Orzeczenie · 2026-05-06

I FSK 1852/23Sankcja VAT odliczenie paliwa samochód osobowy

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-06
NSAPodatkoweWysokansa
VATpodatek naliczonyodliczenie VATsamochód osobowyinformacja VAT-26sankcja VATdodatkowe zobowiązanie podatkowezasada proporcjonalnościprawo unijne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzję organu w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT za kwiecień 2017 r. Spór dotyczył prawa do odliczenia 100% VAT od zakupu paliwa do samochodu osobowego, przy braku złożenia informacji VAT-26. Sąd pierwszej instancji uznał, że sankcja VAT nie jest obligatoryjna i powinna być miarkowana, powołując się na zasadę proporcjonalności i orzecznictwo TSUE. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że skarga ta zasługuje na uwzględnienie. Sąd zgodził się z WSA co do wadliwości uzasadnienia decyzji organu w kwestii sankcji, jednak uznał, że naruszenia te nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. NSA podkreślił, że zawyżenie podatku naliczonego nie było zdarzeniem sporadycznym i miało wymiar finansowy. Stwierdził, że art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o VAT ma zastosowanie do tego typu nieprawidłowości, a sankcja 30% jest proporcjonalna i właściwa, zwłaszcza że podatniczka nie skorzystała z możliwości skorygowania deklaracji. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA w zaskarżonej części i oddalił skargę spółki, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania sankcji VAT (30%) w przypadku nieprawidłowego odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupu paliwa do samochodu osobowego, gdy nie złożono informacji VAT-26, nawet jeśli nie stwierdzono oszustwa podatkowego. Podkreślenie, że sankcja ta jest proporcjonalna i właściwa, a zalecenia dotyczące jej miarkowania mogą być zbyt daleko idące.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia VAT-26 i dotyczy sankcji 30%. Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do sytuacji, gdzie sankcja 100% jest właściwa (art. 112c ustawy o VAT).

Zagadnienia prawne (2)

Czy sankcja w postaci dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT (art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o VAT) ma charakter obligatoryjny, czy też powinna być miarkowana w świetle zasady proporcjonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sankcja VAT nie jest obligatoryjna w każdym przypadku, o którym mowa w art. 112b ustawy o VAT. Przed jej ustaleniem organy podatkowe powinny wyjaśnić przyczyny uszczuplenia należności podatkowych i ocenić je w świetle przepisów krajowych i unijnych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że choć WSA prawidłowo wskazał na potrzebę analizy proporcjonalności sankcji, to w tym konkretnym przypadku, ze względu na powtarzalność zawyżenia podatku naliczonego i jego wymiar finansowy, sankcja 30% była właściwa i proporcjonalna, a zalecenia WSA dotyczące dalszego miarkowania były zbyt daleko idące.

Czy odliczenie 100% podatku naliczonego z faktur za paliwo do samochodu osobowego, przy braku złożenia informacji VAT-26, uzasadnia nałożenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odliczenie 100% VAT przy braku VAT-26 stanowi nieprawidłowość, do której ma zastosowanie art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o VAT, a sankcja 30% jest w tym przypadku proporcjonalna.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że zawyżenie podatku naliczonego z tytułu zakupu paliwa do samochodu osobowego, przy braku VAT-26, jest nieprawidłowością, do której stosuje się sankcję 30%. Wysokość tej sankcji (18 zł) nie jest nadmiernie dolegliwa, a podatniczka nie skorzystała z możliwości skorygowania deklaracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok został uchylony w pkt 1 i 3, a skarga oddalona w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za kwiecień 2017 r.

Przepisy (17)

Główne

u.p.t.u. art. 112b § ust. 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 112b § ust. 1 pkt 1 lit. d

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 86a § ust. 12

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § ust. 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 112c

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

o.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sankcja 30% z art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o VAT jest proporcjonalna i właściwa w przypadku zawyżenia podatku naliczonego z tytułu zakupu paliwa do samochodu osobowego przy braku VAT-26. • Naruszenia przepisów postępowania przez organ odwoławczy (brak rozważań o proporcjonalności w uzasadnieniu decyzji) nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że sankcja VAT jest obligatoryjna i powinna być miarkowana w każdym przypadku, ignorując specyfikę sprawy i powtarzalność naruszenia.

Godne uwagi sformułowania

zawyżenie podatku naliczonego nie było zdarzeniem sporadycznym, jednostkowym, ale występowało wielokrotnie i ciągle w poszczególnych okresach rozliczeniowych 2017 r. • nie było też źródłem omyłki rachunkowej. • nie sposób wywieść, że warunkiem jego zastosowania jest ujawnienie oszustwa podatkowego lub nadużycia prawa. • zalecanie organom podatkowym dalszego miarkowania sankcji – co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku - jest zbyt daleko idące.

Skład orzekający

Ryszard Pęk

przewodniczący sprawozdawca

Włodzimierz Gurba

członek

Zbigniew Łoboda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania sankcji VAT (30%) w przypadku nieprawidłowego odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupu paliwa do samochodu osobowego, gdy nie złożono informacji VAT-26, nawet jeśli nie stwierdzono oszustwa podatkowego. Podkreślenie, że sankcja ta jest proporcjonalna i właściwa, a zalecenia dotyczące jej miarkowania mogą być zbyt daleko idące."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia VAT-26 i dotyczy sankcji 30%. Może nie mieć bezpośredniego zastosowania do sytuacji, gdzie sankcja 100% jest właściwa (art. 112c ustawy o VAT).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT od samochodów firmowych i sankcji z tym związanych. Wyrok NSA wyjaśnia, kiedy sankcja jest proporcjonalna, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

“Czy sankcja VAT za paliwo do auta firmowego jest zawsze obowiązkowa? NSA wyjaśnia.”

Dane finansowe

WPS: 42,05 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst