II CA 587/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła żądania odszkodowania przez powodów G. S. i B. S. od pozwanej H. B. za koszty związane z postępowaniem o zasiedzenie nieruchomości, które zainicjowała pozwana. Sąd Rejonowy w Choszcznie oddalił powództwo, wskazując na brak przesłanek odpowiedzialności deliktowej, w szczególności bezprawności działania pozwanej. Sąd Rejonowy podkreślił, że pozwana działała w ramach przysługującego jej prawa do sądu, inicjując postępowanie o zasiedzenie, a późniejsza zmiana orzeczenia przez Sąd Okręgowy wynikała z odmiennej oceny stanu faktycznego przez sąd odwoławczy, a nie z wadliwości działania pozwanej. Sąd Rejonowy wskazał również na prekluzję dochodzenia zwrotu kosztów procesu w odrębnym postępowaniu. Powodowie w apelacji zarzucili m.in. nierozpoznanie istoty sprawy, brak przesłuchania świadków i powodów, naruszenie art. 415 k.c. poprzez brak jego zastosowania oraz naruszenie art. 5 k.c. Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił apelację, podzielając w całości ustalenia faktyczne i rozważania prawne Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że działanie pozwanej polegające na wystąpieniu z wnioskiem o stwierdzenie zasiedzenia nie było bezprawne, a jedynie stanowiło skorzystanie z konstytucyjnego prawa do sądu. Wobec braku przesłanki bezprawności, nie było podstaw do przypisania pozwanej odpowiedzialności odszkodowawczej na podstawie art. 415 k.c. Sąd Okręgowy uznał również za słuszne stanowisko Sądu Rejonowego co do niemożności orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego w odrębnym postępowaniu procesowym. Apelacja została oddalona, a powodowie zostali obciążeni kosztami postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady, że inicjowanie postępowań sądowych w celu dochodzenia swoich praw, nawet jeśli ostatecznie zakończyły się niepowodzeniem, nie stanowi podstawy do odpowiedzialności odszkodowawczej, o ile nie było bezprawne. Podkreślenie zasady unifikacji kosztów w postępowaniu cywilnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie żądanie odszkodowania opiera się na kosztach postępowania o zasiedzenie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pozwana ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą wobec powodów za koszty poniesione w związku z postępowaniem o zasiedzenie, które zainicjowała?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pozwana nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej, ponieważ jej działanie polegające na zainicjowaniu postępowania o zasiedzenie nie było bezprawne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pozwana działała w ramach przysługującego jej prawa do sądu, inicjując postępowanie o zasiedzenie. Brak jest przesłanki bezprawności działania, która jest konieczna do przypisania odpowiedzialności deliktowej na podstawie art. 415 k.c.
Czy można dochodzić zwrotu kosztów postępowania nieprocesowego w odrębnym postępowaniu procesowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie można dochodzić zwrotu kosztów postępowania nieprocesowego w odrębnym postępowaniu procesowym z uwagi na zasadę unifikacji kosztów.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy wskazał, że zgodnie z art. 108 k.p.c. i art. 109 k.p.c., koszty procesu powinny być rozstrzygane w orzeczeniu kończącym sprawę w danej instancji, a po zakończeniu procesu nie można dochodzić należności z tytułu kosztów w odrębnym postępowaniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. S. | osoba_fizyczna | powód |
| B. S. | osoba_fizyczna | powód |
| H. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Reguła rozstrzygania o kosztach w orzeczeniu kończącym sprawę w danej instancji.
k.p.c. art. 109
Kodeks postępowania cywilnego
Prekluzja roszczenia o zwrot kosztów, jeżeli nie zostało zgłoszone przed zamknięciem rozprawy.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym.
k.p.c. art. 98 § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 351
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość uzupełnienia orzeczenia w zakresie kosztów.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Klauzula generalna nadużycia prawa podmiotowego.
k.p.c. art. 217 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość pominięcia dowodu w celu zapobiegania przewlekaniu postępowania.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot dowodu.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek przedstawienia dowodów przez strony.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o procesie do postępowania nieprocesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działanie pozwanej polegające na zainicjowaniu postępowania o zasiedzenie nie było bezprawne, stanowiło skorzystanie z prawa do sądu. • Brak przesłanki bezprawności uniemożliwia przypisanie odpowiedzialności deliktowej na podstawie art. 415 k.c. • Koszty postępowania nieprocesowego nie mogą być dochodzone w odrębnym postępowaniu procesowym.
Odrzucone argumenty
Sąd I instancji nie przesłuchał powodów i świadków, nie zgromadził materiału dowodowego. • Naruszenie art. 415 k.c. poprzez brak jego zastosowania, pozwana miała świadomość, że nieruchomość nie stała się jej własnością. • Naruszenie art. 5 k.c. poprzez błędną wykładnię i zastosowanie. • Naruszenie art. 6 k.c. poprzez uznanie, że powodowie nie naprowadzili dowodów na udowodnienie swoich racji.
Godne uwagi sformułowania
Nie można osobie dochodzącej przed sądem swoich praw zarzucić bezprawności działania. • Właśnie odpowiednie przepisy procesowe dają jej taką możliwość, aby w przypadku gdy uważa, że są ku temu przesłanki złożyła do Sądu wniosek o stwierdzenie zasiedzenia, co też pozwana uczyniła. • Zasada unifikacji kosztów.
Skład orzekający
Małgorzata Grzesik
przewodniczący-sprawozdawca
Sławomir Krajewski
sędzia
Grzegorz Szacoń
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że inicjowanie postępowań sądowych w celu dochodzenia swoich praw, nawet jeśli ostatecznie zakończyły się niepowodzeniem, nie stanowi podstawy do odpowiedzialności odszkodowawczej, o ile nie było bezprawne. Podkreślenie zasady unifikacji kosztów w postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie żądanie odszkodowania opiera się na kosztach postępowania o zasiedzenie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące odpowiedzialności za koszty procesu i prawa do sądu, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.
“Czy można żądać odszkodowania za koszty przegranego procesu? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 14 400 PLN
koszty postępowania apelacyjnego: 2400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.