Orzeczenie · 2026-06-18

II Ca 826/26Oddalenie apelacji ubezpieczyciela w sprawie śmierci w wypadku 2

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2026-06-18
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaWysokaokręgowy
wypadek drogowyzadośćuczynienieubezpieczenie OCprzyczynieniepas bezpieczeństwaodpowiedzialność ubezpieczycielakoszty procesuapelacja

Sąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał apelację pozwanego ubezpieczyciela od wyroku Sądu Rejonowego w Staszowie, który zasądził zadośćuczynienie dla rodziny ofiary śmiertelnego wypadku drogowego. Sąd Rejonowy ustalił, że sprawczyni wypadku, nietrzeźwa i bez uprawnień, spowodowała zderzenie, w wyniku którego zginęła pasażerka. Powodowie, syn i wnuki zmarłej, dochodzili zadośćuczynienia od ubezpieczyciela sprawczyni. Sąd Rejonowy zasądził odpowiednie kwoty, odrzucając argument o przyczynieniu się zmarłej do szkody z powodu niezapiętych pasów bezpieczeństwa, wskazując na brak możliwości ustalenia związku przyczynowego między tym a skutkiem śmiertelnym. Pozwany ubezpieczyciel zaskarżył wyrok w całości, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie prawa procesowego (m.in. pozbawienie możności obrony) oraz prawa materialnego (art. 362 k.c. - przyczynienie). Sąd Okręgowy oddalił apelację. Stwierdzono, że pozwany nie został pozbawiony możności obrony, a opinia biegłych z postępowania karnego, wykorzystana przez Sąd Rejonowy, była dopuszczalna. Sąd podkreślił, że nawet gdyby przyjąć niezapięcie pasów przez zmarłą, nie można było jednoznacznie ustalić, czy miałoby to wpływ na skutek śmiertelny, a nadto rażące naruszenie zasad bezpieczeństwa przez sprawczynię (prędkość, alkohol, brak uprawnień) wykluczało obniżenie zadośćuczynienia z powodu hipotetycznego przyczynienia się ofiary. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zasądzając od pozwanego na rzecz powodów koszty postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 362 k.c. w kontekście wypadków drogowych, ocena przyczynienia się poszkodowanego, dopuszczalność dowodu z opinii biegłych z innych postępowań, odpowiedzialność ubezpieczyciela za skutki wypadku.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa oparte na indywidualnej ocenie okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niezapięcie pasów bezpieczeństwa przez pasażera w momencie wypadku drogowego stanowi przyczynienie się do zwiększenia skutków zdarzenia, w tym skutku śmiertelnego, uzasadniające obniżenie należnego zadośćuczynienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo ustalenie niezapięcia pasów nie obliguje sądu do obniżenia świadczenia. Kluczowe jest ustalenie, czy istniał związek przyczynowy między niezapięciem pasów a skutkiem śmiertelnym, a także ocena całokształtu okoliczności sprawy, w tym stopnia winy sprawcy.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że nawet gdyby przyjąć, że zmarła nie miała zapiętych pasów, nie można było jednoznacznie ustalić, czy miałoby to wpływ na skutek śmiertelny. Podkreślono, że rażące naruszenie zasad bezpieczeństwa przez sprawczynię wypadku (prędkość, alkohol, brak uprawnień) stanowiło wyłączną przyczynę zdarzenia i wykluczało obniżenie zadośćuczynienia z powodu hipotetycznego przyczynienia się ofiary.

Czy wykorzystanie przez sąd dowodu z opinii biegłych sporządzonej na potrzeby innego postępowania (np. karnego) bez ponownego jej zlecenia i bez możliwości zgłoszenia zarzutów przez stronę, prowadzi do nieważności postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona miała możliwość zapoznania się z opinią i zgłoszenia zarzutów, a z niej nie skorzystała lub skorzystała w sposób niepełny.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że opinia z postępowania karnego została doręczona pozwanemu wraz z pozwem, co dawało mu możliwość zgłoszenia zarzutów. Brak zgłoszenia merytorycznych zarzutów do opinii na żadnym etapie postępowania, w tym w apelacji, wyklucza uznanie, że pozwany został pozbawiony możności obrony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
M. B., O. B. (1), V. B.

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznapowód
O. B. (1)osoba_fizycznapowód
V. B.osoba_fizycznapowód
(...) S.A.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 362

Kodeks cywilny

Przepis ten nie obliguje sądu do obniżenia świadczenia w sytuacji przyjęcia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody. Decyzja o zmniejszeniu odszkodowania i stopień zmniejszenia lokują się w sferze prawa sędziowskiego.

k.c. art. 445 § § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

k.c. art. 446 § § 4

Kodeks cywilny

Dotyczy zadośćuczynienia pieniężnego dla najbliższych członków rodziny zmarłego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach procesu.

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka nieważności postępowania - pozbawienie możności obrony praw.

k.p.c. art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa dopuszczenia dowodu z opinii biegłego.

u.u.o. art. 14 § ust. 1 i 2

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli komunikacyjnych

Podstawa do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonych kwot zadośćuczynienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do uznania nieważności postępowania z powodu pozbawienia możności obrony. • Opinia biegłych z postępowania karnego mogła być wykorzystana przez sąd. • Brak możliwości jednoznacznego ustalenia wpływu niezapiętych pasów na skutek śmiertelny. • Rażące naruszenie zasad bezpieczeństwa przez sprawczynię wypadku wyklucza obniżenie zadośćuczynienia z powodu przyczynienia się ofiary. • Sąd nie jest zobligowany do obniżenia świadczenia z powodu przyczynienia się poszkodowanego.

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący przyczynienia się zmarłej do szkody. • Naruszenie prawa procesowego poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłych bez możliwości zgłoszenia zarzutów. • Naruszenie prawa procesowego poprzez pominięcie wniosku dowodowego pozwanego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych. • Naruszenie prawa materialnego (art. 362 k.c.) poprzez niezastosowanie przepisu o przyczynieniu się.

Godne uwagi sformułowania

nie można wykluczyć także gdyby doznane przez nią obrażenia były mniejsze. • nie wystarczy ustalenie, że coś było możliwe, tylko ustalenie, że na pewno lub z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością skutki te byłyby inne, mniejsze. • Decyzja o obniżeniu odszkodowania jest uprawnieniem sądu, a rozważenie wszystkich okoliczności in casu, w wyniku oceny konkretnej i zindywidualizowanej - jest jego powinnością. • Tak rażące naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego [...] stanowiące wyłączną przyczynę zdarzenia [...] nie pozwalały na przyjęcie, że ewentualne niezapięcie pasów bezpieczeństwa [...] powinno uzasadniać zmniejszenie wysokości zadośćuczynienia.

Skład orzekający

Hubert Wicik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 362 k.c. w kontekście wypadków drogowych, ocena przyczynienia się poszkodowanego, dopuszczalność dowodu z opinii biegłych z innych postępowań, odpowiedzialność ubezpieczyciela za skutki wypadku."

Ograniczenia: Każda sprawa oparte na indywidualnej ocenie okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu wypadków drogowych i odpowiedzialności ubezpieczycieli, a także interpretacji przepisów dotyczących przyczynienia się poszkodowanego. Kluczowe jest rozstrzygnięcie dotyczące wpływu niezapiętych pasów na skutki wypadku.

“Czy niezapięte pasy to zawsze Twoja wina? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy ubezpieczyciel nie może obniżyć odszkodowania.”

Dane finansowe

koszty postępowania apelacyjnego: 2700 PLN

koszty postępowania apelacyjnego: 1800 PLN

koszty postępowania apelacyjnego: 1800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst