Orzeczenie · 2020-04-27

II OSK 39/20Opłaty za pobór wód kopalnia zaopatrzenie w wodę

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2020-04-27

NSAAdministracyjneŚredniansa

prawo wodneopłaty za wodękorzystanie z wódpobór wód podziemnychodwodnienie kopalnizaopatrzenie w wodęprawo administracyjneNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła opłaty za szczególne korzystanie z wód, a konkretnie poboru wód podziemnych z ujęcia służącego zarówno odwodnieniu kopalni, jak i zaopatrzeniu w wodę miasta C. i okolicznych miejscowości. Spółka kwestionowała decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni oraz wyrok WSA w Lublinie, argumentując, że pobór ten powinien być zwolniony z opłaty zmiennej na podstawie art. 268 ust. 2 Prawa wodnego. Skarżąca kasacyjnie twierdziła, że głównym celem poboru jest odwodnienie kopalni, a dystrybucja wody do ludności jest celem wtórnym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że Sąd I instancji prawidłowo zinterpretował przepisy Prawa wodnego, w tym art. 268 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, wskazując, że obowiązek ponoszenia opłat za pobór wód podziemnych, które nie służą wyłącznie systemom odwadniania zakładów górniczych, jest zgodny z zasadą zwrotu kosztów usług wodnych, wynikającą również z prawa UE (Dyrektywa 2000/60/WE). NSA odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., uznając, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że opłaty za szczególne korzystanie z wód stanowią kluczowy instrument ekonomiczny w gospodarowaniu zasobami wodnymi, wymuszający oszczędne ich użytkowanie i zgodny z zasadą 'zanieczyszczający płaci'.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących opłat za pobór wód podziemnych z ujęć wielofunkcyjnych, zwłaszcza w kontekście odwodnienia kopalni i zaopatrzenia w wodę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji poboru wód z ujęcia kopalnianego, które jest jednocześnie wykorzystywane do celów komunalnych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy pobór wód podziemnych z ujęcia, które służy zarówno odwodnieniu kopalni, jak i zaopatrzeniu w wodę ludności, podlega zwolnieniu z opłaty zmiennej na podstawie art. 268 ust. 2 Prawa wodnego, jeśli głównym celem jest odwodnienie kopalni?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pobór wód podziemnych z ujęcia, które nie służy wyłącznie systemom odwadniania zakładów górniczych, podlega opłacie, nawet jeśli część wody jest wykorzystywana do zaopatrzenia ludności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 268 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego nakłada obowiązek ponoszenia opłat za pobór wód, a art. 268 ust. 2 Prawa wodnego ogranicza to zwolnienie jedynie do poboru wód z ujęć będących systemami odwadniania zakładów górniczych. Pobór wód dla celów zaopatrzenia ludności nie jest objęty tym zwolnieniem. Interpretacja ta jest zgodna z zasadą zwrotu kosztów usług wodnych i prawem UE.

Czy Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego i niewłaściwe uzasadnienie wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd I instancji nie naruszył wskazanych przepisów. Ustalenia stanu faktycznego były oparte na aktach sprawy, a uzasadnienie wyroku spełniało wymogi ustawowe, jasno przedstawiając tok rozumowania sądu.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo wydał wyrok na podstawie akt sprawy i nie przedstawił stanu faktycznego w sposób oderwany od materiału dowodowego. Uzasadnienie wyroku było jasne, precyzyjne i umożliwiało kontrolę instancyjną, odzwierciedlając argumentację prawną sądu.

Czy organ naruszył przepisy k.p.a. dotyczące wątpliwości co do stanu faktycznego i treści normy prawnej (art. 7a, art. 81a, art. 8, art. 9 k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie naruszyły wskazanych przepisów k.p.a. W sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego ani co do treści normy prawnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że normatywna treść przepisów Prawa wodnego nie budziła wątpliwości, a sposób ich zastosowania był pochodną prawidłowej wykładni dokonanej przez organ i Sąd I instancji. Nie było podstaw do stosowania art. 7a § 1 k.p.a. ani art. 81a § 1 k.p.a. Zasada pewności prawa (art. 8 k.p.a.) również nie została naruszona. Obowiązek informowania (art. 9 k.p.a.) nie wymagał udzielania stronom pomocy prawnej.

Czy organ prawidłowo zakwalifikował usługę poboru wód podziemnych z ujęcia jako podlegającą przepisom Prawa wodnego, a nie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo zakwalifikował usługę poboru wód podziemnych jako podlegającą przepisom Prawa wodnego, a nie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 8 Prawa wodnego reguluje autonomię materii normatywnej obu ustaw. Organ wymierzył opłatę za pobór wód podziemnych, a nie za usługę dystrybucji wody, co jest zgodne z przepisami. Akceptacja stanowiska skarżącej prowadziłaby do sytuacji, w której podmiot korzystający z wód podziemnych nie ponosiłby opłat.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w B. w przedmiocie opłaty za szczególne korzystanie z wód.

Przepisy (16)

Główne

p.w. art. 268 § ust. 2

Ustawa Prawo wodne

Zwolnienie z opłaty zmiennej dotyczy jedynie poboru wód z ujęć, które należą do systemów odwadniania zakładów górniczych. Pobór wód dla innych celów, w tym dla zaopatrzenia w wodę, podlega opłacie.

p.w. art. 268 § ust. 1 pkt 1

Ustawa Prawo wodne

Potwierdza konieczność ponoszenia opłat za usługi wodne, z ograniczeniem dla poboru wód z ujęć należących do systemów odwadniania zakładów górniczych.

p.w. art. 35 § ust. 3 pkt 1

Ustawa Prawo wodne

Usługi wodne obejmują pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych.

Pomocnicze

p.w. art. 8

Ustawa Prawo wodne

Przepisów Prawa wodnego nie stosuje się do usług wodnych w zakresie dystrybucji wód objętych ustawą o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7a