II Ka 564/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 16 maja 2022 r. (sygn. akt II K 966/20) w sprawie A. N., oskarżonego z art. 178a § 1 k.k. i art. 288 § 1 k.k., i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy uznał zarzuty apelacji za zasadne, wskazując przede wszystkim na naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 387 § 1 k.p.k. Sąd Rejonowy niezasadnie uwzględnił wniosek o dobrowolne poddanie się karze, który został złożony po zakończeniu pierwszego przesłuchania oskarżonego (poprzez ujawnienie jego wcześniejszych wyjaśnień w trybie art. 389 § 1 k.p.k.), co stanowiło naruszenie terminu prekluzyjnego. Ponadto, sąd odwoławczy zwrócił uwagę na rażącą niewspółmierność orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, który został orzeczony na 3 lata z wyłączeniem niektórych kategorii pojazdów, mimo prowadzenia pojazdu ciężarowego w stanie nietrzeźwości. Sąd Okręgowy podkreślił, że zakaz powinien obejmować pojazd prowadzący do przestępstwa i być adekwatny do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 387 § 1 k.p.k. w kontekście momentu złożenia wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz zasady orzekania środków karnych w sprawach o przestępstwa komunikacyjne.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju przestępstwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o dobrowolne poddanie się karze na podstawie art. 387 § 1 k.p.k. może być złożony po zakończeniu pierwszego przesłuchania oskarżonego na rozprawie głównej, w tym po ujawnieniu jego wyjaśnień w trybie art. 389 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o dobrowolne poddanie się karze na podstawie art. 387 § 1 k.p.k. nie może być złożony po zakończeniu pierwszego przesłuchania oskarżonego, co obejmuje również sytuację ujawnienia jego wyjaśnień w trybie art. 389 § 1 k.p.k. Termin ten ma charakter prekluzyjny.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że art. 387 § 1 k.p.k. jasno określa termin złożenia wniosku do czasu zakończenia pierwszego przesłuchania wszystkich oskarżonych. Ujawnienie wyjaśnień oskarżonego w trybie art. 389 § 1 k.p.k. stanowi takie pierwsze przesłuchanie, co wyłącza możliwość skorzystania z trybu dobrowolnego poddania się karze w późniejszym etapie. Instytucja ta ma na celu szybkość i ekonomię procesową, ograniczając postępowanie dowodowe.
Czy orzeczony środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych jest rażąco niewspółmierny, jeśli obejmuje zakaz prowadzenia pojazdów ciężarowych (którymi sprawca się poruszał) na krótki okres i z licznymi wyłączeniami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, orzeczony środek karny może być rażąco niewspółmierny, jeśli nie uwzględnia w wystarczającym stopniu stopnia winy, społecznej szkodliwości czynu, rodzaju prowadzonego pojazdu oraz celów kary w zakresie prewencji indywidualnej i ogólnej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zakaz prowadzenia pojazdów orzeczony na 3 lata z wyłączeniem pojazdów kategorii A, B i C, mimo prowadzenia pojazdu ciężarowego w stanie nietrzeźwości (0.86 mg/l), jest niewspółmierny. Podkreślono, że zakaz powinien realnie dolegnąć sprawcę, wyeliminować go z ruchu drogowego i stanowić przestrogę, a wyłączenia osłabiają jego skuteczność. Sąd powołał się na orzecznictwo SN wskazujące, że zakaz nie może wyłączać uprawnień do prowadzenia pojazdu, którym sprawca się poruszał.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Marek Sęktas | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (9)
Główne
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
k.k. art. 288 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 387 § 1
Kodeks postępowania karnego
Termin złożenia wniosku o dobrowolne poddanie się karze jest prekluzyjny i upływa z chwilą zakończenia pierwszego przesłuchania oskarżonego na rozprawie głównej.
k.p.k. art. 437 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § 4
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 42 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 389 § 1
Kodeks postępowania karnego
Ujawnienie wyjaśnień oskarżonego złożonych w uprzednim stadium postępowania stanowi jego pierwsze przesłuchanie na rozprawie głównej.
u.k.p. art. 6
Ustawa o kierujących pojazdami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd Rejonowy przepisów postępowania, w szczególności art. 387 § 1 k.p.k., poprzez uwzględnienie wniosku o dobrowolne poddanie się karze po terminie. • Rażąca niewspółmierność orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów.
Godne uwagi sformułowania
Sąd pierwszej instancji niezasadnie sięgnął po regulację, o której mowa w treści art. 387 § 1 kpk. • Termin ma charakter prekluzyjny, a co za tym idzie - po jego upływie uprawnienie podsądnego ostatecznie wygasa. • Zakres orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów nie mogą być bowiem wyłączone uprawnienia do prowadzenia pojazdu takiego rodzaju, który sprawca prowadził, dopuszczając się przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.
Skład orzekający
Agata Kowalska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 387 § 1 k.p.k. w kontekście momentu złożenia wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz zasady orzekania środków karnych w sprawach o przestępstwa komunikacyjne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju przestępstwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur procesowych, nawet w sprawach o pozornie mniejszej wadze, oraz jak istotna jest prawidłowa ocena środków karnych, zwłaszcza w kontekście bezpieczeństwa ruchu drogowego.
“Błąd proceduralny kosztował uchyleniem wyroku: Sąd odwoławczy wyjaśnia, kiedy można dobrowolnie poddać się karze.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.