I SA/Go 41/21Oddalenie skargi zajęcie nieruchomości egzekucja administracyjna 4
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał skargę B. Spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. Sprawa dotyczyła zajęcia nieruchomości spółki w ramach postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości w podatku VAT. Spółka zarzucała, że zajęcie nieruchomości jest krzywdzące i uciążliwe, a organ egzekucyjny posiada inne, mniej uciążliwe formy zabezpieczenia, takie jak zajęcie rachunków bankowych. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie stanu prawnego mającego zastosowanie w sprawie. Sąd stwierdził, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (która weszła w życie 30 lipca 2020 r.). Zgodnie z przepisami przejściowymi (art. 13 ust. 1 nowelizacji), do postępowań wszczętych i niezakończonych przed tą datą stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponadto, art. 13 ust. 5 nowelizacji ograniczał stosowanie nowych przepisów do skargi na czynność egzekucyjną w przypadku egzekucji z określonych składników majątku, wyłączając nieruchomości. W związku z tym, sąd uznał, że w sprawie miał zastosowanie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu sprzed nowelizacji. Przepis ten nie przewidywał możliwości kwestionowania czynności egzekucyjnej z powodu jej uciążliwości, a jedynie jej zgodność z prawem i prawidłowość formalną. Sąd podkreślił, że skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i nie może być traktowana jako uniwersalny środek zaskarżenia. Analizując samą czynność zajęcia nieruchomości, sąd stwierdził, że została ona dokonana formalnoprawnie zgodnie z art. 110c upea, obejmując wezwanie do zapłaty, termin na jej uiszczenie oraz złożenie wniosku o wpis do księgi wieczystej. Sąd odniósł się również do argumentów spółki dotyczących uciążliwości zajęcia, wskazując, że zajęcie rachunku bankowego okazało się niewystarczające, a kwestie uciążliwości nie mogły być badane w ramach skargi na czynność egzekucyjną. Sąd zasugerował spółce skorzystanie z innych dostępnych środków prawnych, takich jak zwolnienie z egzekucji czy umorzenie postępowania, jeśli istnieją ku temu przesłanki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów przejściowych ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zakres kognicji skargi na czynność egzekucyjną w kontekście nowelizacji.
Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania przepisów przed i po nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w odniesieniu do egzekucji z nieruchomości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga na czynność egzekucyjną, w tym zajęcie nieruchomości, może być oparta na zarzucie zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jeśli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 11 września 2019 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na czynność egzekucyjną nie może być oparta na zarzucie zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jeśli postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 11 września 2019 r., ponieważ w takim przypadku stosuje się przepisy dotychczasowe, które nie przewidywały takiej podstawy skargi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zastosowanie miały przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r. (data wejścia w życie nowelizacji). Przepisy te nie zawierały podstawy do skargi na czynność egzekucyjną z powodu jej uciążliwości, a jedynie pozwalały na badanie zgodności z prawem i prawidłowości formalnej dokonanych czynności. Nowe przepisy dotyczące uciążliwości miały zastosowanie tylko do określonych rodzajów egzekucji, z wyłączeniem egzekucji z nieruchomości.
Czy czynność zajęcia nieruchomości przez organ egzekucyjny została dokonana formalnoprawnie zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, czynność zajęcia nieruchomości została dokonana formalnoprawnie zgodnie z przepisami.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ egzekucyjny dopełnił wymogów art. 110c upea, wzywając zobowiązanego do zapłaty należności w terminie 14 dni pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania nieruchomości, a także złożył wniosek o wpis do księgi wieczystej. Zawiadomienie o zajęciu zawierało wymagane dane, wezwania i pouczenia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
upea art. 54 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r. pozwalała na skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Nie zawierała podstawy do kwestionowania czynności z powodu jej uciążliwości.
upea art. 110c § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny przystępuje do egzekucji administracyjnej z nieruchomości przez zajęcie nieruchomości.
upea art. 110c § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zajęcie następuje przez wezwanie zobowiązanego, aby zapłacił egzekwowaną należność pieniężną wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia jej w terminie i kosztami egzekucyjnymi w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
upea art. 110c § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Równocześnie z wysłaniem wezwania, organ egzekucyjny składa do sądu właściwego do prowadzenia księgi wieczystej wniosek o wpis o wszczęciu egzekucji lub o złożenie tego wniosku do zbioru dokumentów.
upea art. 110c § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zajęcie nieruchomości jest dokonane z chwilą doręczenia wezwania o którym mowa w § 2, z tym, że dla zobowiązanego, któremu nie doręczono wezwania, jak też w stosunku do osób trzecich, nieruchomość jest zajęta z chwilą dokonania wpisu w księdze wieczystej lub złożenia wniosku organu egzekucyjnego do zbioru dokumentów, z zastrzeżeniem § 5.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
Pomocnicze
upea art. 13 § ust. 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.
upea art. 13 § ust. 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Nowe przepisy znajdują zastosowanie do skargi na czynność egzekucyjną w przypadku: egzekucji z pieniędzy, z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku, z praw z instrumentów finansowych zapisanych na rachunku papierów wartościowych lub innych rachunkach oraz wierzytelności z rachunków bankowych oraz z ruchomości.
P.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
upea art. 1a § pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja czynności egzekucyjnej.
upea art. 1a § pkt 12
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja środka egzekucyjnego.
upea art. 7 § § 1 i 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zasada stosowania środków prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród nich środków najmniej uciążliwych.
upea art. 33 § § 1 pkt 8
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa do wnoszenia zarzutów do postępowania egzekucyjnego, w tym dotyczących uciążliwości środka egzekucyjnego (w brzmieniu do 29 lipca 2020 r.).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r. ze względu na datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego. • Brak możliwości kwestionowania czynności egzekucyjnej (zajęcia nieruchomości) z powodu jej uciążliwości w ramach skargi na czynność egzekucyjną, gdy stosuje się przepisy sprzed nowelizacji. • Czynność zajęcia nieruchomości została dokonana formalnoprawnie zgodnie z art. 110c upea. • Zajęcie rachunku bankowego okazało się niewystarczające do zaspokojenia należności.
Odrzucone argumenty
Zajęcie nieruchomości jest krzywdzące i uciążliwe dla spółki. • Organ egzekucyjny posiada inne, mniej uciążliwe środki zabezpieczenia (np. zajęcie rachunku bankowego). • Organy egzekucyjne powinny spowolnić lub zaprzestać działalności egzekucyjnej w okresie stanu epidemii. • Naruszenie przepisów postępowania poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
skarga na czynności egzekucyjne – stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego • nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia • kognicja organów nadzoru jest ograniczona wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych • nie ma podstaw do przyjęcia, aby składaną w trybie art. 54 upea skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia
Skład orzekający
Dariusz Skupień
przewodniczący
Anna Juszczyk – Wiśniewska
sędzia
Zbigniew Kruszewski
asesor (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zakres kognicji skargi na czynność egzekucyjną w kontekście nowelizacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zastosowania przepisów przed i po nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w odniesieniu do egzekucji z nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu egzekucyjnym, które może mieć znaczenie dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia, kiedy można kwestionować czynności egzekucyjne z powodu ich uciążliwości.
“Kiedy zajęcie nieruchomości w egzekucji administracyjnej nie jest 'zbyt uciążliwe' dla dłużnika? Wyjaśnia to WSA.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.