczące i organ reaguje dopiero po ponagleniu.
Od kiedy biegnie termin na załatwienie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, jeśli wniosek zawiera braki formalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin na załatwienie sprawy biegnie od dnia doręczenia organowi wniosku spełniającego wymogi formalne, a nie od dnia usunięcia braków formalnych.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że zgodnie z k.p.a., wszczęcie postępowania na żądanie strony następuje z dniem doręczenia żądania organowi, a nie po usunięciu braków formalnych, co zapobiega celowemu przedłużaniu postępowania przez organy.
Czy przyznanie sumy pieniężnej w przypadku bezczynności organu jest uzależnione od wykazania konkretnej szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, suma pieniężna ma charakter zadośćuczynienia i jej przyznanie ma charakter uznaniowy, nie jest bezpośrednio zależna od wykazanej szkody.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że ustawodawca nie określił ścisłych kryteriów przyznawania sumy pieniężnej, a jej wysokość (w tym przypadku 1000 zł) mieści się w dolnych granicach ustawowych, co czyni ją adekwatną formą zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania.
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 154 § 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 12 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 3a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.c. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 105 § 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 210
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 marca 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii
Argumenty
Skuteczne argumenty
NSA uznał, że opóźnienie w załatwieniu sprawy przez organ administracji było rażącym naruszeniem prawa, mimo argumentów o epidemii i trudnościach kadrowych. • NSA potwierdził, że termin wszczęcia postępowania biegnie od daty złożenia wniosku, a nie od daty usunięcia braków formalnych. • NSA uznał przyznanie sumy pieniężnej za zasadne i adekwatne do sytuacji.
Odrzucone argumenty
Argument Wojewody o usprawiedliwieniu opóźnień przez stan epidemii i trudności kadrowe. • Argument Wojewody o tym, że postępowanie nie zostało wszczęte w dniu złożenia wniosku z powodu braków formalnych. • Argument Wojewody o braku podstaw do przyznania sumy pieniężnej.
Godne uwagi sformułowania
organy administracji publicznej mają załatwiać sprawy 'bez zbędnej zwłoki' • stanowi to elementarny standard w demokratycznym państwie prawa • trudności kadrowe organu administracji publicznej czy znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny • datą wszczęcia postępowania jest więc data złożenia wniosku, a nie data usunięcia jego braków formalnych.
Skład orzekający
Anna Żak
sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Robert Sawuła
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie i interpretacja przepisów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście obciążeń organów i sytuacji nadzwyczajnych (pandemia). Potwierdzenie znaczenia zasady szybkości postępowania i prawa do dobrej administracji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z postępowaniem o zezwolenie na pobyt czasowy, ale jego ogólne zasady dotyczące bezczynności i przewlekłości mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje bezczynności organów administracji publicznej, szczególnie w kontekście praw cudzoziemców i wpływu czynników zewnętrznych (pandemia) na pracę urzędów. Jest to ważny przykład egzekwowania prawa do dobrej administracji.
“Cudzoziemiec czekał miesiącami na decyzję. NSA: pandemia i braki kadrowe to nie wymówka dla bezczynności urzędu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.