Orzeczenie · 2019-01-30

I OSK 2086/18Naruszenie obowiązku uzasadnienia zmiany warunków służby funkcjonariusza

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-01-30
NSAAdministracyjneWysokansa
służba celno-skarbowazmiana warunków służbyuzasadnienie decyzjiKrajowa Administracja Skarbowaprawa funkcjonariuszaKodeks postępowania administracyjnegoKonstytucja RP

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który uchylił decyzję Dyrektora ustalającą nowe warunki pełnienia służby dla funkcjonariuszki B. S. WSA uznał, że Dyrektor nie wykazał, iż przy ustalaniu nowych warunków (stanowisko eksperta) wziął pod uwagę kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby skarżącej, a także nie uzasadnił obiektywnych przyczyn zmiany warunków, naruszając tym samym przepisy KPA i Konstytucji RP. WSA wskazał również, że B. S. po odwołaniu ze stanowiska zastępcy dyrektora powinna otrzymać stanowisko nie niższe niż starszy ekspert. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w skardze kasacyjnej zarzucił WSA niewłaściwe zastosowanie przepisów proceduralnych i materialnych, twierdząc, że decyzja zawierała wystarczające uzasadnienie i uwzględniała kryteria ustawowe. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że choć art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej ustawę o KAS daje organowi pewne uznanie, nie oznacza to dowolności. Organ ma obowiązek indywidualnie uzasadnić propozycję nowych warunków służby, uwzględniając kryteria takie jak kwalifikacje i przebieg służby, a także sytuację funkcjonariusza. NSA stwierdził, że WSA prawidłowo ocenił, iż uzasadnienie decyzji Dyrektora było ogólnikowe i nie wykazało konkretnych przesłanek, którymi się kierował, naruszając tym samym zasady KPA i Konstytucji RP. Sąd uznał, że organ nie wykazał, dlaczego nie mógł zaproponować stanowiska starszego eksperta, co było zgodne z wcześniejszymi przepisami i zasadami gwarancyjnymi. Ostatecznie NSA potwierdził, że decyzja organu była arbitralna i nie spełniała wymogów prawnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie obowiązku indywidualizacji i szczegółowego uzasadniania przez organy administracji propozycji nowych warunków służby dla funkcjonariuszy, z uwzględnieniem ich sytuacji i kwalifikacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w okresie transformacji KAS, ale zasady dotyczące uzasadniania decyzji administracyjnych mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej, ustalając nowe warunki pełnienia służby funkcjonariuszowi, jest zobowiązany do indywidualnego uzasadnienia propozycji, uwzględniając jego kwalifikacje, przebieg służby i dotychczasową sytuację?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ jest zobowiązany do indywidualnego uzasadnienia propozycji nowych warunków służby, uwzględniając kryteria ustawowe (kwalifikacje, przebieg służby, miejsce zamieszkania) oraz zasady KPA, a także sytuację funkcjonariusza.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że art. 165 ust. 7 p.w.u. KAS, choć daje organowi pewne uznanie, nie pozwala na dowolność. Uzasadnienie musi być szczegółowe, pełne i przekonujące, odzwierciedlając indywidualizację kryteriów i uwzględniając interes funkcjonariusza, a nie tylko potrzeby służby.

Czy funkcjonariusz odwołany ze stanowiska kierowniczego powinien otrzymać stanowisko nie niższe niż zajmowane przed awansem, zgodnie z przepisami przejściowymi i rozporządzeniami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy przejściowe i rozporządzenia (choć w tym konkretnym przypadku nie mogły być bezpośrednio zastosowane do ustalenia stanowiska) wskazują na gwarancje dla funkcjonariusza odwołanego ze stanowiska kierowniczego, nakazujące wyznaczenie stanowiska nie niższego niż poprzednie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ powinien był wykazać, dlaczego nie mógł zaproponować B. S. stanowiska starszego eksperta, które było zgodne z zasadami gwarancyjnymi obowiązującymi w poprzednim i obecnym stanie prawnym, nawet jeśli bezpośrednie zastosowanie konkretnych paragrafów rozporządzeń było problematyczne w okresie przejściowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie.

Przepisy (29)

Główne

p.w.u. KAS art. 165 § ust. 7

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Pomocnicze

p.w.u. KAS art. 169 § ust. 6

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.u. KAS art. 165 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.u. KAS art. 165 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.u. KAS art. 160 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.u. KAS art. 170

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.u. KAS art. 171 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 60

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

rozporządzenie z dnia 27 lutego 2017 r. art. 9 § ust. 1 i ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 lutego 2017 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych

rozporządzenie z dnia 18 maja 2010 r. art. 10 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych

rozporządzenie z dnia 18 maja 2010 r. art. 10 § ust. 2 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych

rozporządzenie z dnia 18 maja 2010 r. art. 8 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych

u.S.C. art. 27 § ust. 6

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji publicznej musi indywidualnie uzasadnić propozycję nowych warunków służby dla funkcjonariusza, uwzględniając jego kwalifikacje, przebieg służby i dotychczasową sytuację. • Niewystarczające jest ogólnikowe stwierdzenie organu, że uwzględnił kryteria ustawowe; konieczna jest konkretyzacja i wykazanie obiektywnych przyczyn zmiany warunków. • Funkcjonariusz odwołany ze stanowiska kierowniczego powinien otrzymać stanowisko nie niższe niż zajmowane przed awansem, zgodnie z zasadami gwarancyjnymi.

Odrzucone argumenty

Organ administracji publicznej nie naruszył przepisów, ponieważ decyzja zawierała wystarczające uzasadnienie i uwzględniała kryteria ustawowe. • Przepisy rozporządzeń dotyczące wyznaczania stanowisk służbowych nie miały bezpośredniego zastosowania do propozycji złożonej w trybie art. 165 ust. 7 p.w.u. KAS. • Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił, że organ nie zbadał wnikliwie przesłanek dotyczących kwalifikacji i przebiegu służby skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

nie oznacza to dowolności co do rozstrzygnięcia tej kwestii • uzasadnienie musi być szczegółowe, pełne i przekonujące • działania organu mogą być arbitralne. Istnieje bowiem zasadnicza różnica między arbitralnością działania a działaniem w ramach swobodnego uznania administracyjnego. • nie sposób doszukać się konkretyzacji kryteriów • nie wyjaśnił jednak, jakimi przesłankami kierował się uwzględniając przede wszystkim interes społeczny, a nie słuszny interes strony

Skład orzekający

Jolanta Sikorska

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Borowiec

członek

Mirosław Wincenciak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku indywidualizacji i szczegółowego uzasadniania przez organy administracji propozycji nowych warunków służby dla funkcjonariuszy, z uwzględnieniem ich sytuacji i kwalifikacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w okresie transformacji KAS, ale zasady dotyczące uzasadniania decyzji administracyjnych mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przez organy administracji zasad proceduralnych, w tym obowiązku starannego uzasadniania decyzji, nawet w kontekście reformy służb.

“Czy urzędnik może zmienić Twoje warunki pracy bez porządnego uzasadnienia? Sąd mówi: NIE!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst