Orzeczenie · 2025-10-22

II OSK 3049/24

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-10-22

NSAAdministracyjneWysokansa

cudzoziemcyzezwolenie na pobytbezczynność organuprawo administracyjnepostępowanie administracyjnedyrektywa UENSAWSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 23 lipca 2024 r. stwierdził bezczynność Wojewody Kujawsko-Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy dla cudzoziemca, obywatela Białorusi. Sąd pierwszej instancji uznał, że polskie przepisy, w szczególności art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, są sprzeczne z dyrektywą 2011/98/UE i w związku z tym nie mogą być stosowane przy ocenie bezczynności organu. Wojewoda złożył skargę kasacyjną, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów unijnych i krajowych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty Wojewody za usprawiedliwione. NSA stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, uznając art. 100d u.o.p. za sprzeczny z dyrektywą UE. Sąd podkreślił, że art. 100d u.o.p. nie reguluje długości terminów na rozpoznanie wniosku, a jedynie okresowe wstrzymanie biegu terminów i brak możliwości wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności w tym okresie. NSA wskazał również, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. po 30 czerwca 2024 r. mogło naruszać zasadę proporcjonalności, jednak w dacie orzekania przez WSA (23 lipca 2024 r.) termin 60 dni na rozpatrzenie wniosku, zgodnie z art. 112a u.o.c., jeszcze nie upłynął. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej stwierdzenia bezczynności i oddalił skargę w tej części.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania biegu terminów w sprawach cudzoziemców (art. 100d u.o.p.) oraz ocena bezczynności organu w kontekście prawa UE i Konstytucji RP.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i okresowym wstrzymaniem terminów. Ocena proporcjonalności ograniczeń prawa do sądu może ewoluować wraz ze zmianą okoliczności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, wprowadzające okresowe wstrzymanie biegu terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt, są sprzeczne z dyrektywą 2011/98/UE i tym samym nie mogą być stosowane przy ocenie bezczynności organu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te nie są sprzeczne z dyrektywą 2011/98/UE i mogą być stosowane. Dyrektywa nie reguluje długości terminów ani zasad ich wydłużania w sposób wykluczający stosowanie art. 100d u.o.p.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, uznając art. 100d u.o.p. za sprzeczny z dyrektywą UE. Przepis ten nie dotyczy materii uregulowanej w art. 5 ust. 2 i 4 dyrektywy 2011/98/UE, a jedynie okresowego wstrzymania biegu terminów.

Czy w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (23 lipca 2024 r.) organ dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, biorąc pod uwagę przepisy art. 100d u.o.p. i art. 112a u.o.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie dopuścił się bezczynności, ponieważ w dacie orzekania przez WSA nie upłynął jeszcze 60-dniowy termin na rozpatrzenie wniosku, którego bieg rozpoczął się 1 lipca 2024 r.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że termin 60 dni na rozpatrzenie wniosku rozpoczął bieg 1 lipca 2024 r. i w dniu 23 lipca 2024 r. nie upłynął, co oznacza, że organ nie był w bezczynności.

Czy przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r. było uzasadnione w świetle zasady proporcjonalności i prawa do sądu?

Odpowiedź sądu

NSA sygnalizował, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. po 30 czerwca 2024 r. mogło naruszać zasadę proporcjonalności, jednak w tej konkretnej sprawie nie miało to wpływu na ocenę bezczynności organu w dacie orzekania przez WSA.

Uzasadnienie

NSA odwołał się do swojego orzecznictwa wskazującego na potencjalne naruszenie zasady proporcjonalności przy przedłużaniu art. 100d u.o.p. po 30 czerwca 2024 r., ale podkreślił, że w dacie orzekania przez WSA termin nie upłynął.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Zaskarżony wyrok WSA w Bydgoszczy został uchylony w punktach 1., 3. i 5., a w tej części skarga została oddalona.

Przepisy (11)

Główne

u.o.p. art. 100d § 1, 2

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Okresowe wstrzymanie biegu terminów na załatwienie m.in. spraw dotyczących zezwolenia na pobyt czasowy; zaprzestanie czynności przez organ lub ich dokonywanie z opóźnieniem w tym okresie nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności.

u.o.c. art. 112a § 1, 2

Ustawa o cudzoziemcach

Decyzja w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydawana jest w terminie 60 dni, obliczanym zgodnie z ust. 2.

Pomocnicze

u.o.p. art. 100c § 1, 3, 4

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis miał zastosowanie do 31 grudnia 2022 r.

k.p.a. art. 37 § 3a

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do pozostawienia ponaglenia bez rozpoznania.

k.p.a. art. 35 § 1, 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Ogólny termin na załatwienie sprawy administracyjnej.

p.p.s.a. art. 149 § 1 pkt 1 i 3, 1a