Orzeczenie · 2026-03-25

II GSK 160/23Zmiana uprawnień budowlanych art 155 kpa

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-25
NSABudowlaneŚredniansa
uprawnienia budowlaneprawo budowlanesamodzielne funkcje techniczneprojektowaniekonstrukcjaarchitekturakpaart 155przepisy przejściowerozporządzenie

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa. Skarżąca domagała się zmiany ostatecznej decyzji z 2017 r. nadającej jej uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń, w trybie art. 155 k.p.a. Głównym argumentem skarżącej było to, że decyzja powinna opierać się na przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2005 r., a nie na późniejszych, które jej zdaniem ograniczały zakres posiadanych uprawnień. Skarżąca twierdziła, że przepisy przejściowe (art. 5 ustawy zmieniającej z 2005 r.) powinny pozwolić na stosowanie starszych regulacji, które przyznawały szersze uprawnienia, w tym możliwość projektowania w zakresie architektury obiektu. Organy administracji oraz WSA uznały, że zmiana decyzji w trybie art. 155 k.p.a. nie jest możliwa, ponieważ nie można w ten sposób rozszerzać uprawnień ponad obowiązujące przepisy, a także dlatego, że przepisy przejściowe nie nakazują stosowania starszych regulacji w sposób sprzeczny z obecnym porządkiem prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że tryb z art. 155 k.p.a. nie służy do eliminowania z obrotu prawnego decyzji wadliwych, a tym bardziej do rozszerzania uprawnień ponad obowiązujące przepisy. NSA szczegółowo analizował przepisy przejściowe, w tym art. 5 ustawy zmieniającej z 2005 r., i stwierdził, że ich błędna interpretacja przez skarżącą nie uzasadnia stosowania starszych rozporządzeń w sposób, który prowadziłby do sprzeczności z aktualnym prawem budowlanym. Sąd wskazał, że nawet jeśli uzasadnienie wyroku WSA zawierało pewne niedociągnięcia, to jego sentencja odpowiada prawu, ponieważ skarżąca nie wykazała podstaw do zmiany decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych w sprawach o nadanie lub zmianę uprawnień budowlanych oraz stosowanie art. 155 k.p.a. w kontekście zmian legislacyjnych.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami przejściowymi i trybem zmiany decyzji administracyjnej. Interpretacja przepisów przejściowych może być odmienna w innych kontekstach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o zmianę ostatecznej decyzji nadającej uprawnienia budowlane w trybie art. 155 k.p.a. może prowadzić do rozszerzenia zakresu tych uprawnień ponad obowiązujące przepisy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, tryb z art. 155 k.p.a. nie służy do rozszerzania uprawnień ponad obowiązujące przepisy ani do eliminowania z obrotu prawnego decyzji wadliwych w sposób inny niż przewidziany w przepisach o wznowieniu postępowania lub stwierdzeniu nieważności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 155 k.p.a. ma na celu zmianę lub uchylenie decyzji ze względów celowościowych, motywowanych interesem społecznym lub słusznym interesem strony, ale nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z prawem materialnym ani do rozszerzenia uprawnień ponad to, co przewidują aktualne przepisy.

Jak należy interpretować przepisy przejściowe (art. 5 ustawy zmieniającej z 2005 r.) w kontekście nadawania uprawnień budowlanych po zmianie przepisów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepisy przejściowe, w tym art. 5 ustawy zmieniającej z 2005 r., należy interpretować w sposób uwzględniający cel całej regulacji, a nie tylko literalnie. Odesłanie do 'przepisów dotychczasowych' dotyczy przede wszystkim wymaganego wykształcenia i praktyki, które były niższe niż wymagane po zmianie prawa, ale nie nakazuje bezwzględnego stosowania całych starszych rozporządzeń, jeśli prowadziłoby to do sprzeczności z obecnym porządkiem prawnym.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że art. 5 ustawy zmieniającej gwarantuje możliwość uzyskania uprawnień na 'dotychczasowych zasadach' w zakresie wykształcenia i praktyki, jeśli zostały one spełnione przed wejściem w życie nowej ustawy. Nie oznacza to jednak bezwzględnego stosowania wszystkich przepisów starszego rozporządzenia, zwłaszcza jeśli prowadziłoby to do nadania uprawnień sprzecznych z aktualnie obowiązującym prawem budowlanym.

Czy zmiana decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych w trybie art. 155 k.p.a. może być uzasadniona błędnym wskazaniem podstawy prawnej, jeśli nie prowadzi do rozszerzenia uprawnień?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nawet jeśli decyzja zawiera błędną podstawę prawną, zmiana w trybie art. 155 k.p.a. nie jest dopuszczalna, jeśli prowadziłaby do nadania uprawnień sprzecznych z obowiązującymi przepisami lub do rozszerzenia zakresu uprawnień.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca błędnie interpretuje art. 5 ustawy zmieniającej i domaga się w istocie rozszerzenia posiadanych uprawnień, co jest niedopuszczalne w trybie art. 155 k.p.a. Nawet jeśli pierwotna decyzja zawierała błędy, to nadane uprawnienia (konstrukcyjno-budowlane bez ograniczeń) odpowiadały temu, co skarżąca mogła i powinna była otrzymać zgodnie z ówczesnymi przepisami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (22)

Główne

k.p.a. art. 155

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 161

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 163

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 162 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 12 § ust. 1 pkt 1 i 5, ust. 2, 3 i 4c pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 13 § ust. 1 i 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 14 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 15a § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

ustawa zmieniająca art. 5

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw

ustawa zmieniająca art. 7

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw

rozporządzenie z 2014 r. art. 10

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

rozporządzenie z 2014 r. art. 12 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

rozporządzenie z 2014 r. art. 12 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

rozporządzenie z 2005 r. art. 16 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 18 maja 2005 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

rozporządzenie z 2005 r. art. 17 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 18 maja 2005 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

rozporządzenie z 2005 r. art. 17 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 18 maja 2005 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na błędnej interpretacji przepisów przejściowych (art. 5 ustawy zmieniającej z 2005 r.) i próba rozszerzenia posiadanych uprawnień budowlanych w trybie art. 155 k.p.a. • Twierdzenie, że przepisy przejściowe nakazują stosowanie starszych rozporządzeń, nawet jeśli prowadzi to do sprzeczności z aktualnym prawem. • Interpretacja przepisów rozporządzeń z 2005 r. i 2014 r. sugerująca szerszy zakres uprawnień architektonicznych w ramach specjalności konstrukcyjno-budowlanej w starszym rozporządzeniu.

Godne uwagi sformułowania

tryb z art. 155 k.p.a. nie służy do rozszerzania uprawnień ponad obowiązujące przepisy • przepisy przejściowe należy interpretować w sposób uwzględniający cel całej regulacji • nie można w trybie art. 155 k.p.a. rozszerzać uprawnień ponad obowiązujące przepisy

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący

Wojciech Maciejko

członek

Wojciech Sawczuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w sprawach o nadanie lub zmianę uprawnień budowlanych oraz stosowanie art. 155 k.p.a. w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami przejściowymi i trybem zmiany decyzji administracyjnej. Interpretacja przepisów przejściowych może być odmienna w innych kontekstach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym ze względu na analizę przepisów przejściowych i stosowanie art. 155 k.p.a. w kontekście zmian legislacyjnych.

“Czy można rozszerzyć uprawnienia budowlane po latach? NSA wyjaśnia granice art. 155 k.p.a. i przepisów przejściowych.”

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst