I PKN 40/99Cofnięcie pozwu stan psychiczny wiadomości specjalne
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła cofnięcia pozwu przez powoda Edwarda G. przeciwko Fabryce Kotłów „R.” w R. o zapłatę wynagrodzenia za stosowanie wynalazków. Po przesłuchaniu biegłych i zmianie żądania, powód cofnął pozew, twierdząc, że zrobił to w stanie skrajnego załamania nerwowego i zastraszenia, co uniemożliwiało mu świadome podjęcie decyzji. Sąd Wojewódzki umorzył postępowanie, a Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda, uznając, że zaświadczenie lekarskie nie dowodziło, iż taki stan istniał w dniu cofnięcia pozwu i uniemożliwiał mu swobodne decyzje. Sąd Apelacyjny ocenił również, że cofnięcie pozwu nie naruszało słusznego interesu powoda, gdyż roszczenie jawiło się jako bezzasadne. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację powoda, uznał, że zarzut naruszenia art. 82 KC przez przedwczesną odmowę jego zastosowania jest usprawiedliwiony. Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena, czy oświadczenie o cofnięciu pozwu zostało złożone w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji, wymaga wiadomości specjalnych i nie została należycie zbadana przez Sąd Apelacyjny. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazanie na konieczność badania stanu psychicznego strony przy ocenie dopuszczalności cofnięcia pozwu, zwłaszcza gdy powołuje się ona na art. 82 KC, oraz na potrzebę stosowania wiadomości specjalnych w takich przypadkach.
Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia pozwu w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji, z powołaniem się na art. 82 KC. Wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy cofnięcie pozwu przez stronę, która twierdzi, że złożyła je w stanie wyłączającym świadome i swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli, wymaga przeprowadzenia dowodu z wiadomości specjalnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ocena stanu psychicznego powoda w momencie cofnięcia pozwu wymaga wiadomości specjalnych i nie może być dokonana samodzielnie przez sąd drugiej instancji bez przeprowadzenia odpowiednich dowodów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny przedwcześnie odmówił zastosowania art. 82 KC, nie przeprowadzając dowodu z wiadomości specjalnych na okoliczność stanu psychicznego powoda w momencie cofnięcia pozwu. Ocena ta jest kluczowa dla dopuszczalności cofnięcia pozwu w kontekście art. 469 KPC.
Czy cofnięcie pozwu przez pracownika (wynalazcę) narusza jego słuszny interes w rozumieniu art. 469 KPC, jeśli roszczenie jawi się jako bezzasadne?
Odpowiedź sądu
Niekoniecznie. Ochrona słusznego interesu pracownika nie wyklucza możliwości cofnięcia pozwu, nawet jeśli skutkuje to nieuzyskaniem korzyści, chyba że istnieją wyjątkowe okoliczności wskazujące inaczej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że sądy obu instancji prawidłowo dokonały wstępnej oceny zasadności roszczenia w kontekście art. 469 KPC, uznając, że cofnięcie pozwu nie naruszało słusznego interesu powoda, ponieważ roszczenie jawiło się jako bezzasadne. Ocena ta nie wymagała pełnego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Edward G. | osoba_fizyczna | powód |
| Fabryka Kotłów „R.” w R. | spółka | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
KPC art. 203 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, gdy jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego.
KPC art. 469
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uzna cofnięcie pozwu za niedopuszczalne, gdy narusza słuszny interes pracownika.
KC art. 82
Kodeks cywilny
Oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakiegokolwiek powodu miała zniesioną zdolność do czynności prawnych, jest nieważne.
KPC art. 39313 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
KPC art. 278 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wymaga wiadomości specjalnych do oceny stanu psychicznego.
KPC art. 117
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
KPC art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres rozpoznania apelacji.
KPC art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Rozpoznanie wniosków dowodowych.
KPC art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena dowodów.
KPC art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie orzeczenia.
KPC art. 39319
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego.
KPC art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 82 KC przez przedwczesną odmowę jego zastosowania, gdyż ocena stanu psychicznego powoda wymaga wiadomości specjalnych. • Naruszenie art. 381 KPC przez nierozpoznanie wniosków dowodowych dotyczących stanu psychicznego. • Naruszenie art. 328 § 2 KPC w związku z art. 39319 i art. 397 § 2 KPC przez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu do zarzutów.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 378 § 1 i 2 w związku z art. 381 KPC przez nierozpoznanie podniesionych w zażaleniu zarzutów, nieprzeprowadzenie dowodów oraz nierozpoznanie istoty sprawy (w zakresie oceny dopuszczalności cofnięcia pozwu). • Naruszenie art. 233 § 1 KPC przez wybiórczą i jednokierunkową ocenę zgromadzonych dowodów. • Naruszenie art. 203 § 4 i 469 KPC przez uznanie za dopuszczalne cofnięcia powództwa (w zakresie, w jakim sądy uznały, że nie naruszało to słusznego interesu pracownika). • Naruszenie art. 117 KPC przez nieprzyznanie powodowi pełnomocnika (powód nie składał wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu).
Godne uwagi sformułowania
Ocena skuteczności odwołania cofnięcia pozwu z powołaniem się na złożenie oświadczenia w stanie wyłączającym świadome oraz swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli wymaga wiadomości specjalnych (art. 278 § 1 KPC). • Sąd drugiej instancji nie przeprowadził jednego z tych dowodów i samodzielnie ocenił, że wskazane przesłanki nie zachodziły. Ocena ta była co najmniej przedwczesna, zwłaszcza że należy uznać, iż wymaga ona wiadomości specjalnych, skoro dotyczy stanu psychicznego powoda.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Józef Iwulski
sprawozdawca
Jadwiga Skibińska-Adamowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie na konieczność badania stanu psychicznego strony przy ocenie dopuszczalności cofnięcia pozwu, zwłaszcza gdy powołuje się ona na art. 82 KC, oraz na potrzebę stosowania wiadomości specjalnych w takich przypadkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia pozwu w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji, z powołaniem się na art. 82 KC. Wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważna jest ochrona praw strony, która może działać pod wpływem silnego stresu lub problemów psychicznych, nawet w kontekście czynności procesowych takich jak cofnięcie pozwu. Podkreśla znaczenie wiadomości specjalnych w ocenie stanu psychicznego.
“Czy cofnięcie pozwu w stanie załamania nerwowego jest ważne? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.