Orzeczenie · 2024-11-05

II GSK 2331/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-11-05
NSAAdministracyjneWysokansa
żywność specjalnego przeznaczenia medycznegobezpieczeństwo żywnościpostępowanie wyjaśniająceKodeks postępowania administracyjnegoGłówny Inspektor Sanitarnykontrola administracyjnaprawo żywnościoweNSAWSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na akt Głównego Inspektora Sanitarnego (GIS) w przedmiocie informacji o wyniku postępowania wyjaśniającego. Spółka chciała wprowadzić na rynek produkt "A." w postaci oleju jako żywność specjalnego przeznaczenia medycznego. GIS odmówił takiej kwalifikacji, uznając, że produkt nie spełnia definicji. WSA oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko GIS. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji błędnie zaakceptował stanowisko GIS o ograniczonym stosowaniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) w postępowaniu wyjaśniającym. NSA podkreślił, że GIS, jako organ Inspekcji Sanitarnej, jest zobowiązany do stosowania przepisów KPA wprost, a nie tylko 'odpowiednio', chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Sąd uznał, że GIS powinien był dokładniej zbadać sprawę, w tym rozważyć skorzystanie z opinii jednostek naukowych zgodnie z art. 31 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, a nie ograniczać się do analizy materiału przedstawionego przez stronę. NSA stwierdził, że WSA błędnie zwolnił organ z ustawowego obowiązku stosowania przepisów KPA, co skutkowało wadliwym przeprowadzeniem postępowania. Z tych przyczyn NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów KPA w postępowaniach administracyjnych, obowiązki organów w postępowaniach wyjaśniających, zakres kontroli sądów administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowań prowadzonych przez organy Inspekcji Sanitarnej na podstawie ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez Głównego Inspektora Sanitarnego na podstawie art. 30-31 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego wprost, czy tylko odpowiednio?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się wprost we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez GIS na podstawie przepisów ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, chyba że przepisy szczególne regulują jakieś kwestie odmiennie. Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że stosuje się je tylko 'odpowiednio'.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że art. 37 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz art. 4 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia nakazują stosowanie KPA wprost. Brak jest przepisów wyłączających lub modyfikujących stosowanie KPA w postępowaniu wyjaśniającym, z wyjątkiem art. 30 ust. 3 u.b.ż.ż. modyfikującego termin załatwienia sprawy.

Jaki jest zakres obowiązków organu (GIS) w postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym kwalifikacji produktu jako żywności specjalnego przeznaczenia medycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego, zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 KPA. Nie może ograniczać się jedynie do analizy materiału przedstawionego przez stronę, ale powinien rozważyć skorzystanie z dodatkowych dowodów, w tym opinii jednostek naukowych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że GIS powinien był rozważyć skorzystanie z opinii jednostek naukowych (art. 31 u.b.ż.ż.) lub zobowiązać stronę do przedłożenia dodatkowych wyjaśnień, zamiast opierać się jedynie na posiadanych informacjach i bierności strony. Błędne zwolnienie organu z obowiązku stosowania KPA doprowadziło do wadliwego przeprowadzenia postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Przepisy (27)

Główne

u.b.ż.ż. art. 4

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Nakazuje stosowanie przepisów KPA w postępowaniu przed organami urzędowej kontroli żywności, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.

u.b.ż.ż. art. 29 § ust. 1

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Dotyczy powiadomienia o zamiarze wprowadzenia produktu po raz pierwszy do obrotu.

u.b.ż.ż. art. 30

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Reguluje postępowanie wyjaśniające GIS dotyczące kwalifikacji produktu.

u.b.ż.ż. art. 31

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Określa możliwości GIS w postępowaniu wyjaśniającym, w tym zobowiązanie do przedłożenia opinii jednostki naukowej.

u.PIS art. 37 § ust. 1

Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Nakazuje stosowanie przepisów KPA w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

rozporządzenie 609/2013 art. 2 § ust. 2 lit. g

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013

Definicja żywności specjalnego przeznaczenia medycznego.

rozporządzenie 178/2002 art. 17 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 178/2002

Obowiązek podmiotu wprowadzającego produkt do obrotu do przedstawienia kompletnego powiadomienia.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada działania organów na podstawie i w granicach prawa.

Pomocnicze

rozporządzenie 609/2013 art. 3 § ust. 3 pkt 43

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013

Definicja żywności specjalnego przeznaczenia żywieniowego.

rozporządzenie 178/2002 art. 6 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 178/2002

Obowiązek wykorzystywania wyników badań naukowych.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi formalne uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki uwzględnienia skargi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia zaskarżonego aktu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wydanie wyroku.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy.

k.p.a. art. 1 § pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zakres stosowania KPA.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i działania organów.

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zaufania do władzy publicznej.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowody w postępowaniu.

k.p.a. art. 78 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Żądanie dowodów od strony.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena materiału dowodowego.

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Opinia biegłego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie przepisów KPA przez sąd pierwszej instancji, który zaakceptował stanowisko GIS o ograniczonym stosowaniu KPA w postępowaniu wyjaśniającym. • Obowiązek GIS do dokładniejszego zbadania sprawy i rozważenia skorzystania z opinii jednostek naukowych.

Godne uwagi sformułowania

przepisy k.p.a. stosuje się wprost • postępowanie wyjaśniające nie jest postępowaniem prowadzonym z urzędu sensu stricto • ciężar dowodu spoczywał na skarżącej • organ powinien był rozważyć skorzystanie z dodatkowych dowodów

Skład orzekający

Zbigniew Czarnik

przewodniczący sprawozdawca

Marcin Kamiński

sędzia

Krzysztof Sobieralski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA w postępowaniach administracyjnych, obowiązki organów w postępowaniach wyjaśniających, zakres kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań prowadzonych przez organy Inspekcji Sanitarnej na podstawie ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej – zakresu stosowania KPA w postępowaniach specjalistycznych, co ma znaczenie dla wielu organów administracji i stron postępowań. Pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie zasad proceduralnych.

Koniec z 'odpowiednim' stosowaniem KPA? NSA wyjaśnia obowiązki GIS w postępowaniach wyjaśniających.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst