Orzeczenie · 2021-10-19

II OSK 351/21Kara administracyjna przewóz cudzoziemca bez wizy interpretacja przepisow

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2021-10-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
cudzoziemcystraż granicznakara administracyjnaprzewoźnikwizaustawa o cudzoziemcachk.p.a.postępowanie administracyjnekontrola graniczna

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez przewoźnika, P. C., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Przedmiotem sporu była kara administracyjna w wysokości 3.000 EURO nałożona na skarżącego jako przewoźnika za przywiezienie do granicy Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemca nieposiadającego wymaganej wizy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pierwotnie uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na brak rozważenia możliwości odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej na podstawie art. 189f k.p.a. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Komendant Placówki Straży Granicznej nałożył karę, uznając, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 189f k.p.a., ponieważ waga naruszenia nie była znikoma, a skarżący nie zaprzestał naruszania prawa (wskazano na dwa inne postępowania). Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Komendanta Głównego Straży Granicznej. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił m.in. naruszenie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. przez niezastosowanie go przez organy, błędną wykładnię tego przepisu, naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez przyjęcie, że nie było dopuszczalne dokonywanie nowych ustaleń faktycznych, a także naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych. Kwestionował również zgodność art. 462 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach z Konstytucją RP. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że kwestia zgodności art. 462 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach z Konstytucją została już przesądzona w wyroku WSA, który wiązał sąd pierwszej instancji i NSA. Odnosząc się do zarzutów dotyczących art. 189f k.p.a., NSA stwierdził, że jego zastosowanie wymaga spełnienia dwóch przesłanek: znikomej wagi naruszenia prawa oraz zaprzestania naruszania prawa. W ocenie NSA, żadna z tych przesłanek nie została spełniona, a skarżący nie zakwestionował skutecznie ustaleń faktycznych dotyczących drugiej przesłanki (prowadzenia kolejnych postępowań). Sąd uznał również, że okoliczności związane z ewentualnym ubieganiem się cudzoziemca o wizę na granicy nie miały istotnego znaczenia dla zastosowania art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, a odmowa przesłuchania świadka W. C. była uzasadniona, gdyż dowód ten nie przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy w kontekście zastosowania przepisów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez ważnych dokumentów, a także zasady stosowania art. 189f k.p.a. oraz związania sądu oceną prawną sądu niższej instancji.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej przewoźnika w kontekście przepisów o cudzoziemcach i kar administracyjnych. Interpretacja art. 189f k.p.a. jest standardowa.

Zagadnienia prawne (4)

Czy w przypadku przywozu cudzoziemca bez ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu, można odstąpić od nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika na podstawie art. 189f k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odstąpienie od nałożenia kary jest możliwe tylko w przypadku spełnienia przesłanek z art. 189f k.p.a., tj. znikomej wagi naruszenia prawa ORAZ zaprzestania naruszania prawa. W tej sprawie żadna z przesłanek nie została spełniona.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż waga naruszenia nie była znikoma, a skarżący nie zaprzestał naruszania prawa (co potwierdzono innymi postępowaniami). Brak spełnienia choćby jednej z przesłanek uniemożliwia zastosowanie art. 189f k.p.a.

Czy okoliczności wskazujące na duże prawdopodobieństwo uzyskania wizy na granicy zwalniają przewoźnika od odpowiedzialności za przywiezienie cudzoziemca bez ważnych dokumentów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przewoźnika zwalnia od odpowiedzialności jedynie sytuacja, gdy mimo dołożenia należytej staranności nie mógł stwierdzić braku odpowiedniego dokumentu. Samo prawdopodobieństwo uzyskania wizy nie jest wystarczające.

Uzasadnienie

Przepis art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach jasno stanowi, że przewoźnika zwalnia brak możliwości stwierdzenia braku dokumentu mimo dołożenia należytej staranności. Okoliczności wskazujące na potencjalne uzyskanie wizy nie są tożsame z brakiem możliwości stwierdzenia braku dokumentu.

Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA w tej samej sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w wyroku sądu pierwszej instancji, zgodnie z art. 153 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że ocena prawna wyrażona w wyroku WSA z 18 lutego 2019 r., dotycząca zgodności przepisów z Konstytucją oraz prawidłowego zastosowania przepisów, wiązała Sąd pierwszej instancji i wiąże NSA.

Czy odmowa dopuszczenia dowodu z przesłuchania świadka, który miał potwierdzić dołożenie należytej staranności przez pracowników przewoźnika, narusza prawo?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli dowód ten nie przyczynia się do wyjaśnienia sprawy lub jego przydatność została już oceniona w kontekście wiążącej oceny prawnej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że dowód z zeznań świadka W. C. miał wykazać, że cudzoziemiec posiadał dokumenty, które mogły uzasadniać przekonanie o uzyskaniu wizy. Sąd uznał, że takie ustalenia nie miały istotnego znaczenia dla zastosowania przepisów, a ocena przydatności dowodu mogła być objęta wiążącą oceną prawną z poprzedniego wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną przewoźnika.

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu pierwszej instancji wiąże sąd drugiej instancji.

u.c. art. 462 § 1

Ustawa o cudzoziemcach

Podstawa nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca bez wymaganych dokumentów.

u.c. art. 462 § 2

Ustawa o cudzoziemcach

Podstawa nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca bez wymaganych dokumentów.

u.c. art. 462 § 3

Ustawa o cudzoziemcach

Okoliczności wyłączające stosowanie kary pieniężnej na przewoźnika (m.in. dołożenie należytej staranności).

k.p.a. art. 189f § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania przez organy administracji w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej i wynikających z przepisów prawa.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 75 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania dowodów w celu ustalenia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 78 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek udostępnienia stronom akt sprawy i umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.

k.p.a. art. 74 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszczalność dowodów przyczyniających się do wyjaśnienia sprawy i niebędących sprzecznymi z prawem.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 8 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej.

Konstytucja RP art. 8 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba że ustawa stanowi inaczej.

WKW art. 35

Wspólnotowy Kodeks Wizowy

Przepis dotyczący odmowy wydania wizy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezastosowanie art. 189f k.p.a. przez organy administracji. • Błędna wykładnia art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. przez organy. • Naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez przyjęcie, że nie było dopuszczalne dokonywanie nowych ustaleń faktycznych. • Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych (nieustalenie kwestii wizowych, odmowa przesłuchania świadka). • Niezgodność art. 462 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach z Konstytucją RP. • Błędna wykładnia art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.

Godne uwagi sformułowania

Sąd pierwszej instancji uznał, że jest związany oceną prawną wyrażoną w wyroku WSA w Warszawie z 18 lutego 2019 r. • Okoliczności polegające nawet na istnieniu dużego prawdopodobieństwa, że cudzoziemiec otrzyma wizę na granicy nie zwalniają przewoźnika od odpowiedzialności za przywiezienie cudzoziemca do granicy bez ważnych dokumentów. • W tej sytuacji w celu skutecznego podważenia niezastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. w skardze kasacyjnej należał wykazać nie tylko, że naruszenie prawa było znikome, ale także, że skarżący zaprzestał naruszania prawa.

Skład orzekający

Jacek Chlebny

Przewodniczący

Zofia Flasińska

Sędzia

Zdzisław Kostka

Sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika za przewóz cudzoziemców bez ważnych dokumentów, a także zasady stosowania art. 189f k.p.a. oraz związania sądu oceną prawną sądu niższej instancji."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej przewoźnika w kontekście przepisów o cudzoziemcach i kar administracyjnych. Interpretacja art. 189f k.p.a. jest standardowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i transportowym ze względu na interpretację przepisów dotyczących kar za przewóz cudzoziemców oraz stosowania art. 189f k.p.a. Jest to przykład złożonego postępowania administracyjnego i sądowego.

“Przewoźniku, uważaj! Nawet obietnica wizy nie chroni przed karą za nielegalny transport cudzoziemców.”

Dane finansowe

WPS: 3000 EURO

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst