Orzeczenie · 2025-06-12

II GSK 2394/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-12
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowykara pieniężnabadanie techniczne pojazduprawo administracyjneKodeks postępowania administracyjnegoustawa o transporcie drogowymbezpieczeństwo ruchu drogowegoskarżący kasacyjnyNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę na decyzję Komendanta Nadbużańskiego Oddziału Straży Granicznej. Decyzja ta utrzymała w mocy karę pieniężną w wysokości 2000 zł nałożoną na skarżącego za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego pojazdem (ciągnik siodłowy z naczepą) nieposiadającym ważnego badania technicznego. Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, że zastosowanie przepisów dotyczących kar pieniężnych było prawidłowe, a celem regulacji jest zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, argumentując, że Sąd I instancji nieprawidłowo nie zastosował przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA), w szczególności art. 189a § 2 pkt 2 i art. 189f § 1 pkt 1 KPA, dotyczących odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Twierdził, że przepisy ustawy o transporcie drogowym (u.t.d.) dotyczące kar są uregulowane częściowo i powinny być uzupełniane przepisami KPA. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że przepisy art. 92c u.t.d. stanowią przepisy odrębne w rozumieniu art. 189a § 2 KPA, które wyłączają stosowanie przepisów działu IVa KPA. Sąd podkreślił, że wolą ustawodawcy było, aby przepisy odrębne, regulujące skutek w postaci uwolnienia od kary, miały pierwszeństwo przed przepisami KPA. W związku z tym, niezastosowanie przez organy i Sąd I instancji przepisów KPA nie stanowiło naruszenia prawa. Sąd odwołał się do wcześniejszego orzecznictwa NSA potwierdzającego tę interpretację.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów wyłączających stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach kar pieniężnych na podstawie przepisów odrębnych, w szczególności w kontekście ustawy o transporcie drogowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej relacji między przepisami KPA a przepisami szczególnymi dotyczącymi kar pieniężnych w ustawach branżowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (art. 189a § 2 pkt 2 i art. 189f § 1 pkt 1 KPA) mają zastosowanie do kar pieniężnych nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym, czy też przepisy odrębne (art. 92c u.t.d.) wyłączają ich stosowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 92c u.t.d.) dotyczące zwolnienia z kary pieniężnej są przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 189a § 2 KPA i wyłączają stosowanie przepisów działu IVa KPA, w tym art. 189f § 1 pkt 1 KPA.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wolą ustawodawcy było, aby przepisy odrębne, regulujące skutek w postaci uwolnienia od kary, miały pierwszeństwo przed przepisami KPA. Zakres regulacji art. 92c u.t.d. jest tożsamy z zakresem instytucji zwalniających z kary w KPA, co skutkuje wyłączeniem stosowania KPA na mocy art. 189a § 2 zd. końcowe KPA.

Czy nałożenie kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za wykonywanie transportu pojazdem bez ważnego badania technicznego było proporcjonalne i czy istniały podstawy do odstąpienia od ukarania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ przepisy KPA dotyczące odstąpienia od ukarania nie miały zastosowania w tej sprawie.

Uzasadnienie

Skoro przepisy KPA dotyczące odstąpienia od ukarania nie mogły być zastosowane, to Sąd I instancji nie mógł uznać działania organu za naruszenie zasady proporcjonalności czy zasady zaufania do organów administracji publicznej w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (27)

Główne

u.t.d. art. 92a § 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przepis ten stanowi przepis odrębny w rozumieniu art. 189a § 2 KPA, wyłączający stosowanie przepisów działu IVa KPA.

u.t.d. art. 92a § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Stanowi przepis odrębny w rozumieniu art. 189a § 2 KPA, wyłączający stosowanie przepisów działu IVa KPA.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 189a § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten wyłącza stosowanie przepisów działu IVa KPA w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych.

k.p.a. art. 189f § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.r.d. art. 66 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 71 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 84 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.r.d. art. 66 § 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 71 § 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 84 § 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym

k.p.a. art. 189a § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłącza stosowanie przepisów działu IVa KPA w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych.

k.p.a. art. 189f § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 8 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

u.c.p.g. art. 9zf

Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

O.p.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 92c u.t.d.) dotyczące zwolnienia z kary pieniężnej są przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 189a § 2 KPA i wyłączają stosowanie przepisów działu IVa KPA. • Wola ustawodawcy polegała na tym, aby przepisy odrębne, regulujące skutek w postaci uwolnienia od kary, miały pierwszeństwo przed przepisami KPA. • Zakres regulacji art. 92c u.t.d. jest tożsamy z zakresem instytucji zwalniających z kary w KPA, co skutkuje wyłączeniem stosowania KPA na mocy art. 189a § 2 zd. końcowe KPA.

Odrzucone argumenty

Przepisy KPA dotyczące odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej (art. 189a § 2 pkt 2 i art. 189f § 1 pkt 1 KPA) powinny mieć zastosowanie do kar pieniężnych nakładanych na podstawie ustawy o transporcie drogowym. • Przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące kar są uregulowane częściowo i powinny być uzupełniane przepisami KPA. • Kara w wysokości 2000 zł była nieproporcjonalna do wagi naruszenia, a waga naruszenia była znikoma. • Naruszenie przepisów postępowania przez organy i Sąd I instancji, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Wolą ustawodawcy było aby rozstrzygające znaczenie miał "zakres" (".. w tym z a k r e s i e nie stosuje się"; art. 189a § 2 zd. końcowe k.p.a.). • Jeżeli ten zakres obejmuje uwolnienie od kary pomimo ustalenia faktów prawotwórczych rodzących odpowiedzialność administracyjnoprawną strony, to jest to ten sam zakres. • Podstawą zakazu stosowania regulacji działu IV a k.p.a. jest upadek skutku ukarania, na jakie w świetle ustaleń orzekającego organu, zasługuje adresat decyzji.

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

przewodniczący

Wojciech Kręcisz

członek

Wojciech Maciejko

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów wyłączających stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach kar pieniężnych na podstawie przepisów odrębnych, w szczególności w kontekście ustawy o transporcie drogowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej relacji między przepisami KPA a przepisami szczególnymi dotyczącymi kar pieniężnych w ustawach branżowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej stosowania przepisów KPA do kar administracyjnych, co jest kluczowe dla wielu przewoźników drogowych i ich prawników.

Kiedy przepisy KPA nie obowiązują? NSA rozstrzyga o karach pieniężnych w transporcie drogowym.

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst