II OSK 122/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez B.P. i A.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., który oddalił ich skargę na uchwałę Rady Miasta Zielonej Góry w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący, prowadzący przedsiębiorstwa na terenach objętych planem, zarzucali naruszenie ich prawa własności i uprawnień do prowadzenia działalności gospodarczej, wskazując na likwidację ich pawilonów handlowych przewidzianą w planie. WSA uznał, że skarżący nie posiadają interesu prawnego w kwestionowaniu uchwały, ponieważ nie są właścicielami gruntu, a jedynie jego dzierżawcami, a uchwała została podjęta w ramach władztwa planistycznego gminy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że skarga na uchwałę rady gminy na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wymaga wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. W ocenie NSA, skarżący nie wykazali takiego naruszenia, gdyż nie posiadali tytułu prawnego do spornego gruntu. Sąd oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, wskazując, że wniosek o przesłuchanie świadków został oddalony, a uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi formalne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie kręgu podmiotów posiadających interes prawny do zaskarżania uchwał planistycznych oraz zakresu kontroli sądowej w sprawach planowania przestrzennego.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do gruntu i stosowania art. 101 u.s.g. w kontekście planów zagospodarowania przestrzennego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarżący posiadają interes prawny w kwestionowaniu uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeśli nie są właścicielami spornego gruntu, a jedynie jego dzierżawcami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie posiadają interesu prawnego, ponieważ nie wykazali naruszenia swojego prawa lub uprawnienia, gdyż nie posiadają tytułu prawnego do gruntu, na którym prowadzą działalność.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że legitymacja do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wymaga wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Skoro skarżący nie byli właścicielami gruntu, a jedynie dzierżawcami, nie mogli skutecznie kwestionować uchwały dotyczącej zagospodarowania tego terenu, która została podjęta w ramach władztwa planistycznego gminy.
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przewiduje likwidację istniejących pawilonów handlowych na terenach przeznaczonych pod cele publiczne, narusza prawo własności inwestorów, którzy te pawilony wybudowali?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli inwestorzy nie posiadają tytułu prawnego do gruntu, na którym znajdują się pawilony, a uchwała jest zgodna z prawem i mieści się w granicach władztwa planistycznego gminy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że naruszenie interesu prawnego skarżącego musi być związane z naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. W przypadku braku tytułu prawnego do gruntu, nawet jeśli skarżący ponieśli nakłady, nie można mówić o naruszeniu prawa własności w kontekście uchwały planistycznej.
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego z przesłuchania świadków na wniosek strony w sprawie dotyczącej planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego aktu na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organem administracji, z wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 106 § 3 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił wniosek o przesłuchanie świadków, ponieważ postępowanie dowodowe w sądzie administracyjnym jest ograniczone i opiera się głównie na dokumentach z postępowania administracyjnego.
Przepisy (15)
Główne
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Skargę na uchwałę rady gminy może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia. Legitymacja skarżącego jest ograniczona do podmiotu, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.
Pomocnicze
u.z.p. art. 24
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis ten nie stanowił materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia sprawy, a zarzut uchybienia mu nie był trafny, gdyż legitymacja do składania zarzutu i skargi oparta jest na potencjalnym zagrożeniu interesu, a nie na faktycznym naruszeniu.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 147
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.
p.p.s.a. art. 49
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje pisma sądowe.
p.p.s.a. art. 6
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd działa na rzecz sprawiedliwości.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola legalności opiera się na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji.
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wyjątek od zasady kontroli opartej na materiale dowodowym z postępowania administracyjnego.
Konst. RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności.
Konst. RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
u.z.p. art. 23
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis dotyczący zarzutów do projektu planu.
u.s.g. art. 18 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Uchwalanie planów zagospodarowania przestrzennego przez radę gminy.
u.z.p. art. 36 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis dotyczący treści planu zagospodarowania przestrzennego.
u.p.z.p. art. 85 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis przejściowy dotyczący planowania przestrzennego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego skarżących w kwestionowaniu uchwały o planie zagospodarowania przestrzennego, gdyż nie posiadają tytułu prawnego do spornego gruntu. • Uchwała rady gminy została podjęta w granicach władztwa planistycznego i nie narusza obiektywnego porządku prawnego. • Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do prowadzenia postępowania dowodowego z przesłuchania świadków w tym trybie.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 21 i 64 Konstytucji RP, art. 23 i 24 u.z.p.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 49, 6, 33 p.p.s.a.) poprzez nierozpoznanie wniosku o przesłuchanie świadków. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 147, 141 p.p.s.a.) poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia prawa i nierozważenie wszystkich zarzutów.
Godne uwagi sformułowania
brak po stronie skarżących interesu prawnego lub uprawnienia naruszonego zaskarżoną uchwałą skutkuje oddaleniem skargi • legitymacja skargowa oparta wyłącznie o potencjalne zagrożenie interesu danego podmiotu, a nie na faktycznym naruszeniu tego interesu • nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji
Skład orzekający
Małgorzata Stahl
przewodniczący
Maria Czapska - Górnikiewicz
sprawozdawca
Tomasz Zbrojewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu podmiotów posiadających interes prawny do zaskarżania uchwał planistycznych oraz zakresu kontroli sądowej w sprawach planowania przestrzennego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do gruntu i stosowania art. 101 u.s.g. w kontekście planów zagospodarowania przestrzennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i planowania przestrzennego.
“Czy dzierżawca może kwestionować plan zagospodarowania przestrzennego? NSA wyjaśnia kluczowe znaczenie interesu prawnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.