I GSK 956/25Zwolnienie spod egzekucji środków pieniężnych NSA
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające zwolnienia spod egzekucji środków pieniężnych. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) poprzez niezasadną odmowę zwolnienia, a także naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) dotyczących informowania stron i przekonywania ich o zasadności rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, uznał zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione. Sąd podkreślił, że instytucja zwolnienia z egzekucji wymaga wykazania przez zobowiązanego nie tylko ważnego interesu, ale także możliwości prowadzenia egzekucji z innych składników majątkowych, aby nie doprowadzić do bezskuteczności egzekucji. W ocenie NSA, skarżący nie wykazał tych przesłanek, a organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy. Sąd odniósł się również do zarzutów naruszenia k.p.a., wskazując, że obowiązek informowania stron nie jest absolutny i nie wymaga od organów działania w roli pełnomocnika strony ani skutecznego przekonania jej o słuszności rozstrzygnięcia. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek zwolnienia spod egzekucji administracyjnej środków pieniężnych, w szczególności wymogu wykazania ważnego interesu oraz możliwości zaspokojenia z innych składników majątkowych. Potwierdzenie zakresu obowiązków informacyjnych organów administracji.
Dotyczy specyficznej sytuacji zwolnienia spod egzekucji środków pieniężnych na rachunku bankowym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Interpretacja obowiązków informacyjnych organów jest ogólna.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ egzekucyjny może zwolnić spod egzekucji środki pieniężne na rachunku bankowym zobowiązanego, jeśli ten nie wykaże ważnego interesu w zwolnieniu oraz możliwości prowadzenia egzekucji z innych składników majątkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli zobowiązany wykaże ważny interes oraz możliwość prowadzenia egzekucji z innych składników majątkowych, aby nie doprowadzić do bezskuteczności egzekucji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że instytucja zwolnienia z egzekucji wymaga od zobowiązanego wykazania nie tylko ważnego interesu, ale także alternatywnych składników majątkowych, z których organ mógłby uzyskać zaspokojenie. Brak tych przesłanek uzasadnia odmowę zwolnienia.
Czy organy administracji publicznej mają obowiązek pouczać strony o wszystkich możliwych trybach postępowania i aktywnie przekonywać je o słuszności rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek informowania i przekonywania nie jest absolutny. Organy mają obowiązek udzielić niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, ale nie działają w roli pełnomocnika strony ani nie muszą doprowadzić do faktycznego przekonania strony o słuszności decyzji.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym organy nie mają obowiązku informowania o wszystkich możliwych trybach postępowania ani aktywnego przekonywania strony. Obowiązek ten sprowadza się do wyjaśnienia podstaw prawnych i faktycznych rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (9)
Główne
u.p.e.a. art. 13 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny może w drodze postanowienia zwolnić z egzekucji określone składniki majątkowe zobowiązanego na wniosek, jeśli istnieje ważny interes zobowiązanego i możliwe jest prowadzenie egzekucji z innych składników.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej, co wyłącza stosowanie wymogów z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie szerszego uzasadnienia.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy czuwają nad tym, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niezasadną odmowę zwolnienia zajętych środków na rachunku bankowym, gdy skarżący wykazał ważny interes w zwolnieniu oraz w sytuacji błędnego przyjęcia, że skarżący jest obowiązany wskazać inny majątek. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 9 i 11 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez odmowę zwolnienia zajętych środków na rachunku bankowym w oparciu o brak wykazania przez skarżącego innego majątku, z którego mógłby zaspokoić się organ, w sytuacji gdy skarżący nie został wyraźnie wezwany do przedstawienia takiego majątku ani pouczony o skutkach nieprzedstawienia.
Godne uwagi sformułowania
instytucja zwolnienia z egzekucji służy respektowaniu interesów zobowiązanego i może być traktowana jako część szeroko pojmowanej zasady poszanowania minimum egzystencji • zobowiązany musi wykazać nie tylko argumenty przemawiające za zwolnieniem z egzekucji określonych składników majątkowych, ale także wykazać, że możliwe jest prowadzenie egzekucji i uzyskanie egzekwowanych należności z innych jego składników majątkowych • ważnego interesu zobowiązanego" nie można utożsamiać z jego subiektywnym przekonaniem o potrzebie zwolnienia określonych składników majątkowych z egzekucji • organy nie mają obowiązku informowania strony o wszelkich możliwych trybach postępowania, jak i działania niejako w roli pełnomocnika strony dbającego o złożenie przez stronę stosownego wniosku • ustawodawca nie wymaga od organów skutecznego przekonania strony, że adresowana do niej decyzja/postanowienie jest słuszna i zgodna z prawem.
Skład orzekający
Anna Apollo
przewodniczący
Piotr Piszczek
członek
Tomasz Smoleń
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zwolnienia spod egzekucji administracyjnej środków pieniężnych, w szczególności wymogu wykazania ważnego interesu oraz możliwości zaspokojenia z innych składników majątkowych. Potwierdzenie zakresu obowiązków informacyjnych organów administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwolnienia spod egzekucji środków pieniężnych na rachunku bankowym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Interpretacja obowiązków informacyjnych organów jest ogólna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii ochrony środków finansowych przed egzekucją, co jest istotne dla przedsiębiorców i osób fizycznych. Wyjaśnia, jakie warunki trzeba spełnić, aby uzyskać zwolnienie, oraz jakie są granice obowiązków informacyjnych organów.
“Czy można chronić swoje pieniądze przed komornikiem? NSA wyjaśnia kluczowe warunki zwolnienia spod egzekucji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.