Orzeczenie · 2025-03-20

I GSK 1377/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-20
NSAAdministracyjneWysokansa
środki unijnezamówienia publicznefinanse publiczneprawo zamówień publicznychnormy technicznekorekta finansowaPO WERnieprawidłowośćkonkurencja

Beneficjent środków unijnych z Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój (PO WER) złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej. Decyzja ta nakazywała zwrot kwoty 26 367,00 zł dofinansowania z powodu niekwalifikowalnych wydatków. Przyczyną było wadliwe opisanie przedmiotu zamówienia publicznego na zakup sprzętu medycznego. Beneficjent wskazał konkretne normy PN-EN, nie dopuszczając rozwiązań równoważnych, co naruszało art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych. Zdaniem organów i sądów, takie działanie mogło ograniczyć konkurencję i spowodować szkodę w budżecie UE, uzasadniając nałożenie korekty finansowej w wysokości 5%. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że wykładnia art. 30 ust. 4 p.z.p. dokonana przez WSA była prawidłowa i nie było podstaw do stosowania innych rodzajów wykładni. Sąd podkreślił, że nawet potencjalna szkoda w budżecie UE uzasadnia zastosowanie korekty, a nałożona kara 5% była minimalna.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych w kontekście dopuszczania norm równoważnych oraz stosowania korekt finansowych w przypadku naruszenia procedur przy zamówieniach współfinansowanych ze środków UE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego opisu przedmiotu zamówienia i stosowania norm technicznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy opis przedmiotu zamówienia publicznego, który odnosi się do konkretnych norm technicznych (PN-EN) bez wyraźnego wskazania dopuszczenia rozwiązań równoważnych, stanowi naruszenie art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, opis przedmiotu zamówienia, który odnosi się do norm technicznych bez wskazania dopuszczenia rozwiązań równoważnych, stanowi naruszenie art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 30 ust. 4 p.z.p. jest przepisem jednoznacznym, wymagającym literalnego brzmienia 'lub równoważne' przy odniesieniu do norm. Brak tego sformułowania ogranicza konkurencję i może prowadzić do szkody w budżecie UE.

Czy naruszenie art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych, polegające na braku wskazania dopuszczenia rozwiązań równoważnych, stanowi 'nieprawidłowość' w rozumieniu art. 2 pkt 36 Rozporządzenia nr 1303/2013, uzasadniającą korektę finansową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie naruszenie stanowi nieprawidłowość, która mogła spowodować szkodę w budżecie UE, uzasadniając korektę finansową.

Uzasadnienie

Naruszenie procedur zamówień publicznych, które mogło ograniczyć krąg potencjalnych oferentów i tym samym wpłynąć na cenę lub jakość, jest uznawane za nieprawidłowość, nawet jeśli szkoda jest hipotetyczna. Nałożona korekta 5% była minimalna.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych, ograniczając się do wykładni językowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd prawidłowo ograniczył się do wykładni językowej, gdyż przepis ten jest jasny i nie wymaga stosowania wykładni systemowej czy funkcjonalnej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że jeśli wykładnia językowa przepisu jest jasna i logiczna, nie ma potrzeby sięgania po inne metody wykładni.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (24)

Główne

p.z.p. art. 30 § 4

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Pomocnicze

ustawa o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku art. 4 § 13

Ustawa o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku

rozporządzenie 1025/2012 art. 2 § 1 lit. c

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012

p.z.p. art. 7 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

p.z.p. art. 29 § 2-3

Ustawa Prawo zamówień publicznych

rozporządzenie 1303/2013 art. 2 § pkt 36

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013

rozporządzenie 1303/2013 art. 143 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013

k.p.a. art. 15

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § par. 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § par. 3

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. c

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 204 § 1 pkt. 1

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Kodeks postępowania cywilnego

u.f.p. art. 184 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 207 § 1 pkt. 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 29 stycznia 2016 r. § pkt 20 załącznika

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 22 lutego 2017 r. § pkt 20 załącznika

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwy opis przedmiotu zamówienia publicznego poprzez brak dopuszczenia norm równoważnych narusza art. 30 ust. 4 p.z.p. • Naruszenie to stanowi nieprawidłowość w rozumieniu przepisów UE, uzasadniającą korektę finansową. • Wykładnia językowa art. 30 ust. 4 p.z.p. jest wystarczająca i jednoznaczna.

Odrzucone argumenty

Normy PN-EN wskazane w opisie zamówienia były normami zharmonizowanymi, co dopuszczało brak sformułowania 'lub równoważne'. • Wykładnia prawa powinna być kompleksowa (językowa, systemowa, funkcjonalna), a sąd ograniczył się do językowej. • Brak wyrazów 'lub równoważne' nie stanowi nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013. • Organy pominęły istotne okoliczności i dokonały dowolnej oceny dowodów. • Konsultacje z Instytucją Zarządzającą naruszyły zasadę dwuinstancyjności.

Godne uwagi sformułowania

Opisując przedmiot zamówienia przez odniesienie do norm, europejskich ocen technicznych, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i ust. 2, zamawiający jest zobowiązany wskazać, że dopuszcza rozwiązania równoważne opisywanym, a odniesieniu takiemu towarzyszą wyrazy "lub równoważne". • W ocenie organu odwoławczego, nietrafne jest odwoływanie się do art. 29 ust. 3 p.z.p., który dopuszcza składanie ofert równoważnych o parametrach techniczno - eksploatacyjnych – użytkowych nie gorszych jak te, podane pod pojęciem typu. Przepis ten dotyczy form takich jak: znak towarowy, patent czy pochodzenie. • Wobec powyższego, przy tak sformułowanych warunkach udziału w postępowaniu przetargowym, bez dopuszczenia ofert zawierających normy równoważne, nie można wykluczyć, że doszło do sytuacji, w której potencjalni wykonawcy, którzy chcieli ubiegać się o udzielenie zamówienia publicznego, po zapoznaniu się zapisami SIWZ, zrezygnowali z udziału w nim ze względu na wymóg stosowania ściśle określonych norm bez dopuszczenia norm równoważnych. • Dla zastosowania przedmiotowej korekty wystarczające jest przy tym to, że szkoda ma charakter hipotetyczny. • Jeżeli przeprowadzona wykładnia językowa określonej normy prawnej, która jest wykładnią podstawową, jest jasna, zrozumiała, logiczna i nie budzi wątpliwości, nie ma konieczności sięgania do wykładni systemowej czy funkcjonalnej.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

sędzia

Dariusz Dudra

przewodniczący

Grzegorz Dudar

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 30 ust. 4 Prawa zamówień publicznych w kontekście dopuszczania norm równoważnych oraz stosowania korekt finansowych w przypadku naruszenia procedur przy zamówieniach współfinansowanych ze środków UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego opisu przedmiotu zamówienia i stosowania norm technicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu w zamówieniach publicznych dotyczących środków unijnych – interpretacji wymogów technicznych i dopuszczania rozwiązań równoważnych, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę beneficjentów i zamawiających.

Zamówienia publiczne i środki unijne: czy brak słowa 'równoważne' może kosztować miliony?

Dane finansowe

WPS: 26 367 PLN

Sektor

finanse publiczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst