I GSK 1723/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o przyznaniu pomocy na zalesianie dla małoletniej J. Ż. Organ administracji argumentował, że pierwotna decyzja o przyznaniu pomocy była obarczona rażącym naruszeniem prawa, ponieważ opiekunowie prawni małoletniej nie uzyskali zgody sądu rodzinnego na czynności przekraczające zwykły zarząd majątkiem, co jest wymagane przez Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Skarżący kasacyjnie zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że WSA błędnie uchylił decyzję stwierdzającą nieważność, ignorując rażące naruszenie prawa przez organ pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że w sprawach dotyczących małoletnich, zasada trwałości decyzji administracyjnej oraz zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a także ochrona osoby małoletniej przed skutkami stwierdzenia nieważności decyzji, powinny mieć priorytet nawet przed rażącym naruszeniem prawa popełnionym przez organy administracji. NSA zaznaczył, że błędy organów nie mogą obciążać strony, a sąd powinien chronić obywatela przed niekompetencją organu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOchrona praw małoletnich w postępowaniu administracyjnym, priorytet zasady trwałości decyzji i zaufania do organów państwa nad wadami proceduralnymi organu, ograniczenia instytucji stwierdzenia nieważności decyzji.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku zgody sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd majątkiem małoletniego w kontekście pomocy finansowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność decyzji przyznającej pomoc finansową, jeśli opiekunowie prawni osoby małoletniej nie uzyskali zgody sądu na czynności przekraczające zwykły zarząd majątkiem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa przez organ nie może obciążać strony, zwłaszcza małoletniego, a zasada trwałości decyzji i ochrona jego interesów mają priorytet.
Uzasadnienie
NSA uznał, że choć brak zgody sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji, to organ administracji nie może wykorzystywać tej instytucji do przerzucania skutków własnych zaniedbań na stronę. W przypadku małoletnich, ochrona ich interesów i zasada zaufania do organów państwa mają pierwszeństwo.
Czy zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.) oraz zasada trwałości decyzji administracyjnej powinny mieć pierwszeństwo przed stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa przez organ administracji w kontekście ochrony interesów małoletniego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w okolicznościach sprawy, ochrona osoby małoletniej i zasada zaufania do organów państwa powinny mieć priorytet.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organy administracji muszą być strażnikami praworządności, a ich błędy nie mogą szkodzić stronie. Zasada zaufania obywateli do organów państwa nakłada obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, a jej naruszenie ma miejsce, gdy organ konsekwencje własnych zaniedbań próbuje przerzucić na stronę.
Czy organ prowadzący postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum?
Odpowiedź sądu
Nie, organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę jedynie w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a. i nie może rozstrzygać jej co do istoty.
Uzasadnienie
Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, który nie służy do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy ani do korekty błędów organu, szczególnie jeśli negatywne skutki obciążają stronę.
Przepisy (13)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.r.o. art. 101 § 3
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
rozporządzenie zalesieniowe art. 4 § 1
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasada trwałości decyzji administracyjnej i ochrona interesów małoletniego beneficjenta mają priorytet przed rażącym naruszeniem prawa przez organ administracji. • Błędy organów administracji nie mogą obciążać strony, zwłaszcza osoby małoletniej. • Organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum.
Odrzucone argumenty
Decyzja o przyznaniu pomocy na zalesianie była obarczona rażącym naruszeniem prawa z uwagi na brak zgody sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd majątkiem małoletniej. • WSA błędnie uchylił decyzję stwierdzającą nieważność, ignorując rażące naruszenie prawa przez organ pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
organy ARiMR nie miały podstaw do usunięcia z obrotu prawnego po przeprowadzeniu postępowania nadzwyczajnego • nie można wykorzystywać tej instytucji do usunięcia naruszeń prawa popełnionych przez organ, czy też w celu korekcji błędów organu, które wynikały z niedopełnienia obowiązków przez organ, szczególnie jeżeli negatywne skutki decyzji nieważnościowej obciążają stronę • organ musi być bowiem strażnikiem praworządności, a jego błędy nie mogą wyłącznie szkodzić stronie i obciążać ją • zasada trwałości decyzji administracyjnej, oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, w tym także ochrony osoby małoletniej przed skutkami stwierdzenia nieważności decyzji powinny mieć priorytet przed naruszeniem prawa nawet rażącym dokonanym przez organy podejmujące decyzje których nieważność stwierdzono • sąd winien dać i daje zdecydowany priorytet ochronie obywatela przed niekompetencją organu i nieznajomością prawa reprezentujących go pracowników
Skład orzekający
Artur Adamiec
sprawozdawca
Beata Sobocha-Holc
przewodniczący
Bogdan Fischer
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ochrona praw małoletnich w postępowaniu administracyjnym, priorytet zasady trwałości decyzji i zaufania do organów państwa nad wadami proceduralnymi organu, ograniczenia instytucji stwierdzenia nieważności decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zgody sądu na czynność przekraczającą zwykły zarząd majątkiem małoletniego w kontekście pomocy finansowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między formalnym wymogiem prawnym a ochroną interesów małoletniego, podkreślając, że błędy organów nie powinny obciążać obywateli, zwłaszcza dzieci.
“Błędy urzędników nie mogą krzywdzić dzieci: NSA chroni małoletnią przed skutkami wadliwej decyzji.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.