Orzeczenie · 2018-05-23

I SA/Wa 2184/17Uchylenie decyzji o uwlaszczenie nieruchomości przez uczelnię

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2018-05-23

NSAAdministracyjneWysokawsa

nieruchomościwłasnośćksięgi wieczysteprawo administracyjneszkolnictwo wyższeSkarb Państwadecyzja administracyjnakompetencje organówdomniemanie zgodności z prawem

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Skarbu Państwa na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa własności nieruchomości przez uczelnię. Uczelnia wnioskowała o potwierdzenie nabycia własności na podstawie art. 256 Prawa o szkolnictwie wyższym, argumentując, że nieruchomość, nabyta pierwotnie w 1979 r. przez uczelnię, w rzeczywistości stała się własnością Skarbu Państwa z uwagi na zasadę jednolitej własności państwowej, a następnie przeszła na własność uczelni jako użytkowanie wieczyste. Organy administracji podzieliły to stanowisko, opierając się na uchwale Sądu Najwyższego. Skarb Państwa zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 10 KPA oraz przepisów dotyczących ksiąg wieczystych. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczowym argumentem Sądu było to, że organy administracji nie mają kompetencji do podważania wpisów w księdze wieczystej, które zgodnie z art. 365 § 1 KPC i art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece wiążą organy i korzystają z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd podkreślił, że wpis w księdze wieczystej, wskazujący jako właściciela uczelnię, nie mógł być ignorowany przez organy administracji. W związku z tym, stwierdzenie nabycia własności przez uczelnię na podstawie art. 256 Prawa o szkolnictwie wyższym było błędne, ponieważ przesłanka własności Skarbu Państwa na dzień 1 września 2005 r. nie została wykazana w sposób zgodny z prawem. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojewody, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ugruntowanie zasady, że organy administracji nie mogą kwestionować wpisów w księgach wieczystych i muszą opierać się na ich treści przy rozstrzyganiu spraw dotyczących stanu prawnego nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których organy administracji próbują ustalić stan prawny nieruchomości wbrew wpisom w księdze wieczystej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organy administracji publicznej mogą kwestionować wpisy w księdze wieczystej przy rozpatrywaniu wniosku o stwierdzenie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji publicznej nie są uprawnione do dokonywania weryfikacji stanu prawnego nieruchomości ujawnionego w księdze wieczystej, gdyż wpis ten wiąże je z mocy prawa i korzysta z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem prawnym.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny podkreślił, że wpis w księdze wieczystej jest orzeczeniem sądu powszechnego, które wiąże wszystkie organy, w tym administracyjne. Organy te nie mogą samodzielnie oceniać poprawności wpisu ani ustalać rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości wbrew treści księgi wieczystej.

Czy spełnione zostały przesłanki nabycia z mocy prawa własności gruntu przez uczelnię publiczną na podstawie art. 256 Prawa o szkolnictwie wyższym, jeśli wpis w księdze wieczystej wskazuje innego właściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wpis w księdze wieczystej na dzień wejścia w życie ustawy (1 września 2005 r.) wskazuje jako właściciela inny podmiot niż Skarb Państwa, to przesłanka własności Skarbu Państwa nie jest spełniona, co wyklucza uwłaszczenie uczelni.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nabycia własności przez uczelnię, ponieważ organy administracji nie mogły ustalić, że grunt na dzień 1 września 2005 r. stanowił własność Skarbu Państwa, ignorując jednocześnie wpis w księdze wieczystej wskazujący na inny podmiot jako właściciela.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa oraz decyzję Wojewody. Sąd wskazał, że organy administracji nie mogą kwestionować wpisów w księdze wieczystej.

Przepisy (22)

Główne

u.p.s.w. art. 256 § 1

Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym

Grunty Skarbu Państwa pozostające w użytkowaniu wieczystym uczelni publicznej stają się jej własnością z dniem wejścia w życie ustawy (1 września 2005 r.).

u.p.s.w. art. 256 § 2

Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym

Nabycie prawa własności stwierdza w drodze decyzji wojewoda.

u.k.w.h. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece

Domniemanie zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

u.k.w.h. art. 5

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece

Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych.

u.k.w.h. art. 10

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece

Zakres kognicji organów administracji w zakresie ksiąg wieczystych.

k.p.c. art. 365 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wiążący charakter prawomocnych orzeczeń sądowych, w tym wpisów do ksiąg wieczystych.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Podstawa uchylenia decyzji administracyjnej.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 135

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 200

Zwrot kosztów postępowania.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 205 § 2

Zwrot kosztów postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1

Stawki minimalne opłat za czynności radców prawnych.

Pomocnicze

k.c. art. 128

Kodeks cywilny

Zasada jednolitej własności państwowej (obowiązująca w dacie umowy z 1979 r.).

u.g.g. art. 87 § 1

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Przekształcenie zarządu w użytkowanie wieczyste.

Ustawa z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym art. 182 § 1

Przekształcenie gruntów w użytkowanie wieczyste uczelni.

k.p.c. art. 6268 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Wpis do księgi wieczystej jako orzeczenie.

k.p.a. art. 10