Orzeczenie · 2020-01-21

I CA 28/19

Sąd
Sąd Okręgowy we Włocławku
Miejsce
Włocławek
Data
2020-01-21
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
pożyczkaabuzywnośćklauzula niedozwolonakoszty pożyczkiwypowiedzenie umowyzwrot kosztówapelacjasąd okręgowy

Sąd Okręgowy we Włocławku, rozpoznając apelację pozwanej W. J. od wyroku Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kujawskim, częściowo zmienił zaskarżone orzeczenie. Sąd Okręgowy przyjął ustalenia Sądu I instancji z modyfikacją dotyczącą wypowiedzenia umowy pożyczki z 27 czerwca 2017 roku. Stwierdzono, że pismo z dnia 9 sierpnia 2018 roku, zatytułowane „Wypowiedzenie umowy pożyczki oraz ostateczne wezwanie do zapłaty”, nie mogło być uznane za skuteczne wypowiedzenie, ponieważ pożyczkodawca nie wykazał umocowania osoby je podpisującej do złożenia takiego oświadczenia woli, a nadto nie udowodniono, że zostało ono skutecznie doręczone pozwanej. Sąd odwoławczy podkreślił, że wypowiedzenie umowy jest jednostronną czynnością prawną, która wymaga wykazania umocowania do jej dokonania. Mimo nieskuteczności wypowiedzenia, sąd uznał, że roszczenie o zwrot całej dochodzonej części pożyczki stało się wymagalne w chwili wyrokowania, zgodnie z art. 316 § 1 kpc. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było uznanie opłaty przygotowawczej w kwocie 4790 zł za abuzywną klauzulę umowną w rozumieniu art. 385¹ § 1 kc. Sąd podzielił pogląd, że nawet jeśli pozaodsetkowe koszty kredytu mieszczą się w granicach ustawowych, mogą one podlegać kontroli pod kątem zgodności z dobrymi obyczajami i rażącego naruszenia interesów konsumenta. Obowiązek wykazania, że opłata ta rzeczywiście pokrywa koszty związane z zawarciem umowy, spoczywał na pożyczkodawcy, który się do tego nie zastosował. W związku z uznaniem klauzuli za abuzywną, jej postanowienia zostały wyeliminowane z umowy, co skutkowało koniecznością zwrotu nienależnie pobranej kwoty 2010,32 zł tytułem prowizji. Po uwzględnieniu tej kwoty od sumy należności głównej i odsetek, Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 2313,28 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Powództwo w pozostałej części zostało oddalone. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania za obie instancje, uwzględniając częściowe wygranie sprawy przez obie strony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących abuzywności klauzul umownych w umowach pożyczek konsumenckich, zwłaszcza w kontekście opłat przygotowawczych i prowizji, a także wymogów formalnych skutecznego wypowiedzenia umowy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i konkretnej umowy pożyczki. Interpretacja abuzywności klauzul może być przedmiotem dalszych sporów w zależności od szczegółów umowy i okoliczności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wypowiedzenie umowy pożyczki przez pożyczkodawcę było skuteczne, jeśli osoba podpisująca dokument nie wykazała umocowania, a dokument nie został skutecznie doręczony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wypowiedzenie było nieskuteczne z powodu braku wykazania umocowania osoby podpisującej oraz braku dowodu skutecznego doręczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wypowiedzenie umowy jest jednostronną czynnością prawną wymagającą wykazania umocowania do jej dokonania. Brak takiego dowodu oraz brak dowodu doręczenia pisma pozwanej czyni wypowiedzenie bezskutecznym.

Czy opłata przygotowawcza w umowie pożyczki, mieszcząca się w granicach ustawowych, może zostać uznana za abuzywną klauzulę umowną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nawet jeśli opłata mieści się w granicach ustawowych, może zostać uznana za abuzywną, jeśli rażąco narusza interesy konsumenta i dobre obyczaje, a pożyczkodawca nie wykazał jej związku z rzeczywistymi kosztami.

Uzasadnienie

Sąd podzielił pogląd, że ustalenie pozaodsetkowych kosztów kredytu w granicach ustawowych nie wyłącza kontroli postanowienia pod kątem zgodności z art. 385¹ § 1 kc. Obowiązek wykazania, że opłata służy pokryciu rzeczywistych kosztów, spoczywa na pożyczkodawcy, a w tym przypadku nie został spełniony.

Czy sąd drugiej instancji powinien umorzyć postępowanie w przypadku cofnięcia pozwu, nawet jeśli pismo cofające pozew nie zostało złożone do akt sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, brak złożenia pisma cofającego pozew do akt sprawy uniemożliwia umorzenie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że pismo powoda z dnia 25 kwietnia 2019 roku zawierające cofnięcie pozwu nie zostało złożone do akt sprawy, a pełnomocnik powoda nie potwierdził jego wysłania. W tej sytuacji brak było podstaw do umorzenia postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
częściowo powód, częściowo pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A.spółkapowód
W. J.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Uznanie opłaty przygotowawczej za abuzywną klauzulę umowną, nawet jeśli mieści się w granicach ustawowych, jeśli rażąco narusza interesy konsumenta i dobre obyczaje, a pożyczkodawca nie wykazał jej związku z rzeczywistymi kosztami.

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna dochodzenia wykonania zobowiązania (zwrotu pożyczki).

k.c. art. 720 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna umowy pożyczki.

Pomocnicze

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 61 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 410 § 2

Kodeks cywilny

Świadczenie nienależne w rozumieniu tego przepisu.

k.p.c. art. 316 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Konieczność uwzględnienia stanu rzeczy istniejącego w chwili wyrokowania przez sąd II instancji.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

u.k.k. art. 36

Ustawa o kredycie konsumenckim

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskuteczność wypowiedzenia umowy pożyczki z powodu braku wykazania umocowania osoby podpisującej. • Nieskuteczność wypowiedzenia umowy pożyczki z powodu braku dowodu doręczenia pozwanej. • Abuzywność klauzuli umownej dotyczącej opłaty przygotowawczej.

Odrzucone argumenty

Argumenty pozwanej dotyczące konieczności umorzenia postępowania w związku z rzekomym cofnięciem pozwu (niepotwierdzone).

Godne uwagi sformułowania

wypowiedzenie musi zostać dokonane przez odpowiednią osobę, mającą stosowne umocowanie • bez wykazania tego umocowania żadne skutki prawne nie powstają • za niedozwoloną klauzulę umowną należało uznać postanowienie przedmiotowej umowy obciążające pozwaną opłatą przygotowawczą w kwocie 4790 złotych • ustalenie w umowie pozaodsetkowych kosztów kredytu mieszczących się w granicach, o których mowa w przywołanym przepisie nie wyłącza kontroli przedmiotowego postanowienia umownego pod względem jego zgodności z innymi przepisami prawa materialnego

Skład orzekający

Mariusz Nazdrowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących abuzywności klauzul umownych w umowach pożyczek konsumenckich, zwłaszcza w kontekście opłat przygotowawczych i prowizji, a także wymogów formalnych skutecznego wypowiedzenia umowy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i konkretnej umowy pożyczki. Interpretacja abuzywności klauzul może być przedmiotem dalszych sporów w zależności od szczegółów umowy i okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu umów pożyczkowych i potencjalnie ukrytych kosztów, a także kwestii formalnych wypowiedzenia umowy. Uznanie opłaty przygotowawczej za abuzywną jest istotne dla konsumentów.

Czy opłata przygotowawcza w pożyczce to ukryty koszt? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 4083,3 PLN

zapłata: 2313,28 PLN

zwrot kosztów procesu: 597,27 PLN

zwrot kosztów procesu za drugą instancję: 603 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst