Orzeczenie · 2025-04-23

I KK 82/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-04-23
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiWysokanajwyższy
prawo karnekodeks karnyśrodek karnyzakaz prowadzenia pojazdównietrzeźwośćsąd najwyższykasacjaart. 42 k.k.art. 178a k.k.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez Zastępcę Prokuratora Generalnego do spraw Wojskowych na niekorzyść skazanej M. P. Dotyczyła ona wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie, który zmienił wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Lublinie. Sąd pierwszej instancji skazał M. P. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) i orzekł zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, a także karę grzywny i świadczenie pieniężne. Sąd odwoławczy, uwzględniając apelację obrońcy, zmienił wyrok, m.in. obniżając okres zakazu prowadzenia pojazdów do 1 roku. Prokurator Generalny zarzucił w kasacji rażące naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 42 § 2 k.k., poprzez orzeczenie zakazu na okres krótszy niż minimalny ustawowy wymóg 3 lat. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że sąd odwoławczy nieprawidłowo zastosował przepis art. 42 § 2 k.k., który nakazuje orzeczenie zakazu na okres nie krótszy niż 3 lata w przypadku popełnienia przestępstwa w stanie nietrzeźwości. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej środka karnego i przekazał sprawę Wojskowemu Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w tym zakresie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 42 § 2 k.k. w zakresie minimalnego okresu orzekania zakazu prowadzenia pojazdów w przypadku przestępstwa popełnionego pod wpływem alkoholu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw karnych z art. 178a k.k. i podobnych, gdzie orzekany jest zakaz prowadzenia pojazdów.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sąd odwoławczy może orzec zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres krótszy niż minimalny ustawowy wymóg określony w art. 42 § 2 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie może orzec zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres krótszy niż minimalny ustawowy wymóg.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 42 § 2 k.k. wprost stanowi, iż zakaz prowadzenia pojazdów orzeka się na okres nie krótszy niż 3 lata, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa był w stanie nietrzeźwości. Obniżenie tego okresu przez sąd odwoławczy stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznaskazana

Przepisy (17)

Główne

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 42 § § 2

Kodeks karny

Nakazuje orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów lub pojazdów określonego rodzaju na okres nie krótszy niż 3 lata, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa wymienionego w § 1 był w stanie nietrzeźwości.

Pomocnicze

k.k. art. 357 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 72 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 43a § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 43 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 323 § § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 657 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 524 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 115 § § 2

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd odwoławczy orzekł zakaz prowadzenia pojazdów na okres krótszy niż minimalny ustawowy wymóg 3 lat, co stanowi rażące naruszenie art. 42 § 2 k.k.

Godne uwagi sformułowania

Sąd odwoławczy nie dostrzegł, że wspomniany zakaz orzeka się na okres od roku do lat 15, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 43 § 1 k.k.) oraz że przepis art. 42 § 2 k.k. (...) właśnie stanowi inaczej, bowiem ma brzmienie następujące: „Sąd orzeka, na okres nie krótszy niż 3 lata, zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów lub pojazdów określonego rodzaju, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa wymienionego w § 1 (...) był w stanie nietrzeźwości (…)”.

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

przewodniczący-sprawozdawca

Jarosław Matras

członek

Paweł Wiliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 42 § 2 k.k. w zakresie minimalnego okresu orzekania zakazu prowadzenia pojazdów w przypadku przestępstwa popełnionego pod wpływem alkoholu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych z art. 178a k.k. i podobnych, gdzie orzekany jest zakaz prowadzenia pojazdów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego środka karnego, jakim jest zakaz prowadzenia pojazdów, i pokazuje, jak istotne jest ścisłe przestrzeganie przepisów prawa materialnego, nawet w przypadku łagodzenia kary przez sąd odwoławczy.

Sąd Najwyższy przypomina: zakaz prowadzenia pojazdów po alkoholu nie może być krótszy niż 3 lata!

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst