I GSK 691/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozstrzygnięta przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła sporu związanego z rozliczeniem podatku od towarów i usług (VAT) z tytułu importu towarów, gdzie spółka A. Sp. z o.o. chciała skorzystać z procedury uproszczonej przewidzianej w art. 33a ustawy o VAT, która pozwala na rozliczenie podatku należnego w deklaracji podatkowej zamiast jego natychmiastowej zapłaty przy zgłoszeniu celnym. Spółka zadeklarowała importowany towar, wskazując w zgłoszeniu celnym kod metody płatności umożliwiający takie rozliczenie. Organy celno-skarbowe, w tym Naczelnik Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, uznały, że spółka utraciła prawo do tej procedury, ponieważ nie wykazała podatku należnego z tytułu importu w deklaracji za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy, a późniejsza korekta deklaracji nie była dopuszczalna w świetle art. 33a ust. 7 u.p.t.u. w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną spółki, uznał ją za zasadną. Sąd kasacyjny podkreślił, że prawo do korekty deklaracji podatkowej wynika z art. 81 Ordynacji podatkowej i nie zostało wyłączone przez przepisy ustawy o VAT, nawet jeśli nie było wyraźnego przepisu zezwalającego na korektę w tym konkretnym przypadku. NSA stwierdził, że milczenie ustawy o VAT w tej kwestii nie może być interpretowane jako zakaz, a wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść podatnika (art. 2a o.p.). W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów administracji i umorzył postępowanie administracyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prawa podatników do korygowania deklaracji VAT, nawet w sytuacjach, gdy przepisy szczególne nie przewidują tego wprost, a wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść podatnika.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 7 września 2021 r. w zakresie art. 33a u.p.t.u. Późniejsze zmiany w ustawie o VAT mogły wpłynąć na stosowanie tej wykładni.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku rozliczenia podatku należnego z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej zgodnie z art. 33a ust. 1 u.p.t.u., podatnik traci prawo do późniejszej korekty tej deklaracji, jeśli nie rozliczył podatku w pierwotnym terminie, a przepis szczególny (art. 33a ust. 7 u.p.t.u.) nie stanowi inaczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatnik nie traci prawa do korekty deklaracji. Prawo do korekty wynika z art. 81 Ordynacji podatkowej i nie zostało wyłączone przez art. 33a ust. 7 u.p.t.u. w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 81 Ordynacji podatkowej przyznaje podatnikom prawo do korekty deklaracji, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Ustawa o VAT w analizowanym brzmieniu nie zawierała takiego wyłączenia, a milczenie w tej kwestii nie może być interpretowane jako zakaz. Wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść podatnika.
Czy zmiana metody płatności podatku VAT w zgłoszeniu celnym przez organ celny jest dopuszczalna bez uprzedniej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, w sytuacji gdy podatnik złożył korektę deklaracji VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana metody płatności przez organ celny bez odpowiedniej decyzji podatkowej jest niezasadna, jeśli podatnik skutecznie dokonał korekty deklaracji.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że organy celno-podatkowe nie mogą samodzielnie kwestionować skuteczności korekty deklaracji i zmieniać metody płatności w zgłoszeniu celnym bez wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe lub stwierdzającej bezskuteczność korekty.
Przepisy (16)
Główne
u.p.t.u. art. 33a § 1-8
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Procedura uproszczona rozliczania VAT z tytułu importu towarów, umożliwiająca rozliczenie w deklaracji podatkowej. W brzmieniu obowiązującym od 1.10.2020 do 7.09.2021, brak rozliczenia w pierwotnej deklaracji skutkował utratą prawa do rozliczenia w deklaracji i obowiązkiem zapłaty podatku z odsetkami, ale nie wyłączał prawa do korekty na podstawie Ordynacji podatkowej.
o.p. art. 81 § 1-2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Prawo podatnika do skorygowania uprzednio złożonej deklaracji podatkowej, które jest zasadą ogólną i nie zostało wyłączone przez przepisy ustawy o VAT w analizowanym stanie prawnym.
Pomocnicze
o.p. art. 21 § 1-3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dotyczy powstania zobowiązania podatkowego i możliwości jego określenia przez organ podatkowy.
o.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez WSA.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku WSA.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia wyroku WSA.
p.p.s.a. art. 174 § 1-2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § 1-2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia wyroku WSA.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia wyroku WSA.
UKC art. 166 § 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013
Dotyczy weryfikacji zgłoszeń celnych.
UKC art. 182 § 1-4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013
Dotyczy weryfikacji zgłoszeń celnych.
UKC art. 188
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013
Dotyczy weryfikacji zgłoszeń celnych po przyjęciu.
Dyrektywa 112 art. 211
Dyrektywa Rady 2006/112/WE
Dotyczy rozliczenia VAT z tytułu importu.
Dyrektywa 112 art. 273
Dyrektywa Rady 2006/112/WE
Dotyczy środków zapobiegających oszustwom podatkowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do korekty deklaracji VAT wynika z art. 81 Ordynacji podatkowej i nie zostało wyłączone przez przepisy ustawy o VAT w analizowanym stanie prawnym. • Milczenie ustawy o VAT w kwestii wyłączenia prawa do korekty nie może być interpretowane jako zakaz. • Wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego należy rozstrzygać na korzyść podatnika (art. 2a o.p.). • Zmiana metody płatności w zgłoszeniu celnym przez organ celny bez decyzji podatkowej jest niezasadna, jeśli podatnik skutecznie dokonał korekty deklaracji.
Odrzucone argumenty
Stanowisko organów i WSA, że art. 33a ust. 7 u.p.t.u. wyłączał prawo do korekty deklaracji w analizowanym przypadku. • Argumenty WSA dotyczące braku spełnienia warunków procedury uproszczonej i utraty prawa do rozliczenia w deklaracji.
Godne uwagi sformułowania
Milczenia tego nie sposób jednak interpretować jako zakazu jednego z głównych uprawnień podatnika, jakim jest prawo do korekty deklaracji podatkowej. • Nie jest zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zastępowanie ustawodawcy podatkowego, a zwłaszcza wprowadzanie korekt w konstrukcjach prawnych, których skutkiem byłaby modyfikacja przepisów na niekorzyść podatnika. • Niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika.
Skład orzekający
Małgorzata Grzelak
przewodniczący sprawozdawca
Anna Apollo
sędzia
Grzegorz Dudar
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawa podatników do korygowania deklaracji VAT, nawet w sytuacjach, gdy przepisy szczególne nie przewidują tego wprost, a wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 7 września 2021 r. w zakresie art. 33a u.p.t.u. Późniejsze zmiany w ustawie o VAT mogły wpłynąć na stosowanie tej wykładni.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla importerów – możliwości korekty deklaracji VAT w procedurze uproszczonej. Wykładnia NSA jest korzystna dla podatników i stanowi istotny precedens.
“Importerzy odetchną z ulgą: NSA potwierdza prawo do korekty deklaracji VAT przy imporcie, nawet gdy ustawa milczy!”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.