I OSK 1172/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wspólnoty Gruntowej wsi P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który oddalił skargę wspólnoty na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Sprawa dotyczyła aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w zakresie wykazu osób uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej. Wspólnota domagała się wpisania zmian w tym wykazie, powołując się na uchwały zarządu i nowe wykazy osób uprawnionych. Sądy administracyjne uznały, że zarząd spółki nie przedstawił wystarczających dowodów na potwierdzenie następstwa prawnego nowych osób uprawnionych w stosunku do pierwotnego wykazu, który obejmował 304 osoby. W związku z tym, odmówiono aktualizacji operatu w pełnym zakresie, uwzględniając jedynie zmiany dotyczące 4 osób, dla których następstwo prawne zostało udokumentowane. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że choć zarząd spółki jest uprawniony do zgłaszania zmian w wykazie osób uprawnionych, to zgłoszone zmiany muszą być poparte stosownymi dokumentami, a organ ewidencyjny ma obowiązek weryfikacji tych dokumentów. Sąd zaznaczył, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne mają zastosowanie, o ile nie są wyłączone przez przepisy szczególne ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, jednakże zasada udokumentowania wnioskowanych zmian pozostaje nienaruszona. Sąd sprostował również oczywistą omyłkę w komparycji wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUtrwalenie zasady, że aktualizacja wykazu osób uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej wymaga udokumentowania następstwa prawnego i podlega weryfikacji przez organ ewidencyjny.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wspólnot gruntowych i ich ewidencji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zarząd spółki wspólnoty gruntowej może zgłaszać zmiany w wykazie osób uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej do ewidencji gruntów i budynków bez konieczności przedstawienia dokumentów potwierdzających następstwo prawne nowych osób?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarząd spółki może zgłaszać zmiany, ale muszą one być poparte stosownymi dokumentami potwierdzającymi następstwo prawne, a organ ewidencyjny ma obowiązek weryfikacji tych dokumentów.
Uzasadnienie
Choć ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych przyznaje zarządowi spółki prawo do zgłaszania zmian w wykazie osób uprawnionych, to przepisy te nie wyłączają ogólnych zasad prawa geodezyjnego i kartograficznego, które wymagają udokumentowania wnioskowanych zmian. Organ ewidencyjny nie jest związany samym wnioskiem zarządu, lecz musi sprawdzić, czy zgłaszane zmiany wynikają z dokumentów źródłowych.
Czy wpis do ewidencji gruntów dotyczący wykazu osób uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej ma charakter pierwotny czy deklaratoryjny, i czy może być dokonywany z urzędu na podstawie decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pierwotny wpis wykazu uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej, ustalony w drodze decyzji administracyjnej, podlega z urzędu wpisowi do ewidencji gruntów. Wszelkie późniejsze zmiany wymagają zgłoszenia przez zarząd spółki i odpowiedniego udokumentowania.
Uzasadnienie
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych przewiduje z urzędu wpis wykazu uprawnionych do ewidencji na podstawie decyzji administracyjnej. Późniejsze zmiany zgłaszane przez zarząd spółki muszą być jednak poparte dokumentami, a organ ewidencyjny ma obowiązek ich weryfikacji.
Czy przepisy art. 6a i art. 8a ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych miały zastosowanie w sprawie, w której ustalenie osób uprawnionych nastąpiło na podstawie art. 6 ustawy i decyzji z 1963 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy art. 6a i art. 8a ustawy nie miały zastosowania, ponieważ ustalenie osób uprawnionych nastąpiło na podstawie art. 6 ustawy i decyzji wydanej przed wejściem w życie tych przepisów.
Uzasadnienie
Art. 6a stanowi regułę uzupełniającą, a art. 8a wprowadza termin na złożenie wniosku o ustalenie wykazu uprawnionych. W tej sprawie ustalenie nastąpiło na podstawie art. 6 i decyzji z 1963 r., a wniosek zarządu spółki złożono po terminie określonym w art. 8a, co wykluczało zastosowanie tych przepisów.
Przepisy (15)
Główne
u.z.w.g. art. 6
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
u.z.w.g. art. 8 § ust. 2
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
u.z.w.g. art. 18 § ust. 2
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
P.g.k. art. 20
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
P.g.k. art. 24
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 156
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.z.w.g. art. 6a
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
u.z.w.g. art. 8a
Ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczających dokumentów potwierdzających następstwo prawne nowych osób uprawnionych w stosunku do pierwotnego wykazu. • Organ ewidencyjny ma obowiązek weryfikacji dokumentów przedłożonych przez zarząd spółki. • Przepisy art. 6a i 8a ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nie miały zastosowania w sprawie.
Odrzucone argumenty
Wniosek Wspólnoty wyrażony wykazem osób uprawnionych do korzystania z Wspólnoty nie jest kształtujący prawa członków Wspólnoty oraz że nie podlega wpisowi z urzędu jako wpis deklaratoryjny o znaczeniu formalnym technicznym. • Wpis do ewidencji gruntów miał charakter pierwotny i był wpisem dokonywanym z urzędu wobec faktu, w dacie złożenia wniosku nie było jeszcze dokonanego wpisu starosty na podstawie decyzji z 1963 r. co spowodowało błędne uznanie, że wniosek Zarządu dotyczy późniejszych zmian. • Odmowa wpisu wykazu uprawnionych do udziału we wspólnocie na podstawie protokołu z Nadzwyczajnego Zebrania Członków [...] Wspólnoty Gruntowej z dnia 27 listopada 2016 r. w sytuacji, ujawnienia dopiero w 2021 r. pierwotnego wykazu w ewidencji gruntów i budynków w oparciu o decyzję Prezydium Rady Narodowej w Kolbuszowej z dnia 18 grudnia 1963 r.
Godne uwagi sformułowania
zarząd nie ma prawa do dokonywania zmiany listy uprawnionych do udziału we wspólnocie według własnego uznania. • nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej kasacyjnie Wspólnoty, że organ ewidencyjny związany jest samym wnioskiem Zarządu Spółki złożonym w trybie art. 18 ust. 2 u.z.w.g. o wprowadzenie zmian w zakresie osób uprawnionych do udziału w wspólnocie, albowiem weryfikacja uprawnień nowo wnioskowanych osób należy do zarządu spółki.
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący
Elżbieta Kremer
sprawozdawca
Aleksandra Łaskarzewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Utrwalenie zasady, że aktualizacja wykazu osób uprawnionych do korzystania ze wspólnoty gruntowej wymaga udokumentowania następstwa prawnego i podlega weryfikacji przez organ ewidencyjny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej wspólnot gruntowych i ich ewidencji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonych kwestii proceduralnych związanych z ewidencją gruntów i wspólnotami gruntowymi, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Wspólnoty gruntowe: Jak udokumentować zmiany w wykazie uprawnionych?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.