Orzeczenie · 2022-06-15

I SA/GL 459/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2022-06-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
postępowanie egzekucyjnezwolnienie spod egzekucjiwierzytelność pieniężnawynagrodzeniainteres zobowiązanegointeres wierzycielauznanie administracyjnekontrola sądowaZUS

Spółka S. sp. z o.o. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS odmawiające zwolnienia spod egzekucji wierzytelności pieniężnej. Spółka domagała się zwolnienia części zajętej wierzytelności, aby móc wypłacić wynagrodzenia pracownikom za październik 2021 r. Organy egzekucyjne uznały, że przyznanie ulgi jest sprzeczne z interesem wierzyciela (ZUS) i nie może prowadzić do bezskuteczności egzekucji, podkreślając wielomilionowe zadłużenie spółki i jej dotychczasowe korzystanie z podobnych ulg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, mimo że w podobnych sprawach zapadały inne wyroki, uznał skargę za zasadną. Sąd wskazał, że choć art. 13 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przyznaje organom uznanie administracyjne, nie oznacza to dowolności. Organy muszą przeprowadzić wyczerpujące postępowanie, rozważyć wszystkie okoliczności i szczegółowo uzasadnić swoje rozstrzygnięcie. Sąd podkreślił szczególną ochronę wynagrodzeń za pracę i wskazał, że organy nie rozważyły w pełni interesu społecznego (np. uniknięcie wypłat z FGŚP) ani nie zbadały możliwości zastosowania art. 71a i 71b u.p.e.a. dotyczących odpowiedzialności dłużnika zajętej wierzytelności (S.1 Sp. z o.o.), zwłaszcza w kontekście powiązań kapitałowych między spółkami. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i nakazał organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazanych wytycznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasad stosowania uznania administracyjnego w sprawach zwolnienia spod egzekucji, zwłaszcza gdy dotyczy to wypłaty wynagrodzeń pracownikom. Podkreślenie obowiązku wyczerpującego postępowania dowodowego i analizy wszystkich aspektów sprawy przez organy egzekucyjne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zwolnienia wierzytelności pieniężnej z egzekucji na cele płacowe, z uwzględnieniem przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ egzekucyjny, odmawiając zwolnienia spod egzekucji wierzytelności pieniężnej w celu wypłaty wynagrodzeń pracownikom, prawidłowo wyważył interes zobowiązanego i interes wierzyciela, uwzględniając przy tym interes społeczny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ egzekucyjny nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego, nie rozważył w pełni interesu społecznego i nie zbadał możliwości zastosowania przepisów dotyczących odpowiedzialności dłużnika zajętej wierzytelności, co czyni odmowę zwolnienia wadliwą.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uznanie administracyjne przy art. 13 u.p.e.a. nie jest dowolne i wymaga szczegółowego uzasadnienia. Organy nie zbadały wystarczająco interesu społecznego (np. uniknięcie wypłat z FGŚP) ani nie rozważyły zastosowania art. 71a i 71b u.p.e.a. w kontekście powiązań między spółkami.

Czy sąd administracyjny może kontrolować akty uznaniowe organów administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem i braku dowolności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest zobowiązany do kontroli aktów uznaniowych, badając czy nie noszą one cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy uwzględnił wszystkie istotne okoliczności oraz słuszny interes strony.

Uzasadnienie

Sąd powołuje się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, wskazując, że uznanie administracyjne nie jest sferą wolną od kontroli sądowej, która ma na celu sprawdzenie, czy nie przekroczono granic uznania i czy rozstrzygnięcie nie było dowolne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 1 lutego 2022 r. oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w S. z dnia 17 grudnia 2021 r.

Przepisy (16)

Główne

u.p.e.a. art. 13

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 81 § par 4 i par 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepisy te chronią wypłaty na bieżące wynagrodzenia za pracę, podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie społeczne.

u.p.e.a. art. 71a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy procedury badania sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności i możliwości wystawienia tytułu wykonawczego.

u.p.e.a. art. 71b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy możliwości wydania przez organ egzekucyjny postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej kwoty do ściągnięcia od dłużnika zajętej wierzytelności.

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 206

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w zakresie oceny ważnego interesu zobowiązanego. • Organy nie rozważyły w pełni interesu społecznego związanego z wypłatą wynagrodzeń pracownikom. • Organy nie zbadały możliwości zastosowania przepisów dotyczących odpowiedzialności dłużnika zajętej wierzytelności (art. 71a i 71b u.p.e.a.). • Uznanie administracyjne nie jest dowolne i wymaga szczegółowego uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Odmowa zwolnienia spod egzekucji jest uzasadniona interesem wierzyciela i koniecznością zapobieżenia bezskuteczności egzekucji. • Spółka posiada wielomilionowe zadłużenie i nie podejmuje wysiłków w celu jego spłaty. • Spółka wielokrotnie korzystała z ulg w formie zwolnienia spod egzekucji na poczet wypłat wynagrodzeń.

Godne uwagi sformułowania

Uznaniowość nie oznacza bowiem dowolności. • Sądowa kontrola aktów uznaniowych wymaga zbadania, czy akt znajduje oparcie w przepisach prawa materialnego i czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego, a więc czy akt nie nosi znamion dowolności. • Wynagrodzenie za pracę w systemie prawnym chronione jest w sposób szczególny, bezwzględny.

Skład orzekający

Krzysztof Kandut

przewodniczący

Borys Marasek

sprawozdawca

Beata Machcińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad stosowania uznania administracyjnego w sprawach zwolnienia spod egzekucji, zwłaszcza gdy dotyczy to wypłaty wynagrodzeń pracownikom. Podkreślenie obowiązku wyczerpującego postępowania dowodowego i analizy wszystkich aspektów sprawy przez organy egzekucyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwolnienia wierzytelności pieniężnej z egzekucji na cele płacowe, z uwzględnieniem przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem pracodawcy (potrzeba wypłaty wynagrodzeń) a interesem wierzyciela (ZUS), a sąd podkreśla wagę ochrony wynagrodzeń i obowiązki organów administracji w takich sytuacjach. Pokazuje to praktyczne zastosowanie prawa w trudnych sytuacjach firmowych.

Czy ZUS może zablokować wypłatę pensji pracownikom? Sąd administracyjny wyjaśnia granice egzekucji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst