Orzeczenie · 2020-01-29

I GSK 1088/19Uchylenie wyroku odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-01-29
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjneumorzenie postępowaniadoręczeniaskładki ZUSdziałalność gospodarczaodpowiedzialnośćNSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie, które utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd I instancji uznał, że odmowa umorzenia była przedwczesna z uwagi na toczące się postępowania dotyczące ustalenia, czy skarżąca w ogóle podlega obowiązkowi płatności składek, co powinno skutkować zastosowaniem art. 32a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował i zastosował przepisy dotyczące zawieszenia postępowania egzekucyjnego (art. 32a § 1 u.p.e.a.), które nie miały zastosowania w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o umorzenie postępowania. NSA podkreślił, że postępowanie egzekucyjne ma na celu wykonanie obowiązku, a nie ponowną weryfikację jego zasadności, która powinna odbywać się w odrębnym postępowaniu jurysdykcyjnym. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące wadliwości doręczeń były niezasadne, a odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego nie była przedwczesna, ponieważ w dacie jej wydania nie istniały przesłanki do umorzenia. W konsekwencji NSA oddalił skargę M. G. i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia i zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a także kwestii skuteczności doręczeń w postępowaniu egzekucyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w kontekście toczących się postępowań dotyczących zasadności obowiązku.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego może być podstawą do ponownej weryfikacji zasadności i wymagalności obowiązku podlegającego egzekucji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie egzekucyjne służy wykonaniu obowiązku, a nie jego merytorycznej ocenie. Weryfikacja zasadności obowiązku powinna odbywać się w odrębnym postępowaniu jurysdykcyjnym.

Uzasadnienie

Postępowanie egzekucyjne ma na celu wykonanie obowiązku, a nie jego ponowną weryfikację. Organ egzekucyjny nie może badać zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Czy przedwczesne jest rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdy toczą się inne postępowania dotyczące istnienia lub wysokości należności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli w dacie wydania postanowienia o odmowie umorzenia nie istniały przesłanki do umorzenia, rozstrzygnięcie nie jest przedwczesne, nawet jeśli toczą się inne postępowania.

Uzasadnienie

Odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego nie jest przedwczesna, jeśli w momencie jej wydania nie występowały przesłanki do umorzenia. To, że toczą się inne postępowania, nie wpływa na prawidłowość rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia.

Czy wadliwość doręczeń upomnień i tytułów wykonawczych stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli doręczenia były skuteczne, nawet jeśli nastąpiły na adres inny niż aktualnie wskazany przez stronę, o ile strona miała możliwość odbioru lub została zastana.

Uzasadnienie

Sąd I instancji zasadnie uznał doręczenia za skuteczne, powołując się na dane ze zgłoszenia płatnika oraz odbiór korespondencji przez domowników lub osobiście przez adresata.

Czy przepis art. 32a § 1 u.p.e.a. (dotyczący zawieszenia postępowania egzekucyjnego) ma zastosowanie w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 32a § 1 u.p.e.a. dotyczy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a nie postępowania w przedmiocie wniosku o umorzenie tego postępowania.

Uzasadnienie

Zawieszenie postępowania egzekucyjnego i umorzenie postępowania egzekucyjnego to dwie odrębne instytucje prawne. Przepis dotyczący zawieszenia nie ma zastosowania w postępowaniu o umorzenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA w całości i oddalono skargę M. G.

Przepisy (18)

Główne

u.p.e.a. art. 59 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 59 § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Obliguje organ egzekucyjny do umorzenia postępowania z urzędu w przypadku ziszczenia się przesłanek z § 1.

u.p.e.a. art. 32a § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 29 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zobowiązuje organy egzekucyjne do badania dopuszczalności egzekucji administracyjnej.

u.s.d.g. art. 33

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej

Wynika z niego domniemanie prawne co do prawdziwości danych wpisanych do CEIDG.

u.p.e.a. art. 3a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa wystawienia tytułów wykonawczych na podstawie deklaracji rozliczeniowych.

k.p.a. art. 43 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje skuteczne doręczenie pisma dorosłemu domownikowi.

k.p.a. art. 42 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy.

k.p.a. art. 42 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie zastano adresata.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 174

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 188

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Podstawa uchylenia wyroku i oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 151

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Podstawa oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia WSA.

p.p.s.a. art. 153

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Związanie sądu administracyjnego wykładnią prawa.

p.p.s.a. art. 203 § 2

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Podstawa orzeczenia o kosztach.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Kodeks postępowania sądowoadministracyjnego

Zasada obciążenia kosztami postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak skutecznego doręczenia upomnień i tytułów wykonawczych. • Działalność gospodarcza była faktycznie prowadzona przez inną osobę. • WSA błędnie zastosował art. 32a § 1 u.p.e.a. do wniosku o umorzenie postępowania.

Odrzucone argumenty

Doręczenia były skuteczne, gdyż dokonane na adres wskazany w zgłoszeniu lub osobiście. • Odpowiedzialność za zobowiązania publicznoprawne obciąża osobę ujawnioną w rejestrze przedsiębiorców do czasu wykreślenia. • Postępowanie egzekucyjne nie służy ponownej weryfikacji zasadności obowiązku. • Odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego nie była przedwczesna.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie egzekucyjne nie może 'zastępować' postępowania zwykłego. • Za niedopuszczalne należy zatem uznać akceptowanie sytuacji, w której zobowiązany wykorzystując uprawnienia wynikające z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mógłby doprowadzić do ponownej weryfikacji i merytorycznej oceny sprawy. • Zawieszenie postępowania egzekucyjnego oraz umorzenie tego postępowania stanowią bowiem dwie odrębne instytucje prawne, funkcjonujące wobec siebie niezależnie.

Skład orzekający

Barbara Mleczko - Jabłońska

przewodniczący

Henryk Wach

sędzia

Arkadiusz Tomczak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia i zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a także kwestii skuteczności doręczeń w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w kontekście toczących się postępowań dotyczących zasadności obowiązku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność postępowania egzekucyjnego i rozróżnienie między umorzeniem a zawieszeniem postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

NSA: Umorzenie postępowania egzekucyjnego to nie to samo co jego zawieszenie – kluczowe rozróżnienie dla dłużników.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst