I C 781/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowodowie R. O. i B. W. wystąpili z pozwem przeciwko (...) S.A. o zapłatę 3.936 zł tytułem odszkodowania za uszkodzenie przedniej szyby w ich samochodzie. Szkoda powstała w wyniku uderzenia kamienia wyrzuconego spod kół pojazdu, podczas przejazdu obok terenu prac budowlanych prowadzonych przez ubezpieczonego pozwanego. Pozwany ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania, twierdząc, że odpowiedzialność spoczywa na wykonawcy robót budowlanych, a nie na ubezpieczonym w ramach OC działalności. Sąd Rejonowy w Gdyni uznał odpowiedzialność wykonawcy robót budowlanych na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.), podkreślając, że tego typu przedsiębiorstwa, wykorzystujące maszyny i siły przyrody, ponoszą odpowiedzialność za szkody wynikłe z ich działalności. Sąd uznał, że szkoda była funkcjonalnie powiązana z działalnością przedsiębiorstwa budowlanego i nie zostały wykazane przesłanki egzoneracyjne. Ustalono również, że wysokość szkody, obejmująca koszt wymiany szyby na oryginalną, została udowodniona i wynosiła 3.936 zł. Sąd zasądził żądaną kwotę wraz z odsetkami i kosztami procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie odpowiedzialności przedsiębiorstw budowlanych na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) za szkody powstałe w związku z ich działalnością, a także zasady ustalania wysokości odszkodowania za uszkodzenie pojazdu.
Stosowanie art. 435 k.c. wymaga wykazania, że przedsiębiorstwo jest wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody, co w przypadku przedsiębiorstw budowlanych jest zazwyczaj spełnione. Kwestia wysokości odszkodowania dotyczy specyfiki wymiany części oryginalnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedsiębiorstwo budowlane prowadzone na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ruch tego przedsiębiorstwa, w tym za uszkodzenie pojazdu powstałe w związku z pracami budowlanymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorstwo budowlane prowadzone na zasadzie ryzyka ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ruch tego przedsiębiorstwa, chyba że wystąpią przesłanki egzoneracyjne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nowoczesne przedsiębiorstwa budowlane, wykorzystujące maszyny i siły przyrody, są objęte odpowiedzialnością na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.). Szkoda była funkcjonalnie powiązana z działalnością przedsiębiorstwa, a pozwany nie wykazał przesłanek wyłączających odpowiedzialność.
Czy koszt wymiany szyby samochodowej na nową, oryginalną, jest kosztem celowym i ekonomicznie uzasadnionym w ramach odszkodowania za szkodę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli przed szkodą zamontowane były części oryginalne, odszkodowanie powinno uwzględniać ceny części oryginalnych, chyba że ubezpieczyciel wykaże wzrost wartości pojazdu.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na utrwalony pogląd Sądu Najwyższego, zgodnie z którym odszkodowanie powinno pokrywać koszt nowych, oryginalnych części, jeśli takie były zamontowane przed szkodą, a ubezpieczyciel nie wykazał wzrostu wartości pojazdu.
Kto ponosi odpowiedzialność za szkodę powstałą w związku z pracami budowlanymi na drodze, gdy teren został protokólarnie przekazany wykonawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność za utrzymanie drogi przechodzi na wykonawcę robót budowlanych po protokólarnym przekazaniu terenu.
Uzasadnienie
Na podstawie art. 429 k.c., po protokólarnym przekazaniu odcinka drogi wykonawcy, odpowiedzialność za jego utrzymanie przechodzi na wykonawcę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. O. | osoba_fizyczna | powód |
| B. W. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 822 § § 1 i 4
Kodeks cywilny
Przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na której rzecz została zawarta umowa ubezpieczenia. Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń.
k.c. art. 824 § 1 § 1
Kodeks cywilny
O ile nie umówiono się inaczej, suma pieniężna wypłacona przez zakład ubezpieczeń z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody.
u.u.o. art. 13 § ust. 2
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
W obowiązkowych ubezpieczeniach odpowiedzialności cywilnej odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem, nie wyżej jednak niż do wysokości sumy gwarancyjnej ustalonej w umowie.
k.c. art. 435 § § 1
Kodeks cywilny
Prowadzący na własny rachunek przedsiębiorstwo lub zakład wprawiany w ruch za pomocą sił przyrody (pary, gazu, elektryczności, paliw płynnych itp.) ponosi odpowiedzialność za szkodę na osobie lub mieniu, wyrządzoną komukolwiek przez ruch przedsiębiorstwa lub zakładu, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności.
u.u.o. art. 14
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez uprawnionego z umowy ubezpieczenia zgłoszenia szkody.
Pomocnicze
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
W braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł.
k.c. art. 363 § § 1
Kodeks cywilny
Co do zasady naprawienie szkody winno nastąpić według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie do stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej, przy czym gdyby przywrócenie do stanu poprzedniego pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu.
k.c. art. 429
Kodeks cywilny
Kto powierzył wykonanie czynności drugiemu, nie jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez czyniącego, jeżeli nie ponosi winy w wyborze albo w daniu polecenia.
k.p.c. art. 235 § 2 § 1 pkt 2, 3 i 5
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pomija dowód, gdy okoliczności, które mają być udowodnione, zostały już udowodnione zgodnie z twierdzeniem strony, lub gdy dowód jest nieprzydatny do stwierdzenia faktu lub gdy fakt został już udowodniony.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry ustalona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Do niezbędnych kosztów procesu poniesionych przez jedną ze stron zalicza się koszty sądowe oraz koszty zastępstwa procesowego.
k.p.c. art. 98 § 1 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zasądza od przegrywającego strony na rzecz wygrywającego strony zwrot kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
u.d.p. art. 20
Ustawa o drogach publicznych
Zarządca drogi jest odpowiedzialny za utrzymanie drogi, w tym za jej oznakowanie i zabezpieczenie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność wykonawcy robót budowlanych na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.). • Szkoda była funkcjonalnie powiązana z działalnością przedsiębiorstwa budowlanego. • Brak przesłanek egzoneracyjnych wyłączających odpowiedzialność. • Wysokość szkody obejmująca koszt wymiany szyby na oryginalną jest uzasadniona.
Odrzucone argumenty
Brak możliwości potwierdzenia, jakoby szkoda była następstwem działania lub zaniechania ubezpieczonego. • Szkoda powinna być objęta ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, a nie OC działalności. • Odcinek drogi nie był terenem budowy ubezpieczonego. • Powodowie nie udowodnili wysokości szkody.
Godne uwagi sformułowania
nowoczesne przedsiębiorstwo budowlane (...) opiera swą działalność produkcyjną już prawie wyłącznie na pracy różnych maszyn (...) poruszanych silnikami elektrycznymi lub spalinowymi. • pojęcie „ruch przedsiębiorstwa" w art. 435 § 1 k.c. należy traktować szeroko. • kosztami "ekonomicznie uzasadnionymi" są koszty ustalone według cen, którymi posługuje się wybrany przez poszkodowanego warsztat naprawczy.
Skład orzekający
Małgorzata Żelewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie odpowiedzialności przedsiębiorstw budowlanych na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) za szkody powstałe w związku z ich działalnością, a także zasady ustalania wysokości odszkodowania za uszkodzenie pojazdu."
Ograniczenia: Stosowanie art. 435 k.c. wymaga wykazania, że przedsiębiorstwo jest wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody, co w przypadku przedsiębiorstw budowlanych jest zazwyczaj spełnione. Kwestia wysokości odszkodowania dotyczy specyfiki wymiany części oryginalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak zasada ryzyka stosowana wobec przedsiębiorstw budowlanych może chronić poszkodowanych w sytuacjach, gdy szkoda powstaje w związku z ich działalnością, nawet jeśli bezpośrednią przyczyną był inny pojazd.
“Budowa drogowa uszkodziła Twoje auto? Sprawdź, czy ubezpieczyciel zapłaci!”
Dane finansowe
WPS: 3936 PLN
odszkodowanie: 3936 PLN
koszty procesu: 200 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.