I PK 106/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownika, który był zatrudniony na podstawie umowy na czas nieokreślony, a następnie, po powołaniu do zarządu spółki, zawierał kolejne umowy na czas określony. Po odwołaniu z funkcji członka zarządu, ostatnia z tych umów uległa rozwiązaniu. Powód domagał się dopuszczenia do pracy na poprzednim stanowisku, argumentując, że uzgodnił z przewodniczącym Rady Nadzorczej zawieszenie umowy na czas nieokreślony i możliwość powrotu na poprzednie stanowisko po zakończeniu kadencji w zarządzie. Sądy niższych instancji uznały, że zawarcie umowy na czas określony w związku z powołaniem do zarządu spowodowało rozwiązanie umowy na czas nieokreślony za zgodną wolą stron (per facta concludentia), a przewodniczący Rady Nadzorczej nie był upoważniony do przyrzeczenia powrotu na poprzednie stanowisko. Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powoda. Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja zawieszenia stosunku pracy jest przewidziana tylko w specyficznych przypadkach ustawowych i nie jest możliwe jej stosowanie w drodze umowy między stronami w zwykłym stosunku pracy. Zgoda pracownika na nawiązanie nowego stosunku pracy z tym samym pracodawcą stanowi domniemanie wyrażenia woli rozwiązania za porozumieniem stron wcześniej zawartej umowy. Sąd uznał, że przewodniczący Rady Nadzorczej nie był uprawniony do złożenia przyrzeczenia zawarcia umowy o pracę na poprzednim stanowisku po ustaniu kadencji w zarządzie, a tym samym skarga kasacyjna nie była oczywiście uzasadniona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że zgoda na nową umowę z tym samym pracodawcą domniemuje rozwiązanie poprzedniej umowy, oraz że organy inne niż zarząd (lub przez niego wyznaczone) nie są uprawnione do zawierania umów o pracę w imieniu spółki kapitałowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika powołanego do zarządu spółki kapitałowej i zawierającego kolejne umowy na czas określony.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zawarcie umowy o pracę na czas określony w związku z powołaniem pracownika na stanowisko członka zarządu spółki kapitałowej, przy jednoczesnym istnieniu wcześniejszej umowy o pracę na czas nieokreślony, prowadzi do rozwiązania tej umowy na czas nieokreślony per facta concludentia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgoda pracownika na nawiązanie nowego stosunku pracy z tym samym pracodawcą stanowi domniemanie wyrażenia woli rozwiązania za porozumieniem stron wcześniej zawartej umowy o pracę.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że nawiązanie nowego stosunku pracy z tym samym pracodawcą, w braku innych ustaleń, powoduje domniemanie rozwiązania poprzedniego stosunku pracy za porozumieniem stron. W tej sprawie zawarcie umowy na czas określony w związku z powołaniem do zarządu zostało uznane za rozwiązanie umowy na czas nieokreślony.
Czy przewodniczący Rady Nadzorczej spółki kapitałowej jest upoważniony do zawarcia z pracownikiem porozumienia o zawieszeniu umowy o pracę na czas nieokreślony i przyrzeczenia powrotu na poprzednie stanowisko po zakończeniu kadencji w zarządzie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przewodniczący Rady Nadzorczej nie był uprawniony do złożenia takiego przyrzeczenia. Właściwą reprezentację spółki w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje zarząd lub osoba przez niego wyznaczona.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że instytucja zawieszenia stosunku pracy jest uregulowana ustawowo i nie może być stosowana w drodze umowy między stronami w zwykłym stosunku pracy. Ponadto, zgodnie z art. 31 § 1 k.p., za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką albo inna wyznaczona osoba. Przewodniczący Rady Nadzorczej nie był taką osobą uprawnioną do reprezentowania spółki w sprawach z zakresu prawa pracy dotyczących umów zawieranych po ustaniu stosunku członkostwa w zarządzie.
Jaka jest relacja między przepisami Kodeksu spółek handlowych (art. 379 § 1 k.s.h.) a przepisami Kodeksu pracy (art. 31 § 1 k.p.) w zakresie reprezentacji pracodawcy będącego spółką kapitałową w sprawach z zakresu prawa pracy?
Odpowiedź sądu
Przepis art. 379 § 1 k.s.h. jest przepisem szczególnym w stosunku do przepisu k.p. regulującego reprezentację pracodawcy w sprawach z zakresu prawa pracy, jednakże zarząd spółki kapitałowej (lub osoba przez niego wyznaczona) może dokonywać czynności z zakresu prawa pracy w sposób odmienny, niż przewidują przepisy k.s.h.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że art. 379 § 1 k.s.h. ma pierwszeństwo przy określeniu reprezentacji spółki w umowach z członkami zarządu. Jednakże, zgodnie z art. 31 § 1 k.p., za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką albo inna wyznaczona osoba. W spółce kapitałowej organem tym jest zarząd, który może wyznaczyć inną osobę do dokonywania takich czynności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. M. | osoba_fizyczna | powód |
| S. Spółka Akcyjna w H. | spółka | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.p. art. 31 § § 1
Kodeks pracy
Za pracodawcę będącego jednostką organizacyjną czynności w sprawach z zakresu prawa pracy dokonuje osoba lub organ zarządzający tą jednostką albo inna wyznaczona osoba. W spółce kapitałowej organem tym jest zarząd. Na podstawie tego przepisu możliwe jest również wyznaczenie przez zarząd innej osoby do dokonywania czynności z zakresu prawa pracy w sposób odmienny, niż przewidują przepisy k.s.h.
k.s.h. art. 379 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Przepis ten ma pierwszeństwo przy określeniu reprezentacji spółki w umowach z członkami zarządu.
Pomocnicze
k.p. art. 9 § § 1
Kodeks pracy
Statut spółki jest integralną częścią prawa pracy.
k.p. art. 22 § § 1
Kodeks pracy
k.p. art. 30 § § 1
Kodeks pracy
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Możliwość przyrzeczenia zawarcia umowy o pracę na określonych warunkach, jednakże czynność ta musi być dokonana przez uprawniony podmiot.
k.c. art. 65
Kodeks cywilny
Możliwość przyrzeczenia zawarcia umowy o pracę na określonych warunkach, jednakże czynność ta musi być dokonana przez uprawniony podmiot.
k.c. art. 70
Kodeks cywilny
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 96
Kodeks cywilny
k.c. art. 98
Kodeks cywilny
u.s.c. art. 68
Ustawa o służbie cywilnej
Przykład przepisu regulującego zawieszenie stosunku pracy.
u.s.c. art. 69
Ustawa o służbie cywilnej
Przykład przepisu regulującego zawieszenie stosunku pracy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zawarcie umowy na czas określony w związku z powołaniem do zarządu spółki per facta concludentia rozwiązało wcześniejszą umowę na czas nieokreślony. • Przewodniczący Rady Nadzorczej nie był upoważniony do przyrzeczenia powrotu na poprzednie stanowisko po zakończeniu kadencji w zarządzie. • Instytucja zawieszenia stosunku pracy jest uregulowana ustawowo i nie może być stosowana w drodze umowy między stronami w zwykłym stosunku pracy. • Zgoda pracownika na nawiązanie nowego stosunku pracy z tym samym pracodawcą stanowi domniemanie wyrażenia woli rozwiązania za porozumieniem stron wcześniej zawartej umowy.
Odrzucone argumenty
Możliwość zawieszenia umowy o pracę na czas nieokreślony i powrotu na poprzednie stanowisko po zakończeniu kadencji w zarządzie na mocy porozumienia z przewodniczącym Rady Nadzorczej. • Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niezastosowanie art. 31 § 1 k.p. w związku z § 22 pkt 7 statutu pozwanej Spółki i uznanie, że art. 379 § 1 k.s.h. ma zastosowanie. • Niewłaściwe zastosowanie art. 379 § 1 k.s.h. przez uznanie, że ma on bezwzględne zastosowanie i wyłącza przepisy kodeksu pracy i statutu spółki. • Niezastosowanie art. 65 § 1 i 2 k.c., art. 70 § 1 k.c. i art. 3531 k.c. w związku z art. 300 k.p. poprzez uznanie, że pomiędzy powodem a Przewodniczącym Rady Nadzorczej nie mogło dojść do porozumienia skutkującego zawieszeniem umowy zawartej na czas nieokreślony. • Błędna wykładnia art. 9 § 1 k.p. i § 22 pkt 7 statutu pozwanej Spółki, art. 96 i 98 k.c. oraz art. 379 § 1 k.s.h. w związku z art. 58 § 1 k.c. i art. 300 k.p., poprzez uznanie, że ustalenia pomiędzy Przewodniczącym Rady Nadzorczej J. W. i powodem, iż umowa zawarta na czas nieokreślony uległa zawieszeniu do czasu pełnienia przez powoda funkcji członka zarządu są nieważne. • Błędna wykładnia art. 30 § 1 pkt 1 k.p. i art. 60 k.c. w związku z art. 300 k.p. poprzez uznanie, że zgoda powoda na powołanie go na stanowisko członka zarządu jest domniemanym wyrażeniem woli rozwiązania umowy w drodze porozumienia stron zawartej w dniu 18 lipca 2000 r. na czas nieokreślony. • Niezastosowanie art. 22 § 1 k.p., art. […]
Godne uwagi sformułowania
zgoda na nawiązanie nowego stosunku pracy z tym samym pracodawcą stanowi podstawę domniemania wyrażenia woli rozwiązania za porozumieniem stron wcześniej zawartej umowy o pracę • instytucja zawieszenia stosunku pracy jest przewidziana jedynie w przepisach niektórych pragmatyk pracowniczych • nie jest możliwe przyjęcie, iż nawiązanie nowego stosunku pracy, przy braku innych ustaleń stron powoduje zawieszenie poprzedniego stosunku pracy • nie można wykluczyć możliwości dokonania skutecznych działań stron stosunku pracy zmierzających do zagwarantowania pracownikowi powrotu na wcześniej zajmowane stanowisko • przewodniczący rady nadzorczej nie był osobą uprawnioną do reprezentowania spółki w sprawach z zakresu prawa pracy, dotyczących umów zawieranych po ustaniu stosunku członkostwa w zarządzie
Skład orzekający
Herbert Szurgacz
przewodniczący
Bogusław Cudowski
sprawozdawca
Jolanta Strusińska-Żukowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że zgoda na nową umowę z tym samym pracodawcą domniemuje rozwiązanie poprzedniej umowy, oraz że organy inne niż zarząd (lub przez niego wyznaczone) nie są uprawnione do zawierania umów o pracę w imieniu spółki kapitałowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika powołanego do zarządu spółki kapitałowej i zawierającego kolejne umowy na czas określony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla pracowników i pracodawców: co dzieje się z umową na czas nieokreślony, gdy pracownik zostaje powołany do zarządu i zawiera umowę na czas określony. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego wyjaśnia domniemanie rozwiązania umowy i kwestię reprezentacji pracodawcy.
“Czy powołanie do zarządu spółki automatycznie rozwiązuje Twoją umowę na czas nieokreślony? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 82 000 PLN
wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy: 82 000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.