Orzeczenie · 2019-04-15

I SA/Wa 998/18Stwierdzenie nieważności decyzji komisji reprywatyzacyjnej 3

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2019-04-15
NSANieruchomościWysokawsa
reprywatyzacjanieruchomościdecyzja administracyjnakomisja reprywatyzacyjnazarząd nieruchomościąprawo administracyjnepostępowanie administracyjneuchylenie decyzjistwierdzenie nieważności

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi wniesione przez Miasto [...], [...] Sp. z o.o., A. W., [...] oraz R. N. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia [...] marca 2018 r. Decyzją tą Komisja zmieniła swoją własną decyzję z dnia [...] września 2017 r., dodając punkt nakazujący Miastu [...] przejęcie zarządu nieruchomością przy ul. [...] w [...]. Skarżący podnosili liczne zarzuty, w tym rażące naruszenie przepisów postępowania (art. 107 § 1 kpa, art. 156 § 1 pkt 4 kpa, art. 154 kpa, art. 6, 7, 8 kpa, art. 40e ustawy, art. 32 Konstytucji, art. 77 § 1 kpa, art. 107 § 3 kpa, art. 10 kpa, art. 80, 81 kpa), naruszenie prawa materialnego (art. 678 § 1 kc, art. 40e ustawy, art. 21 Konstytucji) oraz naruszenie zasad prowadzenia postępowania administracyjnego (art. 10 § 1 kpa, art. 7 kpa, art. 8 § 1 kpa, art. 9 kpa). Szczególny zarzut dotyczył uniemożliwienia jednemu ze skarżących czynnego udziału w postępowaniu. Sąd uznał skargi za zasadne. Stwierdził, że Komisja błędnie zastosowała art. 154 kpa, ponieważ w sprawie występowały strony o sprzecznych interesach, a także doszło do naruszenia art. 10 kpa, co uniemożliwiło jednemu ze skarżących czynny udział w postępowaniu. Najistotniejszym uchybieniem było jednak uzupełnienie decyzji z dnia [...] września 2017 r. w oparciu o art. 40e ustawy, który wszedł w życie dopiero po wydaniu tej decyzji. Sąd uznał to za rażące naruszenie prawa i zasadę niedziałania prawa wstecz (art. 6 kpa), co skutkowało stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Wobec tak oczywistego naruszenia prawa, pozostałe zarzuty stały się bezprzedmiotowe. Sąd orzekł o stwierdzeniu nieważności decyzji oraz zasądził od Komisji koszty postępowania na rzecz skarżących.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zmiany i uchylania decyzji ostatecznych (art. 154 kpa), zasady niedziałania prawa wstecz (art. 6 kpa), oraz stosowania nowych przepisów w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście reprywatyzacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reprywatyzacją nieruchomości warszawskich i działania Komisji ds. reprywatyzacji. Interpretacja art. 154 kpa ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej może zmienić lub uchylić ostateczną decyzję na podstawie art. 154 kpa, jeśli w sprawie występują strony o sprzecznych interesach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie art. 154 kpa nie jest dopuszczalne, gdy w sprawie występują strony o sprzecznych interesach.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 154 kpa może być stosowany tylko wtedy, gdy na mocy zmienianej decyzji żadna ze stron nie nabyła prawa. W sytuacji, gdy strony mają sprzeczne interesy, a jedna straciła prawo, a druga je uzyskała kosztem pierwszej, zastosowanie tego przepisu jest wykluczone.

Czy organ administracji może uzupełnić ostateczną decyzję o nowe rozstrzygnięcie oparte na przepisie, który wszedł w życie po wydaniu pierwotnej decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jest to rażące naruszenie prawa i zasady niedziałania prawa wstecz.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że Komisja, powołując się na art. 154 kpa, faktycznie uzupełniła decyzję z dnia [...] września 2017 r. o nowe rozstrzygnięcie dopuszczalne na podstawie art. 40e ustawy, który wszedł w życie po dacie wydania pierwotnej decyzji. Jest to naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz (art. 6 kpa) i stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.

Czy strona postępowania administracyjnego, przebywająca w tymczasowym areszcie, ma prawo do czynnego udziału w postępowaniu, w tym do zapoznania się z aktami sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma obowiązek zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu, nawet jeśli przebywa ona w areszcie.

Uzasadnienie

Sąd uznał za oczywiste naruszenie art. 10 kpa, które skutkowało zaistnieniem przesłanki wznowieniowej, polegające na uniemożliwieniu jednemu ze skarżących czynnego udziału w postępowaniu mimo przebywania w areszcie i braku możliwości zapoznania się z pismami organu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność decyzji Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] z powodu rażącego naruszenia prawa, w szczególności zastosowania przepisu (art. 40e ustawy) który nie obowiązywał w dacie wydania pierwotnej decyzji.

Przepisy (23)

Główne

k.p.a. art. 154 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zastosowanie możliwe tylko, gdy na mocy zmienianej decyzji żadna ze stron nie nabyła prawa i gdy nie występują strony o sprzecznych interesach ani nie doszło do zmiany stanu prawnego.

ustawa art. 40e

Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa

Umożliwia komisji nakazanie gminie przejęcia zarządu nieruchomością w decyzji wydawanej w wyniku postępowania rozpoznawczego. Przepis ten wszedł w życie po dacie wydania pierwotnej decyzji, co stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące treści decyzji, w tym wskazanie stron postępowania.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z powodu wydania jej z naruszeniem przepisów o właściwości.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności, w tym niedziałanie prawa wstecz.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej.

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania stron.

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek ustalenia stanu faktycznego na podstawie dowodów.

Konstytucja art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Konstytucja art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności.

k.c. art. 678 § § 1

Kodeks cywilny

Wstąpienie nabywcy lokalu w stosunek najmu.

p.p.s.a. art. 119 § pkt. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 120

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c)

Określenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2016 roku w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania tymczasowego aresztowania § § 20

Regulacje dotyczące zapoznawania się przez tymczasowo aresztowanych z aktami spraw.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie przez Komisję art. 154 kpa w sytuacji występowania stron o sprzecznych interesach. • Uzupełnienie decyzji oparte na przepisie, który wszedł w życie po dacie wydania pierwotnej decyzji. • Naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu przez jednego ze skarżących (przebywającego w areszcie).

Godne uwagi sformułowania

komisja zmieniła swoją własną decyzję z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w ten sposób, że dodała do niej pkt. 3 nakazujący Miastu [...] przejęcie zarządu udziałem w ww nieruchomości • rażące naruszenie przez komisję przepisów postępowania • naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy • naruszenie prawa materialnego • organ nakazując [...] przejęcie zarządu przedmiotową nieruchomością w żaden sposób nie uzasadnił konieczności dokonania tak drastycznej ingerencji • celowe uniemożliwienie mu wzięcia udziału w postępowaniu • komisja nie dokonała zmiany decyzji już zapadłej na podstawie art. 154 kpa (choć na ten przepis się powołała), lecz uzupełniła tę decyzję o całkowicie nowe rozstrzygnięcie dopuszczalne jedynie w postępowaniu prowadzonym po nowelizacji przepisów ustawy a nie w postępowaniu zakończonym ostatecznie przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. • komisja rażąco naruszyła art. 154 kpa w zw. z art. 6 kpa ale nade wszystko uwzględniając, iż art. 40e ustawy nie istniał w dacie wydawania decyzji głównej – dokonała tego bez podstawy prawnej.

Skład orzekający

Magdalena Durzyńska

przewodniczący-sprawozdawca

Monika Sawa

sędzia

Przemysław Żmich

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany i uchylania decyzji ostatecznych (art. 154 kpa), zasady niedziałania prawa wstecz (art. 6 kpa), oraz stosowania nowych przepisów w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście reprywatyzacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reprywatyzacją nieruchomości warszawskich i działania Komisji ds. reprywatyzacji. Interpretacja art. 154 kpa ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnej reprywatyzacji w Warszawie i błędów proceduralnych popełnionych przez komisję, co budzi duże zainteresowanie społeczne i prawnicze.

“Sąd stwierdza nieważność decyzji Komisji reprywatyzacyjnej: Błąd proceduralny, który unieważnił decyzję.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst