II OSK 1678/21Odmowa udostępnienia informacji bezpieczeństwo państwa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. A. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiające udostępnienia informacji o podstawie faktycznej wpisu jego danych do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium RP jest niepożądany, oraz do Systemu Informacyjnego Schengen. Podstawą wpisu były względy bezpieczeństwa państwa (art. 435 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach). Szef Urzędu odmówił podania szczegółowej podstawy faktycznej, powołując się na konieczność ochrony informacji niejawnych. WSA oddalił skargę, uznając, że przepis art. 444 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach nie jest sprzeczny z prawem UE ani EKPC, a ograniczenie dostępu do informacji jest uzasadnione bezpieczeństwem państwa. NSA w wyroku z 28 czerwca 2022 r. oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że wniosek skarżącego dotyczył jedynie udostępnienia informacji (art. 444 ust. 1 pkt 1 ustawy), a nie weryfikacji lub usunięcia danych (art. 444 ust. 1 pkt 3 ustawy), co wyznaczało granice postępowania. NSA uznał, że wnioski dowodowe skarżącego zmierzały do weryfikacji zasadności wpisu, co wykraczało poza zakres wniosku o udostępnienie informacji. Sąd stwierdził, że polskie przepisy zapewniają gwarancje procesowe, w tym możliwość sądowej kontroli materiału niejawnego, co stanowi wystarczającą ochronę praw cudzoziemca. Odmowa udostępnienia podstawy faktycznej wpisu nie narusza praw skarżącego do życia prywatnego, rodzinnego ani prawa do skutecznego środka odwoławczego, gdyż jest uzasadniona nadrzędnymi względami bezpieczeństwa państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących dostępu do informacji o wpisie do wykazu cudzoziemców ze względu na bezpieczeństwo państwa, zakres kontroli sądowej nad materiałem niejawnym, a także ograniczenia praw cudzoziemców w kontekście bezpieczeństwa państwa.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy udostępnienia podstawy faktycznej wpisu ze względu na bezpieczeństwo państwa. Interpretacja przepisów o SIS II i EKPC w kontekście bezpieczeństwa narodowego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odmowa udostępnienia informacji o podstawie faktycznej wpisu cudzoziemca do wykazu osób niepożądanych, ze względu na bezpieczeństwo państwa, narusza prawa skarżącego wynikające z prawa krajowego, unijnego i międzynarodowego (w tym EKPC)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa udostępnienia informacji o podstawie faktycznej wpisu, gdy dane są umieszczone w wykazie ze względu na bezpieczeństwo państwa, jest zgodna z prawem i nie narusza praw skarżącego, pod warunkiem zapewnienia możliwości sądowej kontroli materiału niejawnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że polskie przepisy (art. 444 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach) pozwalają na ograniczenie dostępu do informacji o podstawie faktycznej wpisu ze względu na bezpieczeństwo państwa. Podkreślono, że wniosek skarżącego dotyczył jedynie udostępnienia informacji, a nie weryfikacji lub usunięcia danych, co wyznaczało granice postępowania. Sąd wskazał, że możliwość sądowej kontroli materiału niejawnego stanowi wystarczającą gwarancję ochrony praw cudzoziemca.
Czy wnioski dowodowe skarżącego dotyczące weryfikacji wiarygodności dokumentu niejawnego i zasadności wpisu do wykazu cudzoziemców powinny zostać rozpoznane przez Sąd pierwszej instancji w postępowaniu o udostępnienie informacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wnioski dowodowe zmierzające do weryfikacji wiarygodności dokumentu niejawnego i zasadności wpisu nie miały znaczenia w sprawie o udostępnienie informacji o podstawie faktycznej wpisu i nie podlegały rozpoznaniu w tym trybie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zakres postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym jest ograniczony do wyjaśnienia istotnych wątpliwości dotyczących legalności zaskarżonego aktu. Wnioski dowodowe skarżącego zmierzały do merytorycznej weryfikacji wpisu, co wykraczało poza cel postępowania o udostępnienie informacji i nie było dopuszczalne w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (24)
Główne
u.c. art. 435 § 1 pkt 4
Ustawa o cudzoziemcach
Podstawa umieszczenia danych cudzoziemca w wykazie ze względu na obronność lub bezpieczeństwo państwa lub ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego lub interes Rzeczypospolitej Polskiej.
u.c. art. 444 § 1
Ustawa o cudzoziemcach
Prawo cudzoziemca do złożenia wniosku o udostępnienie informacji o umieszczeniu danych w wykazie lub SIS, sprostowania lub usunięcia danych.
u.c. art. 444 § 2
Ustawa o cudzoziemcach
Szef Urzędu odmawia udostępnienia informacji o podstawie faktycznej wpisu, jeżeli dane są umieszczone w wykazie lub SIS w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 435 ust. 1 pkt 4.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia praw i wolności mogą być ustanawiane w ustawie, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Pomocnicze
u.c. art. 443 § 1 pkt 3
Ustawa o cudzoziemcach
Podstawa prawna wpisu danych do wykazu.
u.c. art. 445
Ustawa o cudzoziemcach
Do postępowania w sprawie wniosku o udostępnienie informacji stosuje się przepisy działu VII Kodeksu postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 78 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 106 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości.
p.p.s.a. art. 106 § 5
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
p.p.s.a. art. 176 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 2352 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 51 § 3 zd. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 51 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odmowa udostępnienia informacji o podstawie faktycznej wpisu jest uzasadniona względami bezpieczeństwa państwa. • Wniosek skarżącego dotyczył jedynie udostępnienia informacji, a nie merytorycznej weryfikacji lub usunięcia danych. • Postępowanie dowodowe przed NSA jest ograniczone i nie obejmuje dowodów z przesłuchania świadków. • Sądowa kontrola materiału niejawnego zapewnia wystarczającą ochronę praw cudzoziemca.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez nierozpoznanie wniosków dowodowych. • Naruszenie przepisów postępowania poprzez brak czytelnego odniesienia się do zarzutów skargi. • Naruszenie prawa materialnego (art. 435 ust. 1 pkt 4 u.c.) poprzez błędną wykładnię i brak testu proporcjonalności. • Naruszenie przepisów rozporządzenia SIS II i Konstytucji poprzez odmowę dostępu do informacji. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo podstaw do jej uwzględnienia. • Naruszenie prawa materialnego (art. 435 ust. 1 pkt 4 u.c.) poprzez błędną wykładnię i brak wymogu poważnych podstaw wpisu. • Naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego poprzez oddalenie skargi w sytuacji naruszenia praw skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
treść żądania strony określa granice sprawy administracyjnej • organ w rozpoznawanej sprawie nie był zobowiązany do weryfikacji wiarygodności dokumentu o charakterze niejawnym oraz zasadności wpisu cudzoziemca do wykazu • zakres postępowania dowodowego jest wyznaczony przez funkcję sądowej kontroli administracji • podanie informacji w zakresie jedynie podstawy dokonania wpisu - to jest, iż cudzoziemiec stanowi zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa państwa jest informacją, która częściowo, ale jednocześnie w wystarczającym stopniu informuje wnioskodawcę o przyczynach dokonanego wpisu • regulacje dotyczące dostępu do informacji niejawnych nie ograniczają kompetencji sądów administracyjnych co do zakresu sprawowanej kontroli
Skład orzekający
Jacek Chlebny
przewodniczący-sprawozdawca
Jerzy Siegień
sędzia
Piotr Broda
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dostępu do informacji o wpisie do wykazu cudzoziemców ze względu na bezpieczeństwo państwa, zakres kontroli sądowej nad materiałem niejawnym, a także ograniczenia praw cudzoziemców w kontekście bezpieczeństwa państwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy udostępnienia podstawy faktycznej wpisu ze względu na bezpieczeństwo państwa. Interpretacja przepisów o SIS II i EKPC w kontekście bezpieczeństwa narodowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konfliktu między prawem do informacji a bezpieczeństwem państwa, z elementami ochrony danych osobowych i praw cudzoziemców. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i imigracyjnym.
“Bezpieczeństwo państwa kontra prawo do informacji: Czy można ukryć przed cudzoziemcem powody wpisu na listę niepożądanych?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.