II Ca 497/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim rozpoznał apelację R. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Radomsku, który oddalił jego powództwo o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego i podwyższył alimenty na rzecz byłej żony H. K. z 650 zł do 850 zł miesięcznie. Sąd Rejonowy uzasadniał swoje rozstrzygnięcie istotną zmianą stosunków po obu stronach, w tym pogorszeniem stanu zdrowia i zmniejszeniem dochodów R. K. (emerytura zamiast pracy, utrata dochodów z wynajmu nieruchomości), a także trudną sytuacją H. K. (bezrobocie, choroby, brak dochodów z wynajmu). W apelacji R. K. zarzucił m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 138 krio, art. 60 § 1 krio, art. 5 kc) i procesowego (art. 233 § 1 kpc, art. 328 § 2 kpc), a także błędy w ustaleniach stanu faktycznego. Kwestionował uznanie H. K. za osobę w niedostatku, wskazując na otrzymane przez nią nieruchomości w wyniku podziału majątku. Sąd Okręgowy uznał apelację za uzasadnioną jedynie w części dotyczącej podwyższenia alimentów i kosztów procesu. Stwierdził, że choć sytuacja finansowa R. K. uległa pogorszeniu (dochody z ok. 1500 euro do ok. 1150 euro, przy jednoczesnym wygaśnięciu obowiązku alimentacyjnego wobec zmarłego syna), nie jest ona na tyle znacząca, aby uzasadniać całkowite wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego wobec byłej żony. Podkreślił, że nieruchomości otrzymane przez H. K. w wyniku podziału majątku nie świadczą automatycznie o braku niedostatku, zwłaszcza że jedna z nich jest zamieszkiwana, a druga stanowi potencjalne źródło dochodu. Sąd Okręgowy uznał jednak, że podwyższenie alimentów nie było uzasadnione, ponieważ H. K. mimo wieku i stanu zdrowia jest w stanie podjąć zatrudnienie i osiągać dochody, które mogłyby zrekompensować utratę dochodów z wynajmu. W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo wzajemne o podwyższenie alimentów i znosząc wzajemnie koszty procesu za obie instancje.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących obowiązku alimentacyjnego między byłymi małżonkami w kontekście zmiany stosunków, niedostatku oraz podziału majątku wspólnego.
Każda sprawa alimentacyjna jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pogorszenie sytuacji finansowej i zdrowotnej zobowiązanego do alimentów uzasadnia wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego wobec byłej małżonki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zmiana nie jest na tyle znaczna, aby całkowicie uniemożliwić spełnienie obowiązku, a uprawniony nadal pozostaje w niedostatku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć sytuacja finansowa R. K. uległa pogorszeniu (emerytura zamiast pracy, spadek dochodów z wynajmu), nie była ona na tyle istotna, by wygasł jego obowiązek alimentacyjny wobec byłej żony, która nadal wymagała wsparcia.
Czy podwyższenie alimentów na rzecz byłej małżonki jest uzasadnione, jeśli mimo pogorszenia jej sytuacji, posiada ona potencjalne źródła dochodu i zdolność do pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli uprawniona jest w stanie podjąć zatrudnienie i osiągać dochody, które mogą zrekompensować utratę poprzednich źródeł utrzymania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że podwyższenie alimentów nie było uzasadnione, ponieważ H. K., mimo swojego wieku i stanu zdrowia, jest w stanie podjąć zatrudnienie i osiągać dochody (ok. 700-1000 zł miesięcznie), które mogłyby zrekompensować utratę dochodów z wynajmu nieruchomości.
Czy otrzymanie przez byłego małżonka nieruchomości w wyniku podziału majątku wspólnego automatycznie oznacza brak niedostatku i wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego?
Odpowiedź sądu
Nie, samo posiadanie nieruchomości nie przesądza o braku niedostatku, jeśli nie generuje ona wystarczających dochodów lub nie można jej łatwo spieniężyć.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że nieruchomości przyznane H. K. w wyniku podziału majątku nie oznaczały automatycznie ustania niedostatku, zwłaszcza że jedna z nich była zamieszkiwana, a druga stanowiła potencjalne, ale niekoniecznie łatwe do zrealizowania źródło dochodu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. K. | osoba_fizyczna | powód (w sprawie głównej), pozwany wzajemny (w sprawie wzajemnej), apelujący |
| H. K. | osoba_fizyczna | pozwana (w sprawie głównej), powódka wzajemna (w sprawie wzajemnej), apelowana |
| E. K. | osoba_fizyczna | córka stron, wspierająca H. K. |
| A. K. | osoba_fizyczna | syn stron, zmarły, na którego rzecz były zasądzone alimenty |
| D. D. | osoba_fizyczna | najemca lokalu |
| N. S. | osoba_fizyczna | matka H. K. |
| M. S. | osoba_fizyczna | osoba składająca oświadczenie na potrzeby postępowania apelacyjnego |
Przepisy (9)
Główne
k.r.i.o. art. 138
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zmiana stosunków uzasadnia zmianę orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego, jeśli jest istotna i trwała.
k.r.i.o. art. 60 § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Obowiązek alimentacyjny obciąża nie tylko krewnych w linii prostej, ale także byłych małżonków, jeśli jeden z nich znajduje się w niedostatku.
Pomocnicze
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje możliwość powoływania nowych dowodów w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji zmienia lub uchyla zaskarżone orzeczenie.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady wzajemnego zniesienia lub podziału kosztów procesu.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony zwrot kosztów procesu na rzecz przeciwnika, mimo oddalenia jej powództwa lub apelacji, albo zasądzić od niej tylko część tych kosztów.
k.p.c. art. 333 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.
k.p.c. art. 338 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia w razie uchylenia lub zmiany wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podwyższenie alimentów na rzecz H. K. nie było uzasadnione, ponieważ mimo pogorszenia jej sytuacji, jest ona w stanie podjąć zatrudnienie i osiągać dochody. • Nieruchomości otrzymane przez H. K. w wyniku podziału majątku nie przesądzają o braku niedostatku, ale nie uzasadniają automatycznie podwyższenia alimentów.
Odrzucone argumenty
Powództwo R. K. o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego powinno zostać uwzględnione z uwagi na istotne pogorszenie jego sytuacji finansowej i zdrowotnej. • H. K. nie znajduje się w niedostatku z uwagi na posiadane nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
nie każda zmiana w zakresie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego uzasadnia zastosowanie art. 138 krio. Zastosowanie tego przepisu uzasadnia jedynie taka zmiana, która jest istotna i trwała. • Wydanie przez sąd orzeczenia o podziale majątku wspólnego przyznającego pozwanej dwie nieruchomości nie oznacza automatycznie, że pozwana przestała być w niedostatku a tym samym dotychczasowy obowiązek alimentacyjny skarżącego wygasł. • Istnienie samej teoretyczna możliwość spieniężenia tej nieruchomości, nie powoduje że pozwana obecnie przestaje być niedostatku i jej uprawnienie do alimentów wygasa.
Skład orzekający
Jarosław Gołębiowski
przewodniczący
Stanisław Łęgosz
sędzia sprawozdawca
Beata Grochulska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku alimentacyjnego między byłymi małżonkami w kontekście zmiany stosunków, niedostatku oraz podziału majątku wspólnego."
Ograniczenia: Każda sprawa alimentacyjna jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje złożoność oceny sytuacji finansowej i zdrowotnej stron w kontekście obowiązku alimentacyjnego po rozwodzie, a także praktyczne aspekty podziału majątku i jego wpływu na zobowiązania.
“Czy posiadanie nieruchomości po rozwodzie oznacza koniec alimentów? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 2400 PLN
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.