Orzeczenie · 2024-02-13

II OSK 1459/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-02-13
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkiplac składowypozwolenie na budowęwstrzymanie robótcałość techniczno-użytkowautwardzenie gruntuskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę placu składowego z infrastrukturą towarzyszącą. Skarżący kwestionował kwalifikację wykonanych prac jako budowli, argumentując, że stanowiło to jedynie utwardzenie gruntu na działkach budowlanych, które nie wymaga pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego. Podnosił również, że zastosowanie art. 50a Prawa budowlanego (nakaz rozbiórki w przypadku kontynuowania robót po ich wstrzymaniu) było bezzasadne, a przepisy te mają charakter represyjny. NSA odrzucił te argumenty, podkreślając, że dla prawidłowej kwalifikacji robót budowlanych kluczowe jest uwzględnienie ich funkcji i celu. Sąd uznał, że wykonane prace, obejmujące utwardzenie terenu, ogrodzenie, wiaty, obiekty kontenerowe i inne elementy, tworzą spójną całość techniczno-użytkową, którą należy traktować jako jeden obiekt budowlany – plac składowy. Podkreślono, że utwardzenie gruntu dla stworzenia obiektu o oznaczonej funkcji, jak plac składowy, wymaga pozwolenia na budowę. Ponadto, NSA potwierdził, że kontynuowanie robót budowlanych pomimo wydanego postanowienia o ich wstrzymaniu, stanowi podstawę do wydania nakazu rozbiórki na mocy art. 50a Prawa budowlanego, co zostało prawidłowo zastosowane przez organy. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok WSA jest prawidłowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących kwalifikacji placu składowego jako budowli, rozróżnienia między utwardzeniem gruntu a budowlą, oraz stosowania art. 50a Prawa budowlanego w przypadku kontynuowania robót po ich wstrzymaniu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wykonane prace tworzą całość techniczno-użytkową placu składowego. Interpretacja może być mniej bezpośrednio stosowalna do prostych utwardzeń gruntu bez dodatkowych elementów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy utwardzenie gruntu na działce budowlanej, wraz z innymi elementami (ogrodzenie, wiata, obiekty kontenerowe), stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę, czy też jest to jedynie roboty budowlane polegające na utwardzeniu powierzchni gruntu, zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wykonane prace, obejmujące utwardzenie terenu oraz budowę ogrodzenia, wiaty, obiektów kontenerowych i innych elementów, tworzą spójną całość techniczno-użytkową, którą należy traktować jako jeden obiekt budowlany – plac składowy, wymagający pozwolenia na budowę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest uwzględnienie funkcji i celu wykonanych robót. Utwardzenie gruntu dla stworzenia obiektu o oznaczonej funkcji, jak plac składowy, wymaga pozwolenia na budowę. Analiza akt sprawy potwierdziła, że roboty były nakierowane na stworzenie zwartego i funkcjonalnego kompleksu.

Czy kontynuowanie robót budowlanych pomimo wydanego postanowienia o ich wstrzymaniu, obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 50a Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, stwierdzenie wykonywania robót budowlanych pomimo ich wstrzymania obliguje organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że art. 50a Prawa budowlanego ma charakter bezwarunkowy w przypadku stwierdzenia kontynuowania robót po ich wstrzymaniu, a celem przepisu jest przerwanie nielegalnych działań inwestora. Organy prawidłowo ustaliły, że roboty były kontynuowane po wstrzymaniu.

Czy przepisy Prawa budowlanego dotyczące samowoli budowlanej (art. 48 i 50a) mają charakter represyjny, czy restytucyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy te mają na celu doprowadzenie samowoli budowlanej do zgodności z prawem (charakter restytucyjny), jednak art. 50a Prawa budowlanego, w przypadku kontynuowania robót po wstrzymaniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji o rozbiórce, co nadaje mu pewien charakter bezwarunkowy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że celem art. 48 Prawa budowlanego jest legalizacja samowoli, ale inwestor sam uniemożliwia ten proces, kontynuując roboty po wstrzymaniu. Art. 50a stanowi dodatkową podstawę do nakazania rozbiórki w takiej sytuacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (23)

Główne

Pr. bud. art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części w przypadku budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

Pr. bud. art. 50a § pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części w przypadku wykonywania robót budowlanych pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem.

Pomocnicze

Pr. bud. art. 29 § ust. 2 pkt 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zwolnienie z pozwolenia na budowę dotyczy wyłącznie robót, których wyłącznym skutkiem jest utwardzenie powierzchni gruntu na działkach budowlanych. Nie dotyczy sytuacji, gdy utwardzenie służy stworzeniu obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji (np. placu składowego) lub gdy brak jest bezpośredniego związku funkcjonalnego z innymi obiektami.

Pr. bud. art. 3 § pkt 9

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja robót budowlanych.

Pr. bud. art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja budowli, która obejmuje m.in. obiekty techniczne, place składowe, które stanowią odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Pr. bud. art. 3 § pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego.

Pr. bud. art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pr. bud. art. 48 § ust. 2 i 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pr. bud. art. 49b § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.z.p. art. 2 § pkt 12

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwalifikacja placu składowego z infrastrukturą jako budowli wymagającej pozwolenia na budowę. • Zastosowanie art. 50a Prawa budowlanego w przypadku kontynuowania robót po ich wstrzymaniu.

Odrzucone argumenty

Uznanie wykonanych prac jedynie za utwardzenie gruntu, zwolnione z obowiązku pozwolenia na budowę. • Kwestionowanie zastosowania art. 50a Prawa budowlanego i zarzut o represyjnym charakterze przepisów. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 7, 77 § 1, 80, 8, 11 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

utwardzenie gruntu jest dokonywane dla stworzenia obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji, czyli sam tak urządzony (utwardzony) teren pełni samodzielną funkcję, np. jako plac składowy. • roboty budowlane polegające na wybudowaniu ogrodzenia, wiaty namiotowej, wiat o konstrukcji stalowej, obiektów kontenerowych, słupa o konstrukcji drewnianej, obiektu typu "garaż blaszak", wygrodzenia "boxu" na styropian, wybudowaniu budynku gospodarczego, tymczasowego ogrodzenia panelowego, odcinka kanalizacji sanitarnej, instalacji elektrycznej oraz monitoringu, jak i utwardzenia powierzchni gruntowej kruszywem składały się łącznie na obiekt budowlany w postaci planu składowego. • art. 50a Prawa budowlanego ma taki charakter, gdyż nakazuje wydanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego wykonanego wskutek prowadzenia robót budowlanych po ich wstrzymaniu.

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Miron

sędzia

Anna Żak

sędzia del. NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących kwalifikacji placu składowego jako budowli, rozróżnienia między utwardzeniem gruntu a budowlą, oraz stosowania art. 50a Prawa budowlanego w przypadku kontynuowania robót po ich wstrzymaniu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wykonane prace tworzą całość techniczno-użytkową placu składowego. Interpretacja może być mniej bezpośrednio stosowalna do prostych utwardzeń gruntu bez dodatkowych elementów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest istotne dla wielu inwestorów i prawników. Wyjaśnia, kiedy utwardzenie terenu staje się budowlą.

Kiedy utwardzenie działki staje się samowolą budowlaną? NSA wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst