Orzeczenie · 2018-11-28

I OSK 262/17Ustalanie wynagrodzenia za dozór pojazdu 3

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2018-11-28

NSAAdministracyjneWysokansa

dozorcapojazdwynagrodzeniewydatkipostępowanie egzekucyjneprawo o ruchu drogowymNSAWSASKOkoszty

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej M.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który uchylił postanowienia organów obu instancji w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór nad pojazdem usuniętym z drogi. Organy niższych instancji przyznały M.G. kwotę 12.660,10 zł (Starosta) lub 19.328,48 zł (SKO). WSA w Gdańsku uchylił te postanowienia, wskazując na wadliwe ustalenie stanu faktycznego, w szczególności na nieuprawnione połączenie zwrotu wydatków i wynagrodzenia oraz niewłaściwe stosowanie stawek. WSA podkreślił, że ciężar wykazania poniesionych wydatków spoczywa na dozorcy, a w przypadku ich niewykazania, organ powinien samodzielnie ustalić należności, opierając się na stawkach rynkowych, w tym abonamentach miesięcznych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją. Sąd zgodził się z WSA co do potrzeby prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego. NSA doprecyzował, że choć art. 102 § 2 u.p.e.a. przewiduje dwa odrębne rodzaje należności (zwrot wydatków i wynagrodzenie), to nie wyklucza możliwości ustalenia jednej łącznej kwoty, szczególnie gdy dozorca nie przedstawi dowodów na poniesione wydatki. W takiej sytuacji kluczowe jest jednoznaczne wskazanie w postanowieniu i jego uzasadnieniu, czy przyznana kwota obejmuje obie należności, czy tylko jedną, oraz sposób ich ustalenia. NSA uznał, że zaskarżone orzeczenie, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalanie wynagrodzenia i zwrotu wydatków za dozór nad pojazdami usuniętymi z drogi, w tym kwestia rozdzielenia tych należności i ciężaru dowodu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z postępowaniem egzekucyjnym w administracji i dozorem pojazdów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy dopuszczalne jest ustalenie jednej łącznej kwoty zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad pojazdem, czy też należności te muszą być zawsze rozdzielone?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Dopuszczalne jest ustalenie jednej łącznej kwoty, pod warunkiem jednoznacznego wskazania w postanowieniu i uzasadnieniu, że obejmuje ona obie należności oraz sposobu ich ustalenia, zwłaszcza gdy dozorca nie przedstawił dowodów na poniesione wydatki.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 102 § 2 u.p.e.a. nie wyklucza łącznego ustalenia należności, szczególnie gdy dozorca nie wykazuje wydatków, a organ musi ustalić je samodzielnie. Kluczowe jest jasne określenie zakresu przyznanej kwoty.

Jakie kryteria należy stosować przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia za dozór nad pojazdem usuniętym z drogi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Należy stosować odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące umowy przechowania, w tym art. 836 k.c., ustalając wynagrodzenie na podstawie stawek faktycznie stosowanych przez innych przechowawców na danym terenie, najlepiej opierając się na stawkach miesięcznych (abonamentowych) dla dłuższych okresów przechowywania.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wynagrodzenie powinno odzwierciedlać realia rynkowe i uwzględniać długi czas przechowywania pojazdu, a stawki dobowe mogą być nieadekwatne dla długotrwałego dozoru. Konieczne jest rozeznanie stawek obowiązujących na lokalnym rynku.

Kto ponosi ciężar dowodu w zakresie wykazania koniecznych wydatków związanych z dozorem pojazdu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ciężar dowodu spoczywa na dozorcy, który ma najpełniejszą wiedzę o poniesionych wydatkach i nakładach. W przypadku niewykazania wydatków, organ może samodzielnie ustalić należności, ale praktyczna możliwość takiego ustalenia bez czynnego udziału dozorcy jest ograniczona.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że dozorca musi przedstawić dowody na wysokość poniesionych wydatków i sposób ich kalkulacji. Jeśli tego nie zrobi, organ ma ograniczone możliwości ustalenia tych kosztów, co może prowadzić do niekorzystnych dla strony rozliczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną M.G. od wyroku WSA w Gdańsku.

Przepisy (16)

Główne

u.p.e.a. art. 102 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

k.c. art. 836

Kodeks cywilny

Stosowany odpowiednio do ustalania wysokości wynagrodzenia za dozór nad pojazdem.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

prd art. 130a § ust. 5f, ust. 10, ust. 10f i ust. 10h

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

prd art. 130a § ust. 6

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Stawki ustalone na podstawie tej uchwały mają charakter sankcyjny i dotyczą opłat uiszczanych przez osoby uprawnione do odbioru pojazdu, a nie wynagrodzenia dla dozorcy.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)