Orzeczenie · 2025-09-23

II GSK 1179/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-09-23
NSAtransportoweWysokansa
transport drogowyczas pracy kierowcówkary pieniężnetachografkarta kierowcyprawo unijneNSAskarga kasacyjna

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu, który uchylił decyzję GITD nakładającą karę pieniężną na przewoźnika K.G. za naruszenia przepisów o transporcie drogowym. WSA uznał, że organy administracji błędnie zsumowały kary za poszczególne naruszenia czasu pracy kierowców, a także nieprawidłowo zakwalifikowały naruszenie dotyczące ręcznego wprowadzania danych kraju rozpoczęcia/zakończenia pracy jako bardzo poważne (BPN), podczas gdy prawo unijne klasyfikuje je jako poważne (PN). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną GITD i uznał ją za zasadną. NSA stwierdził, że WSA naruszył przepisy postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez brak wykazania wpływu stwierdzonych uchybień na wynik sprawy. W szczególności, nawet przy prawidłowej wykładni przepisów dotyczących sumowania kar, łączna kwota kary pieniężnej (43 150 zł) została ograniczona do 20 000 zł na podstawie art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d., co oznacza, że ewentualne obniżenie kary wynikające z innej interpretacji nie wpłynęłoby na ostateczną wysokość kary. Co do naruszenia dotyczącego wprowadzania danych kraju, NSA zgodził się z GITD, że WSA nieuprawnienie przyjął, iż kwalifikacja naruszenia według prawa unijnego (PN) ma znaczenie przy wymierzaniu kary pieniężnej na podstawie prawa krajowego. NSA podkreślił, że przepisy unijne dotyczące klasyfikacji naruszeń (rozporządzenie 2016/403) mają zastosowanie głównie w postępowaniach o utratę dobrej reputacji, a nie w postępowaniach o nałożenie kar pieniężnych. W zakresie kar pieniężnych, prawo polskie jest suwerenne, a stwierdzone naruszenie (lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d.) jest zgodne z polskim prawem i orzecznictwem sądów administracyjnych. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę K.G., zasądzając koszty postępowania na rzecz GITD.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących sumowania kar pieniężnych za naruszenia czasu pracy kierowców, a także rozgraniczenie zastosowania prawa unijnego i krajowego w kontekście kar pieniężnych i utraty dobrej reputacji w transporcie drogowym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i rozporządzeń unijnych w tym zakresie. Interpretacja dotycząca sumowania kar może mieć zastosowanie do podobnych przepisów, gdzie występuje problematyka 'konsumujących się' naruszeń.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, opisane w różnych punktach załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, powinno skutkować sumowaniem kar pieniężnych za każdy punkt, czy też należy zastosować jedną karę odpowiednią do najcięższego naruszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kary za poszczególne naruszenia czasu pracy kierowców, opisane w lp. 5.1, 5.2, 5.4, 5.5, 5.6, 5.7 i 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d., nie powinny być sumowane. Należy zastosować jedną karę odpowiednią do stwierdzonego naruszenia, a przekroczenie kolejnych progów czasowych oznacza uruchomienie wyższej sankcji, a nie sumowanie sankcji od najniższej do najwyższej.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że kary powinny być sumowane. NSA podkreślił, że przepisy załącznika nr 3 używają zwrotów typu 'o czas do' i 'o czas powyżej', co wskazuje na zastosowanie jednej kary adekwatnej do stwierdzonego naruszenia, a nie sumowanie kar za poszczególne przedziały czasowe.

Czy naruszenie polegające na braku ręcznego wprowadzenia danych o kraju rozpoczęcia lub zakończenia dziennego okresu pracy do tachografu cyfrowego (art. 34 ust. 7 rozporządzenia nr 165/2014), sklasyfikowane w polskim prawie jako bardzo poważne naruszenie (BPN), powinno być traktowane inaczej w postępowaniu o nałożenie kary pieniężnej ze względu na jego klasyfikację jako poważne naruszenie (PN) w prawie unijnym (rozporządzenie 2016/403)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Klasyfikacja naruszenia dotyczącego ręcznego wprowadzania danych kraju rozpoczęcia/zakończenia pracy jako bardzo poważne naruszenie (BPN) w polskim prawie (lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d.) jest prawidłowa w kontekście postępowania o nałożenie kary pieniężnej. Różnica w klasyfikacji między prawem krajowym (BPN) a unijnym (PN) ma znaczenie głównie w postępowaniach o utratę dobrej reputacji, a nie w postępowaniach o wymierzenie kary pieniężnej, które w tym zakresie jest domeną prawa krajowego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA niezasadnie zakwestionował kwalifikację naruszenia jako BPN, opierając się na unijnej klasyfikacji PN. Prawo unijne dotyczące klasyfikacji naruszeń (rozporządzenie 2016/403) ma zastosowanie głównie w postępowaniach o utratę dobrej reputacji. W zakresie kar pieniężnych, prawo polskie jest suwerenne, a stwierdzone naruszenie jest zgodne z polskim prawem i orzecznictwem.

Czy naruszenie przepisów prawa materialnego przez organ administracji miało istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniający uchylenie decyzji przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów prawa materialnego przez organ administracji, dotyczące sposobu sumowania kar za naruszenia czasu pracy, nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ łączna kwota kary pieniężnej została ograniczona do ustawowego maksimum (20 000 zł), a ewentualne obniżenie kary wynikające z innej interpretacji nie wpłynęłoby na ostateczną wysokość kary.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez brak wykazania wpływu stwierdzonego naruszenia na wynik sprawy. Ponieważ suma kar została ograniczona do 20 000 zł, a błędnie zsumowane kwoty nie obniżyłyby kary poniżej tego limitu, uchybienie organu nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony, a skarga K.G. została oddalona. Oznacza to przywrócenie mocy decyzji administracyjnej nakładającej karę pieniężną.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jest podstawą do uchylenia decyzji.

u.t.d. art. 92a § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Podstawa nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

u.t.d. art. 92a § 5 pkt 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Określa ograniczenie wysokości kary pieniężnej.

rozporządzenie nr 165/2014 art. 34 § 7

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014

Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie orzeczenia powinno zawierać stanowisko co do stanu faktycznego, ocenę prawną oraz logiczny wywód umożliwiający kontrolę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 203 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania.

u.t.d. art. 92a § 7

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Wskazuje, że wykaz naruszeń, wysokości kar, grupy naruszeń i wagi naruszeń określa załącznik nr 3 do ustawy, uwzględniając załącznik I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403.

u.t.d. art. 92b

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Okoliczności wyłączające odpowiedzialność.

u.t.d. art. 92c

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Okoliczności wyłączające odpowiedzialność.

u.t.d. art. 7d

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Postępowanie w przedmiocie utraty dobrej reputacji.

rozporządzenie nr 2016/403

Rozporządzenie Komisji (UE) 2016/403

Kwalifikacja poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wykazania wpływu stwierdzonych naruszeń prawa materialnego na wynik sprawy, w szczególności w kontekście ograniczenia łącznej kary do 20 000 zł. • WSA niezasadnie zakwestionował kwalifikację naruszenia lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. jako bardzo poważne naruszenie (BPN), opierając się na unijnej klasyfikacji jako poważne naruszenie (PN), co ma znaczenie głównie w postępowaniach o utratę dobrej reputacji, a nie w postępowaniach o nałożenie kar pieniężnych.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA dotycząca konieczności sumowania kar za poszczególne naruszenia czasu pracy kierowców. • Argumentacja WSA dotycząca błędnej kwalifikacji naruszenia lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. jako BPN, podczas gdy prawo unijne klasyfikuje je jako PN.

Godne uwagi sformułowania

"uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę" • "uchyla zaskarżony wyrok i oddalił skargę" • "brak wykazania zależności pomiędzy naruszeniem przez organ prawa materialnego a wynikiem sprawy" • "łączna kwota kary pieniężnej na skutek ujawnionych naruszeń wynosiła 43.150 zł i została ograniczona zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym do kwoty 20.000 zł" • "w zakresie kar pieniężnych (ich wysokości) za naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego UE nie wydała żadnego aktu prawa pochodnego regulującego te zagadnienia. W związku z tym, ustanowienie reżimu prawnego w zakresie określenia naruszeń oraz wysokości wymierzanych za nie kar była suwerennym działaniem Państwa Polskiego, działającego w tym wypadku w obszarze nieuregulowanym postanowieniami prawa wspólnotowego."

Skład orzekający

Marcin Kamiński

przewodniczący

Gabriela Jyż

członek

Monika Krzyżaniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących sumowania kar pieniężnych za naruszenia czasu pracy kierowców, a także rozgraniczenie zastosowania prawa unijnego i krajowego w kontekście kar pieniężnych i utraty dobrej reputacji w transporcie drogowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i rozporządzeń unijnych w tym zakresie. Interpretacja dotycząca sumowania kar może mieć zastosowanie do podobnych przepisów, gdzie występuje problematyka 'konsumujących się' naruszeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii praktycznych dla przewoźników drogowych: jak naliczane są kary za naruszenia czasu pracy kierowców i jak prawo unijne wpływa na polskie przepisy. Wyjaśnia, kiedy prawo krajowe jest suwerenne w kwestii kar pieniężnych.

Kary za czas pracy kierowców: NSA wyjaśnia, kiedy sumowanie nie działa, a prawo unijne nie zawsze ma pierwszeństwo.

Dane finansowe

WPS: 20 000 PLN

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst