Orzeczenie · 2025-09-11

II AKA 183/25Uchylenie decyzji VAT brak uzasadnienia

Sąd
Sąd Apelacyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-09-11
SAOSKarneodszkodowania i zadośćuczynienia za krzywdęŚredniaapelacyjny
ustawa lutowazadośćuczynienieodszkodowaniepozbawienie wolnościPRLrepresjeodsetki ustawowe za opóźnienieapelacjakoszty postępowania

Sąd Apelacyjny w Gdańsku rozpoznał apelację wnioskodawcy M. Ł. od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, który przyznał mu zadośćuczynienie za krzywdę doznaną w wyniku pozbawienia wolności w latach 1983-1983 w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Wnioskodawca domagał się podwyższenia zasądzonej kwoty zadośćuczynienia oraz przyznania odszkodowania za poniesioną szkodę. Sąd Apelacyjny szczegółowo przeanalizował zarzuty apelacyjne, w tym dotyczące obrazy przepisów prawa materialnego i procesowego oraz błędu w ustaleniach faktycznych. Stwierdził, że Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił istotne okoliczności sprawy i adekwatnie wyważył wysokość zasądzonego zadośćuczynienia (75.000 zł), uwzględniając wiek wnioskodawcy, zakłócenie planów życiowych, czas izolacji oraz warunki bytowe. Zarzuty dotyczące podwyższenia tej kwoty oraz przyznania odszkodowania (720 zł) uznano za bezzasadne. Jedynym uwzględnionym zarzutem było naruszenie prawa materialnego (art. 481 §1 kc) poprzez niezastosowanie odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w tym zakresie, zasądzając odsetki ustawowe za opóźnienie, a w pozostałej części utrzymał go w mocy. Zasądzono również od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku represji politycznych w PRL, w tym kwestia adekwatności kwoty i naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa o zadośćuczynienie wymaga indywidualnej oceny okoliczności faktycznych. Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy (tzw. ustawa lutowa).

Zagadnienia prawne (3)

Czy zasądzone zadośćuczynienie za krzywdę doznaną w wyniku pozbawienia wolności w okresie PRL jest adekwatne do doznanej krzywdy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zasądzone zadośćuczynienie w kwocie 75.000 zł jest adekwatne, uwzględniając całokształt okoliczności sprawy, w tym wiek wnioskodawcy, zakłócenie planów życiowych, czas izolacji oraz warunki bytowe.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo wyważył wysokość zadośćuczynienia, biorąc pod uwagę wszystkie istotne czynniki, a kwota ta jest odczuwalna ekonomicznie i pozostaje w odpowiednich relacjach do aktualnych warunków życia społeczeństwa. Argumenty apelacji dotyczące zaniżenia kwoty uznano za bezzasadne.

Czy wnioskodawcy przysługuje odszkodowanie za szkodę majątkową poniesioną w związku z pozbawieniem wolności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wnioskodawcy nie przysługuje odszkodowanie za szkodę majątkową, ponieważ nie wykazał, aby osobiście poniósł jakiekolwiek koszty związane z obroną w postępowaniu karnym.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że koszty obrony zostały poniesione przez inne podmioty (organizację związkową, członków rodziny), a wnioskodawca nie wykazał, aby je zrekompensował. Brak było podstaw do zastosowania art. 322 k.p.k. ani do domniemywania poniesienia szkody przez wnioskodawcę.

Czy do zasądzonej kwoty zadośćuczynienia powinny być naliczane odsetki ustawowe za opóźnienie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, do zasądzonej kwoty zadośćuczynienia powinny być naliczane odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uwzględnił zarzut naruszenia art. 481 §1 kc, wskazując, że po nowelizacji przepisu od 1 stycznia 2016 r. stosuje się odsetki ustawowe za opóźnienie, a Sąd Okręgowy pominął ten wniosek wnioskodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana częściowa
Strona wygrywająca
M. Ł.

Strony

NazwaTypRola
M. Ł.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za koszty

Przepisy (15)

Główne

ustawa lutowa art. 8 § 1

Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku represji politycznych.

k.c. art. 445 § 1

Kodeks cywilny

Określa zasady przyznawania zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

k.c. art. 481 § 1

Kodeks cywilny

Określa zasady naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego.

Dz.U.2024.442 art. 13

Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Określa, że koszty postępowania w sprawach objętych ustawą ponosi Skarb Państwa.

Pomocnicze

k.c. art. 445 § 2

Kodeks cywilny

Określa, że zadośćuczynienie powinno być "odpowiednie".

k.c. art. 448 § 1

Kodeks cywilny

Dotyczy zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy oceny dowodów.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

k.p.k. art. 322

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy sytuacji, gdy fakt powstania szkody nie budzi wątpliwości, ale istnieją problemy z wykazaniem jej wysokości.

k.p.k. art. 558

Kodeks postępowania karnego

Odesłanie do przepisów procedury cywilnej w sprawach o odszkodowanie i zadośćuczynienie.

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw apelacji w sprawach karnych.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględne podstawy uchylenia orzeczenia.

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.k. art. 454 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakres rozpoznania apelacji przez sąd odwoławczy.

Dz.U.2015.1800 art. 11 § 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezastosowanie odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia, mimo wniosku strony i zmiany przepisów prawa materialnego.

Odrzucone argumenty

Zbyt niska wysokość zasądzonego zadośćuczynienia. • Brak zasądzenia odszkodowania za szkodę majątkową. • Obraza przepisów prawa procesowego i materialnego przez Sąd Okręgowy przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia i braku przyznania odszkodowania.

Godne uwagi sformułowania

ustalenie omawianej kwoty jest o tyle trudne, że nie poddaje się jakimkolwiek schematom, czy wyliczeniom matematycznym, a opiera się wyłącznie na uznaniu sędziowskim • nie może być źródłem nieuzasadnionych, nadmiernych korzyści majątkowych, kosztem środków stanowiących majątek Skarbu Państwa • każda sprawa wymaga indywidualnej oceny, analizy specyficznych tylko dla niej okoliczności i faktów, gdyż w praktyce sądowej nie ma dwóch „takich samych” spraw, dwóch identycznych krzywd ludzkich

Skład orzekający

Rafał Ryś

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Czarnota

sędzia

Alina Miłosz-Kloczkowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku represji politycznych w PRL, w tym kwestia adekwatności kwoty i naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie."

Ograniczenia: Każda sprawa o zadośćuczynienie wymaga indywidualnej oceny okoliczności faktycznych. Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy (tzw. ustawa lutowa).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku represji politycznych w PRL, co ma znaczenie historyczne i społeczne. Kwestia naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie jest istotna z praktycznego punktu widzenia dla prawników.

Represje PRL: Sąd Apelacyjny doprecyzował zasady naliczania odsetek od zadośćuczynienia za krzywdę.

Dane finansowe

WPS: 75 000 PLN

zadośćuczynienie: 75 000 PLN

zwrot kosztów pełnomocnika: 240 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst