I USK 130/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędzi Agnieszki Żywickiej rozpoznał na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną A.W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 9 grudnia 2022 r., który oddalił apelację odwołującego się od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi. Sprawa dotyczyła prawa do wypłaty emerytury z FUS w zbiegu z emeryturą wojskową. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 95 ust. 1 i 2 ustawy emerytalnej w zw. z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, kwestionując zasadę pobierania jednego świadczenia i podnosząc zarzut naruszenia zasady równości wobec prawa. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym dotyczące wadliwości uzasadnienia wyroku, błędnej wykładni art. 162 k.p.c. oraz nierozpoznania wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że nie została spełniona przesłanka oczywistej zasadności skargi (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.). Podkreślono, że uzasadnienie wniosku nie może sprowadzać się do powtórzenia podstaw kasacyjnych, a wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa. Co istotne, Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów z dnia 15 grudnia 2021 r. (III UZP 7/21), która rozstrzygnęła, że ubezpieczony pobierający emeryturę wojskową i emeryturę z FUS może pobierać tylko jedno z tych świadczeń. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od skarżącego na rzecz organu rentowego zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie zbiegu świadczeń emerytalnych wojskowych i z FUS, a także kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Dotyczy specyficznej sytuacji byłych żołnierzy zawodowych, którzy służbę rozpoczęli przed 1999 r. i mają prawo do emerytury wojskowej oraz z FUS.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ubezpieczony, który pobiera emeryturę wojskową obliczoną bez uwzględnienia okresów składkowych i nieskładkowych, z tytułu których jest uprawniony do emerytury z FUS, może pobierać oba świadczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczony może pobierać tylko jedno z tych świadczeń – wyższe lub wybrane przez niego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów (III UZP 7/21), która rozstrzygnęła, że art. 95 ust. 1 i 2 ustawy emerytalnej w zw. z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych, w świetle wykładni gramatycznej, systemowej i funkcjonalnej, odnosi się do żołnierzy powołanych do służby po określonych datach i nie pozwala na pobieranie dwóch świadczeń w sytuacji opisanej w sprawie.
Czy naruszenie przepisów postępowania, w tym brak zawarcia w uzasadnieniu wyroku oceny udowodnienia faktów, brak wyjaśnienia podstawy prawnej, błędna wykładnia art. 162 k.p.c. oraz nierozpoznanie wniosku dowodowego, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo podniesienie zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie przesądza o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, jeśli nie wykazano kwalifikowanej postaci naruszenia prawa widocznej prima facie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przesłanka oczywistej zasadności skargi wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, a nie tylko powołania się na zarzuty. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi nie może sprowadzać się do powtórzenia podstaw kasacyjnych.
Czy błędna wykładnia art. 95 ust. 1 i 2 ustawy emerytalnej w zw. z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, polegająca na uznaniu, że o wyjątku od zasady pobierania jednego świadczenia decyduje data przyjęcia do służby wojskowej, a nie brak możliwości obliczenia emerytury wojskowej przy uwzględnieniu „cywilnego” stażu emerytalnego, stanowi podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy uznał, że ta kwestia została już rozstrzygnięta uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2021 r. (III UZP 7/21), która wyznaczyła standard interpretacyjny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że stanowisko skarżącego dotyczące możliwości pobierania dwóch świadczeń zostało już negatywnie ocenione w uchwale III UZP 7/21, która wyjaśniła powody, dla których nie można zaakceptować takiej wykładni.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. W. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych […] Oddział w Łodzi | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (17)
Główne
ustawa emerytalna art. 95 § 1 i 2
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W świetle uchwały III UZP 7/21, przepis ten, w zw. z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych, oznacza, że ubezpieczony pobierający emeryturę wojskową i emeryturę z FUS może pobierać tylko jedno z tych świadczeń.
ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych art. 7
Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
Wspólnie z art. 95 ustawy emerytalnej, reguluje kwestię zbiegu świadczeń emerytalnych.
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa, która zdaniem skarżącego została naruszona przez przepisy dotyczące zbiegu świadczeń.
k.p.c. art. 398^9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 2 § 2
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 15a
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
k.p.c. art. 398^9 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 327 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 387 § 2^1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 162 § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 235 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 278
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak spełnienia przesłanki oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. • Kwestia zbiegu świadczeń emerytalnych została rozstrzygnięta uchwałą Sądu Najwyższego III UZP 7/21. • Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej nie może sprowadzać się do powtórzenia podstaw kasacyjnych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 95 ust. 1 i 2 ustawy emerytalnej w zw. z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) przez błędną wykładnię. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 327^1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., art. 387 § 2^1 pkt 2 k.p.c., art. 162 § 1 i 2 k.p.c., art. 380 k.p.c. w zw. z art. 235^2 § 1 pkt 3 k.p.c., art. 227 k.p.c. i art. 278 k.p.c.).
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna służy realizacji interesu publicznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. • Rozpoznanie skargi kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającą na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. • Ubezpieczonemu, który pozostawał w zawodowej służbie wojskowej przed dniem 2 stycznia 1999 r. i pobiera emeryturę wojskową wynoszącą 75% podstawy jej wymiaru obliczoną bez uwzględnienia okresów składkowych i nieskładkowych, z tytułu których jest uprawniony również do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez niego.
Skład orzekający
Agnieszka Żywicka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie jednolitej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego w zakresie zbiegu świadczeń emerytalnych wojskowych i z FUS, a także kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłych żołnierzy zawodowych, którzy służbę rozpoczęli przed 1999 r. i mają prawo do emerytury wojskowej oraz z FUS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zbiegu świadczeń emerytalnych, które może być interesujące dla szerokiego grona odbiorców, w tym byłych żołnierzy i osób zainteresowanych prawem ubezpieczeń społecznych. Pokazuje również mechanizm działania Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym.
“Emerytura wojskowa i z ZUS – czy można pobierać dwie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.