Orzeczenie · 2026-01-14

I KK 432/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-01-14
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
śmierć oskarżonegoumorzenie postępowaniakasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe karnebezwzględna podstawa odwoławcza

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść P.K., która została skazana przez Sąd Rejonowy Poznań – Stare Miasto w Poznaniu wyrokiem z dnia 11 marca 2025 r. (sygn. akt VIII K 789/24). Oskarżona została uznana za winną popełnienia występku z art. 193 § 1 k.k. i wykroczenia z art. 124 § 1 k.w., za co wymierzono jej kary ograniczenia wolności. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku skazującego wobec osoby zmarłej przed jego wydaniem, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Sąd Najwyższy, analizując akta sprawy, stwierdził, że oskarżona P.K. zmarła w dniu 16 października 2024 r., a wyrok Sądu Rejonowego zapadł w dniu 11 marca 2025 r. Tym samym, w momencie wydawania wyroku, zachodziła ujemna przesłanka procesowa w postaci śmierci oskarżonej. Sąd Najwyższy podkreślił, że śmierć oskarżonego jest bezwzględną przeszkodą w kontynuowaniu postępowania karnego i obliguje sąd wyższego stopnia do uchylenia wyroku i umorzenia postępowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umorzył postępowanie, obciążając kosztami Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania karnego w przypadku śmierci oskarżonego przed wydaniem wyroku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy śmierć nastąpiła przed wydaniem orzeczenia przez sąd pierwszej instancji.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sąd może wydać wyrok skazujący wobec oskarżonego, który zmarł przed datą wydania orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku stanowi bezwzględną przesłankę umorzenia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że śmierć oskarżonej przed wydaniem wyroku przez Sąd Rejonowy stanowiła ujemną przesłankę procesową z art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., co obliguje do umorzenia postępowania na podstawie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (koszty postępowania)

Strony

NazwaTypRola
P.K.osoba_fizycznaoskarżona

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania karnego

Śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku stanowi ujemną przesłankę procesową obligującą do umorzenia postępowania.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Wydanie wyroku skazującego wobec osoby zmarłej przed jego wydaniem jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.

Pomocnicze

k.k. art. 193 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 34 § § 1 i § 1a pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 35 § § 1

Kodeks karny

kw art. 124 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 374 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżona zmarła przed wydaniem wyroku skazującego, co stanowi bezwzględną przesłankę umorzenia postępowania (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.).

Godne uwagi sformułowania

śmierć oskarżonego stanowi bezwzględną przeszkodę w kontynuowaniu postępowania karnego • wyrok skazujący osobę nieżyjącą • obliguje sąd wyższego stopnia do uchylenia wyroku niezależnie od granic zaskarżenia

Skład orzekający

Piotr Mirek

przewodniczący

Paweł Wiliński

członek

Włodzimierz Wróbel

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania karnego w przypadku śmierci oskarżonego przed wydaniem wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy śmierć nastąpiła przed wydaniem orzeczenia przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotną kwestię proceduralną w prawie karnym, gdzie śmierć strony przed wyrokiem prowadzi do umorzenia postępowania, co jest ważną informacją dla praktyków.

Sąd Najwyższy umorzył sprawę skazanej osoby, która zmarła przed wydaniem wyroku.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst