II Ca 531/25Uchylenie decyzji świadczenie wychowawcze bledy proceduralne 14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła żądania zwrotu przez (...) Spółkę Akcyjną w W. kwoty 58 437,08 zł, wypłaconej pozwanej H. P. tytułem zabezpieczenia roszczenia rentowego w innej sprawie. Sąd Rejonowy w C. pierwotnie wydał wyrok zaoczny uwzględniający powództwo, jednak po sprzeciwie pozwanej uchylił go i oddalił powództwo, zasądzając od powoda na rzecz pozwanej zwrot kosztów procesu. Powód wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów procesowych i materialnych, w szczególności błędne uznanie świadczenia za należne. Pozwana wniosła zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach procesu. Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił apelację powoda, uznając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny, a świadczenia wypłacone z zabezpieczenia, mimo późniejszego oddalenia powództwa głównego, stanowiły zadośćuczynienie za szkodę poniesioną przez pozwaną, zgodne z zasadami współżycia społecznego (art. 411 pkt 2 k.c.) lub stanowiły zaspokojenie roszczeń, które Sąd Apelacyjny w L. uznał za zasadne w części. Sąd Okręgowy uwzględnił zażalenie pozwanej, zmieniając wyrok w punkcie dotyczącym kosztów procesu i zasądzając od powoda na rzecz pozwanej dodatkową kwotę 150 zł tytułem opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego nastąpiło na rzecz pozwanej jako strony wygrywającej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o nienależnym świadczeniu w kontekście zabezpieczenia roszczenia, zastosowanie zasad współżycia społecznego i klauzuli generalnej art. 5 k.c. w sprawach odszkodowawczych, a także rozstrzyganie o kosztach procesu w specyficznych sytuacjach.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego, w tym związania poprzednimi orzeczeniami i zastosowania przepisów o zasadach współżycia społecznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy świadczenie spełnione przez stronę pozwaną w wykonaniu postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia, które następnie zostało uchylone w związku z oddaleniem powództwa, stanowi świadczenie nienależne podlegające zwrotowi na podstawie art. 410 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenie spełnione w wykonaniu postanowienia o zabezpieczeniu, mimo późniejszego oddalenia powództwa, nie zawsze jest nienależne. Może stanowić zaspokojenie roszczeń zgodne z zasadami współżycia społecznego (art. 411 pkt 2 k.c.) lub zaspokojenie roszczeń, które zostały uznane za zasadne w części przez sąd wyższej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że świadczenia wypłacone z zabezpieczenia zaspokoiły zasadne roszczenia pozwanej H. P. wynikające z wypadku, a ich łączna kwota, uwzględniając wcześniejsze wypłaty i zasądzone świadczenia, stanowiła naprawienie szkody. Nawet jeśli część świadczeń mogłaby być uznana za nienależne, ich zwrot byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego ze względu na poważne następstwa wypadku dla pozwanej i jej trudną sytuację życiową.
Czy sąd odwoławczy jest związany ustaleniami faktycznymi i oceną prawną sądu wyższej instancji w poprzedniej sprawie, w której zapadł prawomocny wyrok?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sądy orzekające w niniejszej sprawie są związane prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w L. w sprawie (...) , nie tylko co do treści rozstrzygnięcia, ale także z uwagi na przyczyny, dla których powództwo zostało oddalone.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że związanie prawomocnym wyrokiem (art. 365 § 1 k.p.c.) obejmuje nie tylko samą sentencję, ale także motywy, które doprowadziły do takiego rozstrzygnięcia, co wpływa na ocenę zasadności żądania zwrotu świadczeń.
Czy opłata od sprzeciwu od wyroku zaocznego powinna zostać uwzględniona w kosztach procesu zasądzonych od strony przegrywającej, jeśli strona ta nie złożyła odpowiedzi na pozew z przyczyn niezawinionych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w okolicznościach sprawy, gdzie przywrócono pozwanej termin do wniesienia sprzeciwu z uwagi na jej nieporadność życiową i stan zdrowia, opłata od sprzeciwu powinna zostać zwrócona jako koszt procesu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że skoro przywrócono pozwanej termin do wniesienia sprzeciwu z uwagi na jej stan, to brak złożenia odpowiedzi na pozew również powinien być traktowany jako niezawiniony, a tym samym koszt opłaty od sprzeciwu powinien obciążać stronę przegrywającą.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółki Akcyjnej w W. | spółka | powód |
| H. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (14)
Główne
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
k.c. art. 410 § § 2
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 411 § pkt 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 753
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 744 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 348
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 444 § § 2
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczenia wypłacone z zabezpieczenia zaspokoiły zasadne roszczenia pozwanej. • Zwrot świadczeń byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. • Sądy są związane ustaleniami i motywami prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w L. • Opłata od sprzeciwu od wyroku zaocznego powinna zostać zwrócona pozwanej jako koszt procesu.
Odrzucone argumenty
Świadczenie wypłacone z zabezpieczenia jest nienależne po oddaleniu powództwa głównego i podlega zwrotowi. • Sąd Rejonowy błędnie ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
świadczenia spełnione przez pozwanego, zgodnie z orzeczeniem o udzieleniu zabezpieczenia, w celu uniknięcia przymusu w postaci egzekucji sądowej, należałoby uznać za nienależne, gdyż odpadła ich podstawa • spełnienie tych świadczeń czyniło zadość zasadom współżycia społecznego (art. 411 pkt 2 k.c.) • nie jest istotne, że częściowo są one wynikiem zdarzeń nie związanych z wypadkiem, za którego skutki odpowiada ubezpieczyciel • nie można powoływać się na art. 409 k.c. • nieporadnością życiową pozwanej, jej niesamodzielnością i ciężkim stanem zdrowia
Skład orzekający
Andrzej Mikołajewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o nienależnym świadczeniu w kontekście zabezpieczenia roszczenia, zastosowanie zasad współżycia społecznego i klauzuli generalnej art. 5 k.c. w sprawach odszkodowawczych, a także rozstrzyganie o kosztach procesu w specyficznych sytuacjach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego, w tym związania poprzednimi orzeczeniami i zastosowania przepisów o zasadach współżycia społecznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność rozliczeń finansowych po uchyleniu zabezpieczenia i podkreśla znaczenie zasad współżycia społecznego oraz indywidualnej sytuacji strony w procesie cywilnym. Jest to przykład, jak sąd może odejść od ścisłej literalnej wykładni prawa na rzecz szerszej oceny sprawiedliwości.
“Czy pieniądze z zabezpieczenia trzeba oddać, gdy sprawa przegrywasz? Sąd Okręgowy: nie zawsze, jeśli zasady współżycia społecznego mówią inaczej.”
Dane finansowe
WPS: 58 437,08 PLN
zwrot kosztów procesu: 5567 PLN
zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 2800 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.