Orzeczenie · 2015-01-22

II OSK 1525/13Umorzenie postępowania fikcyjny związek małżeński

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2015-01-22
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytzwiązek małżeńskifikcyjny związekobejście przepisówpostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony dla M. N. Postępowanie zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, ponieważ prawomocnym wyrokiem ustalono, że związek małżeński M. N. z A. O. został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy o cudzoziemcach. Skarżąca kasacyjnie zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 134 P.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 28 k.p.a. oraz 10 § 1 k.p.a., twierdząc, że A. O. była stroną postępowania, a jej nieobecność stanowiła podstawę do wznowienia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że skarżąca nie uprawdopodobniła związku przyczynowego między naruszeniem przepisów a wynikiem sprawy. Sąd podkreślił, że kwestia fikcyjności związku małżeńskiego została już prawomocnie rozstrzygnięta, a A. O. nie miała interesu prawnego w tym postępowaniu, ponieważ jej małżeństwo zostało uznane za fikcyjne i nie podlegało ochronie prawnej. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia art. 105 § 2 k.p.a. i art. 56 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, wskazując, że umorzenie nastąpiło na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a stwierdzenie fikcyjności małżeństwa jest wiążące dla kolejnych postępowań.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii konsekwencji prawomocnego ustalenia fikcyjności związku małżeńskiego dla późniejszych postępowań o zezwolenie na pobyt oraz braku interesu prawnego małżonka w takich sytuacjach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i fikcyjnymi związkami małżeńskimi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ponowne postępowanie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi jest dopuszczalne, jeśli w poprzednim postępowaniu prawomocnie ustalono, że jego związek małżeński z obywatelem polskim został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy o cudzoziemcach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne postępowanie w tej części jest niedopuszczalne i podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, z uwagi na tożsamość podmiotową i przedmiotową z poprzednim postępowaniem.

Uzasadnienie

Kwestia fikcyjności związku małżeńskiego została już prawomocnie rozstrzygnięta. Zasada trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 K.p.a.) uniemożliwia ponowne badanie tej materii. Istotna jest intencja zawarcia związku małżeńskiego w chwili jego zawierania, a nie późniejsze okoliczności.

Czy obywatel polski, będący małżonkiem cudzoziemca ubiegającego się o zezwolenie na zamieszkanie, ma interes prawny w postępowaniu, jeśli jego związek małżeński został uznany za fikcyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku fikcyjnego związku małżeńskiego, obywatel polski nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a., ponieważ taki związek nie podlega ochronie prawnej wynikającej z art. 47 Konstytucji RP.

Uzasadnienie

Chociaż co do zasady małżonek obywatela polskiego może mieć interes prawny w postępowaniu o zezwolenie na pobyt, to w sytuacji, gdy małżeństwo zostało prawomocnie uznane za fikcyjne, nie można mówić o istnieniu interesu prawnego podlegającego ochronie konstytucyjnej. Fikcyjność małżeństwa uzasadnia ingerencję w prawo do ochrony życia rodzinnego.

Czy naruszenie przepisów postępowania, takie jak brak udziału strony w postępowaniu, miało istotny wpływ na wynik sprawy, jeśli strona nie miała interesu prawnego w tym postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, jeśli strona, której rzekomo naruszono prawa, nie posiadała interesu prawnego w postępowaniu.

Uzasadnienie

Skarżąca kasacyjnie nie uprawdopodobniła związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a treścią zaskarżonego wyroku. Ponadto, skoro A. O. nie była stroną postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a., zarzuty dotyczące jej udziału w postępowaniu są bezzasadne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (13)

Główne

K.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.

K.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

u.c. art. 57 § 1

Ustawa o cudzoziemcach

pkt 4 - podstawa odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie, jeśli związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie przepisów postępowania).

P.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA.

Pomocnicze

K.p.a. art. 105 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Fakultatywna podstawa umorzenia postępowania na wniosek strony.

K.p.a. art. 10 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu.

u.c. art. 56 § 1

Ustawa o cudzoziemcach

Dotyczy okresu, na jaki zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony jest udzielane ('każdorazowo').

u.c. art. 7 § 1

Ustawa o cudzoziemcach

Odpowiednie stosowanie przepisów K.p.a. do kwestii strony.

P.p.s.a. art. 207 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do ochrony prawnej życia prywatnego i rodzinnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne ustalenie fikcyjności związku małżeńskiego jako podstawa do umorzenia postępowania o zezwolenie na pobyt. • Brak interesu prawnego strony w postępowaniu, gdy związek małżeński został uznany za fikcyjny.

Odrzucone argumenty

Związek małżeński nie został rozwiązany ani stwierdzono jego nieważności, a nowy wniosek dotyczy kolejnego okresu pobytu. • A. O. była stroną postępowania, a jej brak udziału stanowi podstawę do wznowienia postępowania. • Naruszenie art. 56 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez niezasadne uznanie bezprzedmiotowości postępowania.

Godne uwagi sformułowania

związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy • zasada trwałości decyzji ostatecznych • nie można zgodzić się ze skarżącym, że organ każdorazowo winien badać czy małżeństwo pierwotnie oceniane, jako zawarte w celu obejścia przepisów jawi się po pewnym czasie, jako mogące stanowić podstawę legalizacji pobytu • nie może ono, zatem korzystać z ochrony, jaką przewiduje art. 47 Konstytucji RP • nie uprawdopodobniła skutecznie istnienia związku przyczynowego między istotnym naruszeniem przepisów postępowania a treścią zaskarżonego wyroku • nie można dopatrzeć się interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. • nie istnieje przedmiot ochrony konstytucyjnej, jaka ma być realizowana poprzez procesową instytucję strony postępowania • nie było ze strony organu administracji potrzeby dokonania dodatkowej (w procesie stosowania prawa materialnego) oceny proporcjonalności takiego działania • istotna dla oceny wniosku jest motywacja małżonków z chwili zawarcia związku małżeńskiego

Skład orzekający

Paweł Miładowski

przewodniczący

Małgorzata Masternak-Kubiak

sprawozdawca

Wanda Zielińska-Baran

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii konsekwencji prawomocnego ustalenia fikcyjności związku małżeńskiego dla późniejszych postępowań o zezwolenie na pobyt oraz braku interesu prawnego małżonka w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i fikcyjnymi związkami małżeńskimi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem imigracyjnym i ochroną życia rodzinnego, a także interpretacją przepisów proceduralnych. Pokazuje, jak prawomocne ustalenia faktyczne wpływają na kolejne postępowania.

“Fikcyjny ślub nie daje prawa do pobytu – NSA wyjaśnia konsekwencje prawomocnych ustaleń.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst