Orzeczenie · 2024-12-05

I SA/Wa 2187/24Uchylenie decyzji o odszkodowaniu nieruchomości 4

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-12-05
NSANieruchomościWysokawsa
nieruchomościodszkodowaniedekret warszawskigospodarka nieruchomościamipostępowanie administracyjnezasada dwuinstancyjnościart. 138 kpaart. 215 ugn

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprzeciw Prokuratora od decyzji Wojewody Mazowieckiego, która uchyliła decyzję Prezydenta m.st. Warszawy odmawiającą przyznania odszkodowania za nieruchomość przy ul. [...] w Warszawie. Wojewoda Mazowiecki uznał, że Prezydent nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego w zakresie przesłanek z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności dotyczących utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością oraz jej przeznaczenia pod budownictwo jednorodzinne, co uzasadniało uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 kpa. Prokurator zaskarżył tę decyzję, zarzucając Wojewodzie niezasadne zastosowanie art. 138 § 2 kpa. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska Prokuratora, uznając, że Wojewoda nie wykazał istnienia przesłanek do zastosowania art. 138 § 2 kpa. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy ma możliwość uzupełnienia materiału dowodowego na podstawie art. 136 kpa, a przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest środkiem o charakterze wyjątkowym. Sąd wskazał, że Wojewoda nie podjął próby uzupełnienia materiału dowodowego i nie wykazał, że zakres potrzebnych wyjaśnień jest na tyle szeroki, że naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności postępowania. W związku z tym Sąd uchylił decyzję Wojewody.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wskazuje na prawidłowe stosowanie art. 138 § 2 kpa i art. 136 kpa w postępowaniu administracyjnym, podkreślając obowiązek organu odwoławczego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, jeśli tylko jest to możliwe.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej Wojewody.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 kpa, jeśli istnieje możliwość uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy na podstawie art. 136 kpa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może uchylić decyzji organu pierwszej instancji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 kpa, jeśli istnieje możliwość uzupełnienia materiału dowodowego przez organ odwoławczy na podstawie art. 136 kpa, ponieważ zastosowanie art. 138 § 2 kpa jest środkiem o charakterze wyjątkowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Wojewoda Mazowiecki niezasadnie zastosował art. 138 § 2 kpa, ponieważ organ odwoławczy ma możliwość uzupełnienia materiału dowodowego na podstawie art. 136 kpa. Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia i wymaga wykazania, że zakres potrzebnych wyjaśnień jest na tyle szeroki, że naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności postępowania.

Jakie są przesłanki przyznania odszkodowania za nieruchomość na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przesłanki z art. 215 ust. 2 ugn muszą być spełnione kumulatywnie, w tym dotyczące przeznaczenia nieruchomości pod budownictwo jednorodzinne oraz utraty faktycznej możliwości władania nią po 5 kwietnia 1958 r.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że niespełnienie jednej z przesłanek z art. 215 ust. 2 ugn skutkuje niemożnością przyznania odszkodowania. Wskazał na potrzebę należytego zbadania przesłanki planistycznej oraz przesłanki daty utraty możliwości faktycznego władania nieruchomością.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Sąd uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 4 września 2024 r. jako wydaną z naruszeniem art. 138 § 2 kpa.

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

u.g.n. art. 215 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przesłanki przyznania odszkodowania za dom jednorodzinny lub działkę przeznaczoną pod budownictwo jednorodzinne w Warszawie.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do oceny mocy dowodowej poszczególnych środków dowodowych.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 64a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Brak skargi od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 kpa, możliwość wniesienia sprzeciwu.

p.p.s.a. art. 64b § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość wniesienia sprzeciwu przez Prokuratora.

p.p.s.a. art. 64e

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu rozpoznającego sprzeciw.

p.p.s.a. art. 151a § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uwzględnienie sprzeciwu i uchylenie decyzji w całości.

p.p.s.a. art. 8 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uprawnienia Prokuratora w postępowaniu sądowym.

p.p.s.a. art. 16 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego.

k.p.a. art. 136 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie wykazał istnienia przesłanek do zastosowania art. 138 § 2 kpa. • Organ odwoławczy ma możliwość uzupełnienia materiału dowodowego na podstawie art. 136 kpa. • Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania jest środkiem o charakterze wyjątkowym i wymaga wykazania, że zakres potrzebnych wyjaśnień naruszałby zasadę dwuinstancyjności.

Godne uwagi sformułowania

wydanie decyzji kasatoryjnej jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej • niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 kpa • braki dowodowe nie mogą co do zasady stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 kpa, gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 kpa

Skład orzekający

Małgorzata Boniecka - Płaczkowska

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wskazuje na prawidłowe stosowanie art. 138 § 2 kpa i art. 136 kpa w postępowaniu administracyjnym, podkreślając obowiązek organu odwoławczego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, jeśli tylko jest to możliwe."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej Wojewody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, a konkretnie prawidłowego stosowania art. 138 § 2 kpa. Jest to istotne dla prawników procesualistów.

“Kiedy Wojewoda może uchylić decyzję? Sąd wyjaśnia granice art. 138 § 2 kpa.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst