I OSK 1064/23Oddalenie skargi kasacyjnej reforma rolna 6
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra o umorzeniu postępowania. Postępowanie dotyczyło stwierdzenia, czy nieruchomość objęta dawnym wykazem hipotecznym, stanowiąca dawną własność F. S., podlegała reformie rolnej na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu z dnia 6 września 1944 r. Minister w skardze kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w zw. z art. 2 ust. 1 lit. b) i e) dekretu, a także naruszenie przepisów postępowania (art. 113 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.). Minister argumentował, że Sąd I instancji nieprawidłowo uznał, iż § 5 rozporządzenia uprawnia do prowadzenia postępowania, gdy nie można ustalić, czy nieruchomość przejęto na podstawie lit. b) czy e) dekretu, oraz że Sąd pominął istotne informacje dotyczące możliwości przejęcia majątku na podstawie art. 2 ust. 1 lit. b) dekretu (własność obywateli niemieckich). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem wysoce sformalizowanym i musi precyzyjnie określać podstawy i zarzuty. W ocenie NSA, zarzuty Ministra były nieprecyzyjne, stanowiły niespójną zbitkę przepisów i nie wskazywały konkretnie na naruszenie poszczególnych norm. Sąd zwrócił uwagę, że art. 77 k.p.a. zawiera mniejsze jednostki redakcyjne, a skarżący nie sprecyzował, który z nich został naruszony. NSA stwierdził, że istniało zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego z 1946 r. potwierdzające nacjonalizację nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu, co było podstawą wpisu Skarbu Państwa do księgi wieczystej i było spójne z innymi dokumentami. W związku z tym, Sąd I instancji zasadnie uznał, że nie było podstaw do umorzenia postępowania, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania również okazały się niezasadne. Sąd oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od Ministra na rzecz skarżącego koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPrecedens dotyczący wymogów formalnych skargi kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym oraz interpretacji przepisów dotyczących reformy rolnej i podstaw umorzenia postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reformą rolną i interpretacją przepisów z tamtego okresu. Wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne dla postępowań sądowoadministracyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w sytuacji, gdy dokumenty wskazują na możliwość przejęcia nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. b) lub lit. e) dekretu o reformie rolnej, organ administracji może umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli nie można jednoznacznie ustalić podstawy prawnej przejęcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może umorzyć postępowania jako bezprzedmiotowego, jeśli istnieje dokument (np. zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego) potwierdzający przejęcie nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu, co otwiera prawną możliwość uzyskania decyzji administracyjnej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że Sąd I instancji prawidłowo uchylił decyzję Ministra o umorzeniu postępowania. Kluczowe było istnienie zaświadczenia Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego z 1946 r., które jednoznacznie potwierdzało nacjonalizację nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu. To zaświadczenie, będące dokumentem urzędowym, stanowiło podstawę wpisu Skarbu Państwa do księgi wieczystej i było spójne z innymi dokumentami. Wobec tego, brak było podstaw do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, a organ administracji nie mógł domniemywać podstawy prawnej przejęcia.
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące precyzyjnego określenia podstaw i zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych, ponieważ zarzuty były nieprecyzyjne, stanowiły niespójną zbitkę przepisów bez wskazania konkretnych naruszeń poszczególnych norm, a także nie sprecyzowano jednostek redakcyjnych naruszonych przepisów postępowania.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem wysoce sformalizowanym, wymagającym precyzyjnego określenia podstaw i zarzutów. W niniejszej sprawie zarzuty Ministra były niejasne, tworzyły zbitkę przepisów bez wskazania konkretnych naruszeń, a także nie sprecyzowano jednostek redakcyjnych przepisów postępowania (np. art. 77 k.p.a.). Brak precyzji uniemożliwił NSA pełną kontrolę zaskarżonego orzeczenia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
rozporządzenie z 1945 r. art. § 5
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Uprawnia organ administracji do prowadzenia postępowania w sytuacji, gdy można ustalić podstawę przejęcia nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu.
dekret art. 2 § ust. 1
Dekret z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Określa podstawy prawne przejęcia nieruchomości na własność Skarbu Państwa. Lit. b) dotyczyła nieruchomości obywateli Rzeszy Niemieckiej, nie-Polaków i obywateli polskich narodowości niemieckiej; lit. e) dotyczyła nieruchomości ziemskich spełniających normy obszarowe.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i podejmowania kroków niezbędnych do dokładnego ustalenia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki umorzenia postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 138 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.
Dz. U. Nr 34, poz. 204 art. 1 § ust. 1
Dekret z dnia 24 sierpnia 1945 r. o wpisywaniu do ksiąg hipotecznych (gruntowych) prawa własności nieruchomości przejętych na cele reformy rolnej
Podstawa wpisu Skarbu Państwa do księgi hipotecznej na podstawie zaświadczenia o przeznaczeniu nieruchomości na cele reformy rolnej.
Dz. U. Nr 39, poz. 233 art. 1 § ust. 1
Dekret z dnia 8 sierpnia 1946 r. o wpisywaniu w księgach hipotecznych (gruntowych) prawa własności nieruchomości przejętych na cele reformy rolnej
Podstawa wpisu Skarbu Państwa do księgi hipotecznej na podstawie zaświadczenia o przeznaczeniu nieruchomości na cele reformy rolnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych dotyczących precyzji zarzutów i podstaw. • Istnieje dokument potwierdzający przejęcie nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu, co uzasadniało brak umorzenia postępowania. • Sąd I instancji prawidłowo ocenił legalność decyzji Ministra.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Ministra dotyczące naruszenia prawa materialnego (błędna wykładnia § 5 rozporządzenia w zw. z art. 2 ust. 1 lit. b) i e) dekretu) były nieuzasadnione. • Zarzuty Ministra dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 k.p.a.) były niezasadne. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. był niezasadny.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia • tworzenie niespójnej zbitki przepisów • nie można domniemywać podstawy prawnej przejęcia majątku • organ administracyjny jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy
Skład orzekający
Mariola Kowalska
przewodniczący
Piotr Niczyporuk
sprawozdawca
Piotr Przybysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Precedens dotyczący wymogów formalnych skargi kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym oraz interpretacji przepisów dotyczących reformy rolnej i podstaw umorzenia postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reformą rolną i interpretacją przepisów z tamtego okresu. Wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne dla postępowań sądowoadministracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy historycznych przepisów o reformie rolnej i ich interpretacji, co może być ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach. Dodatkowo, podkreśla znaczenie wymogów formalnych w postępowaniu kasacyjnym.
“Reforma rolna w sądzie: NSA wyjaśnia, kiedy można umorzyć postępowanie i jakie są wymogi skargi kasacyjnej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.