Orzeczenie · 2026-02-18

II OSK 1305/25Oddalenie skargi kasacyjnej cofnięcie zezwolenia na pobyt 3

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-02-18
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemcypobyt stałycofnięcie zezwoleniafałszywe dokumentyprawo migracyjneustawa o cudzoziemcachskarżący kasacyjnyNSApostępowanie administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. P. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o cofnięciu zezwolenia na pobyt stały. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności kwestionując brak zbadania jej świadomości co do fałszywości przedłożonych dokumentów (akt urodzenia jej ojca oraz jej własny akt urodzenia). NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że w sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Odnosząc się do wniosku o odroczenie rozprawy, uznał go za bezzasadny, podkreślając zasadę szybkości postępowania i obowiązek ustanowienia substytuta przez pełnomocnika. W dalszej części uzasadnienia NSA odniósł się do zarzutów skargi kasacyjnej. Stwierdzono, że prawomocny wyrok sądu karnego warunkowo umarzający postępowanie w sprawie posłużenia się przerobionym dokumentem nie wyłącza możliwości ustalenia tego faktu przez organ administracji. Sąd podkreślił, że art. 199 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach nie wymaga ustalenia świadomości cudzoziemca co do nieprawdziwości dokumentów, a odpowiedzialność administracyjna ma charakter zobiektywizowany. Posłużenie się przerobionym aktem urodzenia oraz dokumentem zawierającym nieprawdziwe dane dotyczące narodowości ojca jest wystarczającą podstawą do cofnięcia zezwolenia na pobyt stały, co jest zgodne z celem przepisu, jakim jest zapewnienie integralności systemu kontroli migracji. Sąd powołał się również na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które potwierdza surową odpowiedzialność cudzoziemca za podanie nieprawdziwych informacji lub posłużenie się sfałszowanymi dokumentami.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących cofnięcia zezwolenia na pobyt stały w przypadku przedłożenia nieprawdziwych lub przerobionych dokumentów, a także kwestii związanych z odpowiedzialnością administracyjną cudzoziemców i zasadami postępowania sądowoadministracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i może wymagać uwzględnienia kontekstu faktycznego każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przedłożenie przez cudzoziemca dokumentów zawierających nieprawdziwe dane lub dokumentów przerobionych jest wystarczającą podstawą do cofnięcia zezwolenia na pobyt stały, nawet jeśli cudzoziemiec nie miał świadomości ich nieprawdziwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przedłożenie dokumentów zawierających nieprawdziwe dane lub dokumentów przerobionych jest wystarczającą podstawą do cofnięcia zezwolenia na pobyt stały, niezależnie od świadomości cudzoziemca.

Uzasadnienie

Ustawa o cudzoziemcach nie wymaga ustalenia świadomości cudzoziemca co do nieprawdziwości dokumentów. Odpowiedzialność administracyjna ma charakter zobiektywizowany, a celem przepisu jest zapewnienie integralności systemu kontroli migracji. Stanowisko to jest zgodne z orzecznictwem TSUE.

Czy organ administracji lub sąd administracyjny są związani ustaleniami sądu karnego w zakresie warunkowego umorzenia postępowania w sprawie posłużenia się przerobionym dokumentem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ administracji i sąd administracyjny nie są uprawnieni do podważania rozstrzygnięcia sądu powszechnego o warunkowym umorzeniu postępowania, a fakt posłużenia się przerobionym dokumentem wynika wprost z sentencji wyroku.

Uzasadnienie

Warunkowe umorzenie postępowania karne zakłada ustalenie winy i nieznacznej społecznej szkodliwości czynu. Organ administracji nie może prowadzić ustaleń faktycznych podważających stwierdzenie sądu powszechnego o posłużeniu się przerobionym dokumentem, zwłaszcza gdy przepis materialny (art. 199 ust. 1 pkt 3 lit. b u.o.c.) odnosi się do samego faktu użycia takiego dokumentu.

Czy wniosek pełnomocnika o odroczenie rozprawy z powodu zaplanowanego urlopu wypoczynkowego jest uzasadniony?

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o odroczenie rozprawy z powodu zaplanowanego urlopu wypoczynkowego jest bezzasadny.

Uzasadnienie

Zasada szybkości postępowania sądowego stanowi rozwiązanie wyjątkowe. Zaplanowany urlop lub wyjazd wypoczynkowy nie jest nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Na pełnomocniku ciąży obowiązek ustanowienia substytuta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. P. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (25)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Postępowanie sądowoadministracyjne

Bezzasadne oddalenie skargi.

u.o.c. art. 199 § ust. 1 pkt 3 lit. a

Ustawa o cudzoziemcach

Cofnięcie zezwolenia na pobyt stały w przypadku przedłożenia dokumentów zawierających nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje.

u.o.c. art. 199 § ust. 1 pkt 3 lit. b

Ustawa o cudzoziemcach

Cofnięcie zezwolenia na pobyt stały w przypadku posłużenia się przez cudzoziemca podrobionym lub przerobionym dokumentem jako autentycznym.

p.p.s.a. art. 184

Postępowanie sądowoadministracyjne

Podstawa orzekania przez NSA.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowolna ocena materiału dowodowego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Postępowanie sądowoadministracyjne

Uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Postępowanie sądowoadministracyjne

Uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego.

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

Fałszowanie dokumentów.

k.k. art. 66 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania karnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Postępowanie sądowoadministracyjne

Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Postępowanie sądowoadministracyjne

Przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego.

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Postępowanie sądowoadministracyjne

Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Postępowanie sądowoadministracyjne

Elementy uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 7

Postępowanie sądowoadministracyjne

Zasada zakończenia sprawy na pierwszym posiedzeniu.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Karta Praw Podstawowych EU art. 47

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

EKPCz art. 6

Europejska Konwencja Praw Człowieka

Prawo do rzetelnego procesu sądowego.

p.p.s.a. art. 109

Postępowanie sądowoadministracyjne

Odroczenie rozprawy.

Prawo o adwokaturze art. 25 § ust. 3

Ustawa Prawo o adwokaturze

Obowiązek ustanowienia substytuta przez adwokata.

p.p.s.a. art. 39 § pkt 3

Postępowanie sądowoadministracyjne

Pełnomocnik procesowy.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 175

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wymiar sprawiedliwości.

Konstytucja RP art. 177

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Niezawisłość sędziowska.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłożenie przez cudzoziemca dokumentów zawierających nieprawdziwe dane lub dokumentów przerobionych jest wystarczającą podstawą do cofnięcia zezwolenia na pobyt stały, niezależnie od świadomości cudzoziemca. • Organ administracji i sąd administracyjny nie są związani ustaleniami sądu karnego w zakresie warunkowego umorzenia postępowania w sprawie posłużenia się przerobionym dokumentem, a fakt ten wynika wprost z sentencji wyroku. • Wniosek o odroczenie rozprawy z powodu urlopu wypoczynkowego jest bezzasadny.

Odrzucone argumenty

Organy administracji miały obowiązek zbadania świadomości skarżącej co do fałszywości przedłożonych dokumentów. • Decyzje organów zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) i prawa materialnego (art. 199 ust. 1 pkt 3 u.o.c.).

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność administracyjna ma z natury rzeczy charakter zobiektywizowany, związany z funkcją ochronną i prewencyjną tego prawa. • Funkcja powyższego przepisu polega na zapewnieniu integralności i rzetelności systemu kontroli migracji. • Podanie nieprawdziwych informacji lub posłużenie się sfałszowanymi dokumentami może uzasadniać odmowę zezwolenia na pobyt lub jego cofnięcie nawet wówczas, gdy zainteresowana strona nie miała świadomości nieprawdziwości informacji lub sfałszowania dokumentów. • Zaplanowany urlop lub wyjazd wypoczynkowy z natury rzeczy nie może być uznany za 'nadzwyczajne wydarzenie lub inną znaną sądowi przeszkodę, której nie można przezwyciężyć'.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący

Grzegorz Rząsa

sprawozdawca

Jerzy Stankowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących cofnięcia zezwolenia na pobyt stały w przypadku przedłożenia nieprawdziwych lub przerobionych dokumentów, a także kwestii związanych z odpowiedzialnością administracyjną cudzoziemców i zasadami postępowania sądowoadministracyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i może wymagać uwzględnienia kontekstu faktycznego każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z prawem pobytu cudzoziemców i konsekwencjami przedkładania fałszywych dokumentów, co ma znaczenie praktyczne dla prawników i osób zainteresowanych prawem migracyjnym.

“Fałszywe dokumenty to koniec pobytu stałego – NSA wyjaśnia, kiedy świadomość nie ma znaczenia.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst