I FZ 164/26Wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej ryzyko szkody
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie J.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) w sprawie podatku od towarów i usług. Skarżący domagał się wstrzymania wykonania decyzji, wskazując na realne ryzyko wyrządzenia znacznej szkody o nieodwracalnych skutkach. Podkreślił, że zmuszony był zawiesić działalność gospodarczą z powodu pobytu w więzieniu, a jego sytuacja finansowa jest bardzo trudna – utrzymuje się z niskiej emerytury, a banki sprzedały jego wierzytelności do firm windykacyjnych. Wszczęcie egzekucji administracyjnej i zajęcie rachunków bankowych uniemożliwiłoby mu regulowanie bieżących zobowiązań i pozbawiło środków do życia. WSA odmówił wstrzymania, uznając, że Skarżący nie uprawdopodobnił tych okoliczności, powołując się na ograniczenia w egzekucji gwarantujące „humanitarną egzystencję” oraz możliwość restytucji lub rekompensaty szkód majątkowych. NSA, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Sąd podkreślił, że ochrona tymczasowa ma zapobiegać szkodom, których nie da się naprawić. W ocenie NSA, sytuacja finansowa Skarżącego, obejmująca egzekucję z emerytury i zabezpieczenie majątku, generuje bezpośrednie, nieodwracalne zagrożenie dla jego egzystencji. Zwrócono uwagę, że zwrot środków po latach nie naprawi szkód zdrowotnych i bytowych. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej (art. 61 § 3 P.p.s.a.) w kontekście trudnej sytuacji finansowej strony, wielości egzekucji i zagrożenia dla podstaw egzystencji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji strony, ale stanowi ważny przykład stosowania art. 61 § 3 P.p.s.a. w przypadkach zagrożenia bytu.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej jest uzasadnione, gdy jej wykonanie może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki dla strony, zwłaszcza w kontekście jej trudnej sytuacji finansowej i prowadzonej egzekucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione, gdy strona uprawdopodobni niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co w tym przypadku zostało wykazane przez Skarżącego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że sytuacja finansowa Skarżącego, obejmująca egzekucję z jedynego źródła dochodu (emerytury) i zabezpieczenie majątku, generuje bezpośrednie zagrożenie dla jego egzystencji, a szkody te nie zostaną naprawione przez późniejszy zwrot środków.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (10)
Główne
P.p.s.a. art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia Skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 61 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
P.p.s.a. art. 61 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku, o którym mowa w § 3, sąd wstrzyma wykonanie aktu lub czynności z urzędu.
P.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 250 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy przyznaje się za wykonane zastępstwo prawne po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie.
P.p.s.a. art. 258 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
P.p.s.a. art. 259
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 8
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wprowadza ograniczenia w prowadzeniu egzekucji gwarantujące warunki wystarczające do humanitarnej egzystencji.
u.p.e.a. art. 13
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wprowadza ograniczenia w prowadzeniu egzekucji gwarantujące warunki wystarczające do humanitarnej egzystencji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonanie decyzji podatkowej spowoduje znaczną szkodę o nieodwracalnych skutkach dla Skarżącego. • Sytuacja finansowa Skarżącego (niska emerytura, brak innych środków, zabezpieczenie majątku) uniemożliwia dalsze egzekwowanie należności bez zagrożenia dla jego egzystencji. • Egzekucja z jedynego źródła dochodu potęguje stan zagrożenia i uniemożliwia zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Odrzucone argumenty
Argument WSA, że ograniczenia egzekucyjne gwarantują humanitarną egzystencję i wykluczają znaczną szkodę. • Argument WSA, że możliwość restytucji lub rekompensaty szkód majątkowych czyni je odwracalnymi. • Argument WSA, że inne postępowania egzekucyjne neutralizują negatywne skutki wykonania zaskarżonej decyzji.
Godne uwagi sformułowania
niebezpieczeństwo wyrządzenia Skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków • ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi • każde potrącenie ze świadczenia emerytalnego w warunkach wielości egzekucji bezpośrednio potęguje stan zagrożenia dla elementarnego funkcjonowania Skarżącego, eliminując zdolność do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych • zwrot środków w przypadku korzystnego rozpoznania skargi wraz z odsetkami za kilka lat w żaden sposób nie naprawi szkód zdrowotnych i bytowych powstałych w okresie trwania egzekucji
Skład orzekający
Sylwester Golec
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej (art. 61 § 3 P.p.s.a.) w kontekście trudnej sytuacji finansowej strony, wielości egzekucji i zagrożenia dla podstaw egzystencji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji strony, ale stanowi ważny przykład stosowania art. 61 § 3 P.p.s.a. w przypadkach zagrożenia bytu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje ludzki wymiar prawa podatkowego i administracyjnego, gdzie egzekucja może zagrażać podstawowemu bytowi obywatela. Pokazuje, jak sądy oceniają ryzyko szkody w takich sytuacjach.
“Egzekucja podatkowa zagrażała życiu? Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie decyzji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.