Orzeczenie · 2009-10-16

I PK 85/09

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2009-10-16
SAOSPracystosunki pracyWysokanajwyższy
pracownik samorządowynieposzlakowana opiniaprzywrócenie do pracyrozwiązanie umowy o pracęurlop bezpłatnywójt gminySąd Najwyższy

Powód, Jacek R., pracownik Urzędu Gminy w K., po zakończeniu kadencji wójta, zgłosił gotowość do pracy na stanowisku inspektora. Urząd Gminy rozwiązał z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia, wskazując na jego zachowanie podczas sesji rady gminy i inne okoliczności. Sąd Rejonowy w Olkuszu przywrócił powoda do pracy, uznając rozwiązanie umowy za bezpodstawne. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację pozwanego. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok. Kluczowym zagadnieniem stała się interpretacja art. 3 ust. 3 pkt 3 ustawy o pracownikach samorządowych, który wymaga od pracownika samorządowego na stanowisku urzędniczym posiadania nieposzlakowanej opinii. Sąd Najwyższy uznał, że sądy niższych instancji błędnie zinterpretowały ten przepis, opierając się na domniemaniu niewinności i nie badając wystarczająco twierdzeń pozwanego o utracie przez powoda nieposzlakowanej opinii w związku z toczącymi się postępowaniami (karnym, alimentacyjnym, o leczenie odwykowe). Sąd Najwyższy podkreślił, że utrata nieposzlakowanej opinii może stanowić prawną przeszkodę w przywróceniu do pracy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja wymogu nieposzlakowanej opinii dla pracowników samorządowych oraz zasady udzielania urlopów bezpłatnych w specyficznych sytuacjach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika samorządowego, który pełnił funkcję wybieralną.

Zagadnienia prawne (2)

Czy utrata nieposzlakowanej opinii przez pracownika samorządowego zatrudnionego na stanowisku urzędniczym stanowi przeszkodę w przywróceniu go do pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, utrata nieposzlakowanej opinii jest prawną przeszkodą w przywróceniu do pracy w rozumieniu art. 45 § 2 k.p.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wymóg posiadania nieposzlakowanej opinii przez pracownika samorządowego na stanowisku urzędniczym, określony w art. 3 ust. 3 pkt 3 ustawy o pracownikach samorządowych, jest niezależny od wymogu niekaralności za przestępstwo umyślne i stanowi samodzielną przesłankę zatrudnienia. Utrata tej opinii oznacza niemożność przywrócenia do pracy.

Jak należy interpretować udzielanie urlopu bezpłatnego pracownikowi samorządowemu, który został wybrany na stanowisko wójta gminy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Urlop bezpłatny może być udzielony w sposób dorozumiany, a wniosek i jego udzielenie nie muszą być sformalizowane, zwłaszcza gdy pracownik jest jednocześnie organem uprawnionym do udzielenia urlopu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że w specyficznej sytuacji, gdy pracownik samorządowy (inspektor) zostaje wybrany na wójta, urlop bezpłatny na czas pełnienia funkcji może być udzielony w sposób dorozumiany. W imieniu pracodawcy (urzędu gminy) czynności z zakresu prawa pracy wobec pracownika umownego (inspektora) powinien dokonać wójt gminy, który w tym przypadku jest tą samą osobą. Zgoda na zatrudnienie na podstawie wyboru i dopuszczenie do pracy na tym stanowisku oznacza dorozumiane udzielenie urlopu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Jacek R.osoba_fizycznapowód
Urząd Gminy w K.instytucjapozwany

Przepisy (11)

Główne

u.p.s. art. 3 § 3 pkt 3

Ustawa o pracownikach samorządowych

Wymóg posiadania nieposzlakowanej opinii przez pracownika samorządowego zatrudnionego na stanowisku urzędniczym stanowi przeszkodę w przywróceniu do pracy.

k.p. art. 45 § § 2

Kodeks pracy

Utrata nieposzlakowanej opinii oznacza niemożność przywrócenia do pracy.

Pomocnicze

k.p. art. 174 § § 1

Kodeks pracy

Podstawa do udzielenia urlopu bezpłatnego.

k.c. art. 60

Kodeks cywilny

Oświadczenie woli może być wyrażone przez każde zachowanie ujawniające wolę w sposób dostateczny.

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy.

k.p. art. 73 § § 1

Kodeks pracy

Nawiązanie stosunku pracy na podstawie wyboru.

k.p. art. 74

Kodeks pracy

Prawo powrotu do pracy po zakończeniu urlopu bezpłatnego lub stosunku pracy z wyboru.

k.p. art. 52 § § 1 pkt 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

k.p. art. 56 § § 1

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z przyczyn niedotyczących pracownika.

u.p.s. art. 4 § pkt 1

Ustawa o pracownikach samorządowych

Czynności z zakresu prawa pracy wobec wójta gminy.

u.p.s. art. 4 § pkt 4

Ustawa o pracownikach samorządowych

Czynności z zakresu prawa pracy wobec pracowników urzędu gminy wykonywał wójt gminy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrata nieposzlakowanej opinii przez pracownika samorządowego stanowi przeszkodę w przywróceniu do pracy. • Niezbędne jest ponowne zbadanie, czy powód nadal cieszy się nieposzlakowaną opinią w świetle zgromadzonych dowodów (postępowania karne, alimentacyjne, odwykowe).

Odrzucone argumenty

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia było uzasadnione. • Udział w sesji rady gminy podczas zwolnienia lekarskiego stanowił naruszenie obowiązków pracowniczych. • Powód nie mógł być przywrócony do pracy ze względu na konflikt z nowym wójtem. • Udzielenie urlopu bezpłatnego przez sekretarza gminy było nieważne.

Godne uwagi sformułowania

Utrata nieposzlakowanej opinii wymaganej od pracownika samorządowego zatrudnionego na stanowisku urzędniczym (...) oznacza niemożność przywrócenia do pracy w rozumieniu art. 45 § 2 k.p. • W udzieleniu urlopu w takich razach ma interes nie tylko pracownik, ale i pracodawca. • Owa „swoistość” okoliczności powinna być odniesiona zwłaszcza do oceny zachowania przewidzianych rygorów formalnych. • Nieposzlakowana opinia jest przesłanką zatrudnienia w charakterze pracownika samorządowego na stanowisku urzędniczym (...), a więc nieposiadanie tej cechy (jej utrata, verba legis niecieszenie się nieposzlakowaną opinią) należy kwalifikować jako prawną przeszkodę w tym zatrudnieniu.

Skład orzekający

Zbigniew Korzeniowski

przewodniczący

Józef Iwulski

sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu nieposzlakowanej opinii dla pracowników samorządowych oraz zasady udzielania urlopów bezpłatnych w specyficznych sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika samorządowego, który pełnił funkcję wybieralną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego wymogu dla pracowników samorządowych – nieposzlakowanej opinii – oraz pokazuje złożoność interpretacji przepisów prawa pracy w kontekście funkcji wybieralnych.

Czy problemy z prawem oznaczają koniec kariery w samorządzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst